SEBI ਨੇ Nifty Bank Index ਵਿੱਚ ਕਥਿਤ ਹੇਰਾਫੇਰੀ ਦੀ ਜਾਂਚ ਦੌਰਾਨ Jane Street Group ਨੂੰ ਅਹਿਮ Trade Logs ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਇੰਨਾ ਕੁਝ ਹੋਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਕੰਪਨੀ ਅਜੇ ਵੀ ਭਾਰਤੀ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੈ ਅਤੇ ਮਾਮਲਾ Securities Appellate Tribunal (SAT) ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਪ੍ਰਗਤੀ
SEBI ਵੱਲੋਂ Jane Street Group ਨਾਲ ਅਧਿਕਾਰਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਪਾਰਕ ਡੇਟਾ (Trade Logs) ਸਾਂਝਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਵਪਾਰ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਮਾਤਰਾ ਅਤੇ ਕੀਮਤਾਂ ਵਰਗੀ ਅਹਿਮ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਇਹ ਕਦਮ ਕੰਪਨੀ ਵੱਲੋਂ ਰੈਗੂਲੇਟਰ ਦੇ ਅੰਤਰਿਮ ਹੁਕਮਾਂ ਨੂੰ ਚੁਣੌਤੀ ਦੇਣ ਲਈ ਸਬੂਤਾਂ ਦੀ ਲਗਾਤਾਰ ਮੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਚੁੱਕਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਕੀ ਹੈ ਪੂਰਾ ਮਾਮਲਾ?
ਇਹ ਵਿਵਾਦ ਜੁਲਾਈ 2025 ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਜਦੋਂ SEBI ਨੇ Jane Street 'ਤੇ Nifty Bank Index ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਮੈਨੀਪੁਲੇਟਿਵ ਰਣਨੀਤੀਆਂ ਵਰਤਣ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਲਾਏ ਸਨ। ਰੈਗੂਲੇਟਰ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਉੱਚ-ਵਾਲੀਅਮ ਵਪਾਰ ਰਾਹੀਂ ਇੰਡੈਕਸ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਗਲਤ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਕੇ ਮੋਟਾ ਮੁਨਾਫਾ ਕਮਾਇਆ। ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਕੰਪਨੀ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ₹4,843 ਕਰੋੜ ਦੀ ਰਕਮ ਇੱਕ ਐਸਕਰੋ ਖਾਤੇ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਵਾ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਾਰੋਬਾਰ ਅਜੇ ਵੀ ਬੰਦ ਹੈ।
ਕਾਨੂੰਨੀ ਲੜਾਈ ਜਾਰੀ
ਹਾਲਾਂਕਿ ਡੇਟਾ ਮਿਲਣ ਨਾਲ ਕੰਪਨੀ ਨੂੰ ਕੇਸ ਸਮਝਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲੇਗੀ, ਪਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਅੜਿੱਕਾ ਬਰਕਰਾਰ ਹੈ। Jane Street ਹੁਣ SEBI ਅਤੇ National Stock Exchange (NSE) ਵਿਚਕਾਰ ਹੋਈ ਅੰਦਰੂਨੀ ਗੱਲਬਾਤ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਮੰਗ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ SEBI ਸਿਰਫ਼ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਕਰਨ ਦਾ ਬਹਾਨਾ ਦੱਸ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਬਾਜ਼ਾਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ
ਇਹ ਕੇਸ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹਾਈ-ਫ੍ਰੀਕੁਐਂਸੀ ਟ੍ਰੇਡਿੰਗ (HFT) ਕੰਪਨੀਆਂ 'ਤੇ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਉਦਾਹਰਣ ਬਣ ਰਿਹਾ ਹੈ। Securities Appellate Tribunal (SAT) ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੀ ਸੁਣਵਾਈ 'ਤੇ ਸਾਰੀ ਇੰਡਸਟਰੀ ਦੀਆਂ ਨਜ਼ਰਾਂ ਟਿਕੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਡੈਰੀਵੇਟਿਵ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਤੈਅ ਕਰੇਗਾ।