ਭਾਰਤੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਅਕਸਰ ਇਸ ਦੁਚਿੱਤੀ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ Real Estate Investment Trusts (REITs) ਵਿੱਚ ਪੈਸਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾਵੇ ਜਾਂ ਸਿੱਧਾ ਫਲੈਟ ਖਰੀਦਿਆ ਜਾਵੇ। ਜਿੱਥੇ REITs ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਸਾਨੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸ਼ਨਲ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਫਿਜ਼ੀਕਲ ਪ੍ਰਾਪਰਟੀ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਦੇ ਆਪਣੇ ਹੀ ਵੱਖਰੇ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਅਤੇ ਫਾਇਦੇ ਹਨ।
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਹਮੇਸ਼ਾ ਹੀ ਨਿਵੇਸ਼ ਦਾ ਪਸੰਦੀਦਾ ਸਾਧਨ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਪਰ ਹੁਣ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਦਾ ਤਰੀਕਾ ਬਦਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅੱਜ ਇੱਕ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਕੋਲ ਦੋ ਰਸਤੇ ਹਨ: ਇੱਕ ਰਵਾਇਤੀ ਰਸਤਾ ਯਾਨੀ ਫਿਜ਼ੀਕਲ ਫਲੈਟ ਖਰੀਦਣਾ ਅਤੇ ਦੂਜਾ ਆਧੁਨਿਕ ਅਤੇ ਲਿਕਵਿਡ ਰਸਤਾ ਯਾਨੀ REITs ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨਾ।
REITs: ਇੱਕ ਸਮਾਰਟ ਵਿਕਲਪ
REITs ਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਲਈ ਇੱਕ 'ਮਿਉਚੁਅਲ ਫੰਡ' ਮੰਨ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਨਾਲ ਤੁਸੀਂ ਪ੍ਰੋਫੈਸ਼ਨਲ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਮੈਨੇਜ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਕਮਰਸ਼ੀਅਲ ਜਾਂ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਪ੍ਰਾਪਰਟੀਆਂ ਦੇ ਹਿੱਸੇਦਾਰ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹੋ। ਇਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਫਾਇਦਾ ਲਿਕਵਿਡਿਟੀ ਹੈ; ਤੁਸੀਂ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਵਾਂਗ ਜਦੋਂ ਚਾਹੋ ਆਪਣੇ ਯੂਨਿਟ ਵੇਚ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਨਾਲ ਹੀ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਿਰਾਏਦਾਰ ਲੱਭਣ ਜਾਂ ਮੁਰੰਮਤ ਕਰਵਾਉਣ ਵਰਗੇ ਝੰਜਟਾਂ ਤੋਂ ਆਜ਼ਾਦੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ (Volatility) ਦਾ ਜੋਖਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਫਿਜ਼ੀਕਲ ਫਲੈਟ: ਮਿਹਨਤ ਅਤੇ ਮਾਲਕੀ
ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਆਪਣਾ ਘਰ ਖਰੀਦਣ ਦਾ ਸੁਪਨਾ ਅਤੇ ਮਾਲਕੀ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਵੱਖਰਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਇੱਕ 'ਐਕਟਿਵ' ਕੰਮ ਹੈ। ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਖਰਚੇ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸਟੈਂਪ ਡਿਊਟੀ ਕਾਫੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਫਲੈਟ ਤੋਂ ਮਿਲਣ ਵਾਲਾ ਨੈੱਟ ਰੈਂਟਲ ਯੀਲਡ (Net Rental Yield) ਅਕਸਰ 1.5% ਤੋਂ 4% ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਦੇ ਖਰਚੇ ਅਤੇ ਖਾਲੀ ਪਏ ਸਮੇਂ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਨਸੀਹਤ
ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਝੰਜਟ ਦੇ ਪੈਸਿਵ ਇਨਕਮ (Passive Income) ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ REITs ਇੱਕ ਵਧੀਆ ਟੂਲ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਤੁਹਾਨੂੰ ਡਾਈਵਰਸੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਲੋਕਲ ਮਾਰਕੀਟ ਦੀ ਚੰਗੀ ਸਮਝ ਹੈ ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਪ੍ਰਾਪਰਟੀ ਨੂੰ ਖੁਦ ਮੈਨੇਜ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਹੀ ਫਿਜ਼ੀਕਲ ਪ੍ਰਾਪਰਟੀ ਵੱਲ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਗ੍ਰਾਸ ਰੈਂਟਲ ਯੀਲਡ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਨੈੱਟ ਰਿਟਰਨ ਦੀ ਗਣਨਾ ਕਰਨਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।