ਰੁਪਏ ਵਿੱਚ ਆ ਰਹੀ ਗਿਰਾਵਟ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ Reserve Bank of India ਨੇ ਅੱਜ ਫੋਰੈਕਸ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਦਖਲ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। RBI ਨੇ ਸਰਕਾਰੀ ਬੈਂਕਾਂ ਰਾਹੀਂ ਡਾਲਰ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਕੀਤੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਕਰੰਸੀ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕੇ ਅਤੇ ਰੁਪਏ ਨੂੰ **84.24** ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਸਥਿਰ ਰੱਖਿਆ ਜਾਵੇ।
ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਫੋਰੈਕਸ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਹਲਚਲ ਉਦੋਂ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਜਦੋਂ Reserve Bank of India ਨੇ ਸਰਕਾਰੀ ਬੈਂਕਾਂ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਇਸ ਕਦਮ ਦਾ ਮਕਸਦ ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਏ ਨੂੰ 84.24 ਦੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਦੇਣਾ ਸੀ। ਸੈਂਟਰਲ ਬੈਂਕ ਦਾ ਇਰਾਦਾ ਰੁਪਏ ਦੇ ਰੁਝਾਨ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਦਲਣਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਬੇਲੋੜੀ ਸਪੈਕੂਲੇਸ਼ਨ (Speculation) ਅਤੇ ਅਚਾਨਕ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਵੱਡੀ ਗਿਰਾਵਟ ਨੂੰ ਰੋਕਣਾ ਹੈ।
RBI ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ
ਜਦੋਂ ਵੀ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਦਬਾਅ ਵਧਦਾ ਹੈ, RBI ਤਰਲਤਾ (Liquidity) ਵਧਾ ਕੇ ਮਾਰਕੀਟ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਰੱਖਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੈਂਟਰਲ ਬੈਂਕ ਦਾ ਇੱਕ ਰਵਾਇਤੀ ਤਰੀਕਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਮਾਰਕੀਟ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਦਿਸ਼ਾ ਤੈਅ ਕਰਨ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਜਦੋਂ ਗੱਲ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਅਸਥਿਰ ਕਰਨ ਦੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ RBI ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਉਤਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਕੀ ਹੈ ਸੰਕੇਤ?
ਇਸ ਸਮੇਂ RBI ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਸੰਤੁਲਨ (Balancing Act) ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਰੁਪਏ ਦਾ ਡਿੱਗਣਾ ਇੰਪੋਰਟ ਨੂੰ ਮਹਿੰਗਾ ਕਰਕੇ ਮਹਿੰਗਾਈ ਵਧਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਬਰਾਮਦਕਾਰਾਂ (Exporters) ਨੂੰ ਇਸ ਨਾਲ ਫਾਇਦਾ ਵੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਸਾਫ਼ ਹੈ ਕਿ RBI ਰੁਪਏ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਟੁੱਟਣ ਨਹੀਂ ਦੇਵੇਗਾ। ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਟਰੇਡਰਾਂ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਹੁਣ ਫੋਰੈਕਸ ਰਿਜ਼ਰਵ ਦੇ ਡੇਟਾ ਅਤੇ ਗਲੋਬਲ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਡਾਲਰ ਦੀ ਸਥਿਤੀ 'ਤੇ ਟਿਕੀ ਰਹੇਗੀ।