ਵਿੱਤ ਮੰਤਰੀ ਨਿਰਮਲਾ ਸੀਤਾਰਮਨ ਨੇ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ (AI) ਨੂੰ ਵਿੱਤੀ ਖੇਤਰ ਲਈ 'ਦੋਧਾਰੀ ਤਲਵਾਰ' ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। RBI ਵੱਲੋਂ Unified Fintech Forum ਨੂੰ ਸਵੈ-ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਸੰਸਥਾ (SRO) ਵਜੋਂ ਮਾਨਤਾ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸਰਕਾਰ ਹੁਣ ਫਿਨਟੇਕ ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ 'Soft-touch' ਨੀਤੀ ਅਪਣਾਉਣ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਰਹੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਨਵੀਨਤਾ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਸੰਤੁਲਨ ਬਣਿਆ ਰਹੇ।
ਵਿੱਤ ਮੰਤਰੀ ਨਿਰਮਲਾ ਸੀਤਾਰਮਨ ਨੇ 11 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ 'Global Fintech Fest 2026' ਦੌਰਾਨ ਫਿਨਟੇਕ ਸੈਕਟਰ ਲਈ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਸਾਫ਼ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਜਿੱਥੇ AI ਧੋਖਾਧੜੀ ਫੜਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦਗਾਰ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਇਹ ਸਾਈਬਰ ਹਮਲਿਆਂ ਅਤੇ ਐਲਗੋਰਿਦਮਿਕ ਹੇਰਾਫੇਰੀ ਲਈ ਨਵੇਂ ਰਾਹ ਵੀ ਖੋਲ੍ਹ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਸਰਕਾਰ ਦਾ 'Soft-Touch' ਪਹੁੰਚ
ਸਰਕਾਰ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਫਿਨਟੇਕ ਕੰਪਨੀਆਂ ਗਲੋਬਲ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ, ਪਰ ਨਾਲ ਹੀ ਵਿੱਤੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨਾਲ ਕੋਈ ਸਮਝੌਤਾ ਨਾ ਹੋਵੇ। ਇਸੇ ਲਈ 10 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ RBI ਨੇ 'Unified Fintech Forum' ਨੂੰ ਇੱਕ SRO ਵਜੋਂ ਮਾਨਤਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਉਦਯੋਗ ਹੁਣ ਖੁਦ ਆਪਣੇ ਕੰਮਕਾਜ ਦੇ ਨਿਯਮ ਅਤੇ ਮਿਆਰ ਤੈਅ ਕਰ ਸਕੇਗਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਰੈਗੂਲੇਟਰਾਂ ਦੀ ਸਿੱਧੀ ਦਖਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਘਟੇਗੀ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਕੀ ਹੈ ਸੰਕੇਤ?
ਹੁਣ ਫਿਨਟੇਕ ਕੰਪਨੀਆਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜੋ AI ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੈਡਿਟ ਚੈਕਿੰਗ ਜਾਂ ਪੇਮੈਂਟ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਲਈ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ 'ਤੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰੋਟੋਕੋਲ ਲਈ ਦਬਾਅ ਵਧੇਗਾ। ਛੋਟੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਪਾਲਣਾ (Compliance) ਦੇ ਖਰਚੇ ਵਧ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਵੱਡੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਇਹ ਨਿਯਮ ਸਪੱਸ਼ਟਤਾ ਲਿਆਉਣਗੇ। ਅਗਲਾ ਵੱਡਾ ਮੋੜ ਇਹ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਇਹ ਫੋਰਮ ਕਿਹੜੇ ਨਿਯਮ ਤੈਅ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੰਪਨੀਆਂ ਆਪਣੇ AI ਮਾਡਲਾਂ ਨੂੰ ਕਿੰਨੀ ਜਲਦੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਬਣਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।