ਸਾਲ 2026 ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਛੇ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ Coworking ਆਪਰੇਟਰਾਂ ਨੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ **1.91 ਲੱਖ** ਸੀਟਾਂ ਲੀਜ਼ 'ਤੇ ਲਈਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ **68%** ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। Global Capability Centres (GCCs) ਦੀ ਵਧਦੀ ਮੰਗ ਕਾਰਨ ਕੰਪਨੀਆਂ ਹੁਣ ਰਵਾਇਤੀ ਲੀਜ਼ ਦੀ ਬਜਾਏ ਫਲੈਕਸੀਬਲ ਮਾਡਲ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦੇ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਭਾਰਤੀ ਕਮਰਸ਼ੀਅਲ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। Cushman & Wakefield ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਦੇਸ਼ ਦੇ ਚੋਟੀ ਦੇ 8 ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਫਲੈਕਸੀਬਲ ਵਰਕਸਪੇਸ ਆਪਰੇਟਰਾਂ ਨੇ 1.91 ਲੱਖ ਸੀਟਾਂ ਕਿਰਾਏ 'ਤੇ ਲਈਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ, ਇਹਨਾਂ ਆਪਰੇਟਰਾਂ ਨੇ 8.4 ਮਿਲੀਅਨ ਵਰਗ ਫੁੱਟ ਜਗ੍ਹਾ ਵੀ ਲੀਜ਼ 'ਤੇ ਲਈ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ 2025 ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 55% ਦਾ ਵੱਡਾ ਵਾਧਾ ਹੈ।
ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੀ ਨਵੀਂ ਰਣਨੀਤੀ (Corporate Strategy)
ਵੱਡੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਅਤੇ GCCs ਹੁਣ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀਆਂ ਲੀਜ਼ਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਹੋ ਕੇ 'Core-plus-flex' ਰਣਨੀਤੀ ਅਪਣਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਨਾਲ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਮੁਤਾਬਕ ਸਪੇਸ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਜਾਂ ਘਟਾਉਣ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵੱਡਾ ਪੂੰਜੀ ਨਿਵੇਸ਼ (Capital Commitment) ਵੀ ਬਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕਿੱਥੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮੰਗ?
ਬੈਂਗਲੁਰੂ 57,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੀਟਾਂ ਨਾਲ ਮੋਹਰੀ ਹੈ, ਪਰ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਅਤੇ ਮੁੰਬਈ ਵਰਗੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਾਧਾ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਰੁਝਾਨ Grade A ਪ੍ਰਾਪਰਟੀ ਦੇ ਮਾਲਕਾਂ ਅਤੇ REITs ਲਈ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਥਿਰਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਚਿਤਾਵਨੀ (Risk Factors)
ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਖੇਤਰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਪਰ ਕੁਝ ਜੋਖਮ ਵੀ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਸਪਲਾਈ ਮੰਗ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੋ ਗਈ ਤਾਂ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਸੰਤ੍ਰਿਪਤਾ (Saturation) ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, IT ਅਤੇ ITeS ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਮੰਦੀ, ਗਲੋਬਲ ਆਰਥਿਕ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ ਅਤੇ AI ਦਾ ਵਧਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਦਫਤਰੀ ਜਗ੍ਹਾ ਦੀ ਲੋੜ ਨੂੰ ਬਦਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।
