ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਮਰਸ਼ੀਅਲ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ 2026 ਦੇ ਪਹਿਲੇ 9 ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੌਰਾਨ **$6.1 ਬਿਲੀਅਨ** ਦਾ ਨਿਵੇਸ਼ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਡਾਇਰੈਕਟ ਇਕੁਇਟੀ ਡੀਲਾਂ ਵਧੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਦਫਤਰੀ ਥਾਂਵਾਂ (Office space) ਦੀ ਮੰਗ ਰਿਕਾਰਡ **42 ਮਿਲੀਅਨ ਵਰਗ ਫੁੱਟ** ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਮਰਸ਼ੀਅਲ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਸੰਸਥਾਗਤ ਨਿਵੇਸ਼ (Institutional Investment) ਨੇ ਨਵੀਆਂ ਉਚਾਈਆਂ ਛੂਹ ਲਈਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਨਿਵੇਸ਼ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦਫਤਰੀ ਥਾਂਵਾਂ, ਡੇਟਾ ਸੈਂਟਰਾਂ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਵੇਅਰਹਾਊਸਿੰਗ ਵੱਲ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ।
ਇਕੁਇਟੀ ਫਾਈਨੈਂਸਿੰਗ ਵੱਲ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ
ਨਿਵੇਸ਼ ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਕਰਜ਼ੇ-ਅਧਾਰਿਤ (Debt-heavy) ਢਾਂਚੇ ਤੋਂ ਦੂਰ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਕੁੱਲ ਨਿਵੇਸ਼ ਦਾ 83% ਹੁਣ ਪਿਓਰ ਇਕੁਇਟੀ (Pure equity) ਹੈ, ਜਦਕਿ ਸਟਰਕਚਰਡ ਡੈੱਟ (Structured debt) ਘਟ ਕੇ 16% ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ FY23 ਵਿੱਚ 32% ਸੀ। ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਹੁਣ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।
ਘਰੇਲੂ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਦਬਦਬਾ
ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਵੀ ਕਾਫੀ ਸਰਗਰਮ ਹੋ ਗਏ ਹਨ। FY27 ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਛਿਮਾਹੀ ਵਿੱਚ, ਘਰੇਲੂ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੇ ਕੁੱਲ ਇਨਫਲੋ ਦਾ 48% ਹਿੱਸਾ ਹਾਸਲ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ FY25 ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ 16% ਸੀ।
ਰਿਕਾਰਡ ਮੰਗ ਅਤੇ ਜੋਖਮ
ਬੈਂਕਿੰਗ ਅਤੇ ਫਾਈਨੈਂਸ਼ੀਅਲ ਸਰਵਿਸਿਜ਼ ਸੈਕਟਰ ਦੀ ਵੱਧਦੀ ਮੰਗ ਕਾਰਨ ਦਫਤਰੀ ਥਾਂਵਾਂ ਦੀ ਨੈੱਟ ਐਬਸੋਰਪਸ਼ਨ 42 ਮਿਲੀਅਨ ਵਰਗ ਫੁੱਟ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਗਲੋਬਲ ਆਰਥਿਕ ਮੰਦੀ ਅਤੇ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਸਥਿਰਤਾ (Geopolitical volatility) ਵਰਗੇ ਕਾਰਕਾਂ ਕਰਕੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਚੌਕੰਨੇ ਵੀ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਮੰਗ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।