SEBI ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ Tuhin Kanta Pandey ਨੇ ਖੁਲਾਸਾ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਕੈਪੀਟਲ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਵਧ ਕੇ **25%** ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਵਿੱਤੀ ਜਾਗਰੂਕਤਾ **63%** ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ **9.5%** ਲੋਕ ਹੀ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਵੱਧਦੀ ਭੂਮਿਕਾ
ਭਾਰਤੀ ਵਿੱਤੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। SEBI ਚੇਅਰਮੈਨ Tuhin Kanta Pandey ਨੇ 'World Investor Week 2026' ਦੌਰਾਨ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵਿੱਤੀ ਢਾਂਚੇ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਇੱਕ ਮੀਲ ਦਾ ਪੱਥਰ ਸਾਬਤ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਿਊਚਲ ਫੰਡ (Mutual Fund) ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਦਬਦਬਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਕੁੱਲ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ 27% ਹਿੱਸਾ ਹਨ। ਹੈਰਾਨੀਜਨਕ ਤੱਥ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਹੁਣ 1.6 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਔਰਤਾਂ ਮਿਊਚਲ ਫੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਡਿਸਟ੍ਰੀਬਿਊਸ਼ਨ ਨੈੱਟਵਰਕ ਵਿੱਚ ਵੀ 23% ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ।
ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਅਤੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ
ਭਾਵੇਂ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵਿੱਤੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ (Awareness) 63% ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ, ਪਰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਸਿਰਫ਼ 9.5% ਹੈ। ਇਸ ਪਾੜੇ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਰੈਗੂਲੇਟਰ 'Project Jagrook' ਵਰਗੀਆਂ ਮੁਹਿੰਮਾਂ ਰਾਹੀਂ ਛੋਟੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ (Tier-2 ਅਤੇ Tier-3) ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਰਵਾਇਤੀ ਬੱਚਤਾਂ ਤੋਂ ਕੱਢ ਕੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਣ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਆ ਚੇਤਾਵਨੀ
SEBI ਨੇ ਨਵੇਂ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਮਾਰਕੀਟ ਦੀ ਥੋੜ੍ਹ-ਚਿਰੀ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ (Volatility) ਤੋਂ ਘਬਰਾਉਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਵਾਧੇ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇਣ। ਰੈਗੂਲੇਟਰ ਦਾ ਮੁੱਖ ਟੀਚਾ ਗੈਰ-ਰਜਿਸਟਰਡ ਨਿਵੇਸ਼ ਸਲਾਹਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਸਕੈਮ (Scams) ਤੋਂ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਨਵੇਂ ਆਏ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਬਾਜ਼ਾਰ 'ਤੇ ਭਰੋਸਾ ਬਣਿਆ ਰਹੇ।