Lighthouse Communities Foundation ਨੇ ਪੁਣੇ ਵਿੱਚ ਵੋਕੇਸ਼ਨਲ ਸਕਿੱਲਿੰਗ ਲਈ BSE Social Stock Exchange ਉੱਤੇ **₹58.86 ਲੱਖ** ਦਾ Zero Coupon Zero Principal (ZCZP) ਇਸ਼ੂ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਕੋਈ ਨਿਵੇਸ਼ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸਮਾਜਿਕ ਭਲਾਈ ਲਈ ਦਿੱਤਾ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਇੱਕ ਸਟ੍ਰਕਚਰਡ ਦਾਨ (Donation) ਹੈ।
ਇਹ ZCZP ਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦਾ ਹੈ?
ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਸਮਝਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ZCZP ਇੰਸਟਰੂਮੈਂਟਸ ਰਵਾਇਤੀ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਜਾਂ ਬਾਂਡਾਂ ਤੋਂ ਬਿਲਕੁਲ ਵੱਖਰੇ ਹਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਨਾ ਤਾਂ ਕੋਈ ਡਿਵੀਡੈਂਡ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਹੀ ਕੋਈ ਵਿਆਜ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਮੂਲ ਰਕਮ (Principal) ਵਾਪਸ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸਮਾਜਿਕ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਪਾਰਦਰਸ਼ੀ ਦਾਨ ਦਾ ਜ਼ਰੀਆ ਹੈ। ਇਸ ਰਾਹੀਂ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਦਾਨ 'ਤੇ ਤੁਸੀਂ Section 80G ਤਹਿਤ ਟੈਕਸ ਛੋਟ ਦਾ ਲਾਭ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹੋ।
ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦਾ ਮਕਸਦ
ਇਹ ਫੰਡ ਪੁਣੇ ਦੇ 1,000 ਲੋੜਵੰਦ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਵੋਕੇਸ਼ਨਲ ਸਿਖਲਾਈ ਦੇਣ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਹ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਅਗਸਤ 2026 ਤੋਂ ਜੁਲਾਈ 2027 ਤੱਕ ਚੱਲੇਗਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਰੀਅਰ ਕਾਉਂਸਲਿੰਗ ਅਤੇ ਪਲੇਸਮੈਂਟ ਸਪੋਰਟ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ/ਦਾਨੀਆਂ ਲਈ ਚੇਤਾਵਨੀ (Risks)
ਜੋ ਲੋਕ ਇਸ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪਾ ਰਹੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਗੱਲ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਸਮਝਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇੱਥੇ ਪੈਸੇ ਵਾਪਸ ਮਿਲਣ ਦੀ ਕੋਈ ਉਮੀਦ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਹ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਵਾਂਗ ਸੈਕੰਡਰੀ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਵਿਕ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ, ਯਾਨੀ ਤੁਹਾਡਾ ਪੈਸਾ ਸਮਾਜਿਕ ਪ੍ਰਭਾਵ ਲਈ 'ਲੌਕ' ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਪਹਿਲੂ
Ministry of Corporate Affairs ਦੇ ਨਵੇਂ ਨਿਯਮਾਂ ਤਹਿਤ, ਕੰਪਨੀਆਂ ਹੁਣ ਆਪਣੀ CSR (Corporate Social Responsibility) ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਅਜਿਹੇ ਵੈਰੀਫਾਈਡ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਵਿੱਚ ਪੈਸਾ ਲਗਾ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਕਦਮ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਫਿланਥ੍ਰੋਪੀ (Philanthropy) ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਪਾਰਦਰਸ਼ਤਾ ਲਿਆਉਣ ਵੱਲ ਇੱਕ ਇਸ਼ਾਰਾ ਹੈ।