ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਮੈਡੀਕਲ ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦਾ ਵੱਡਾ ਵਿਸਥਾਰ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸਾਲ **2017** ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਸਿਰਫ਼ **36** ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਸਨ, ਹੁਣ ਇਹ ਗਿਣਤੀ ਵਧ ਕੇ **85** ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ **₹1,606.83 ਕਰੋੜ** ਦੇ ਨਵੇਂ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਸੈਕਟਰ ਲਈ ਨਵੇਂ ਮੌਕੇ ਪੈਦਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਸਰਕਾਰ ਦੀ 'ਵਨ ਡਿਸਟ੍ਰਿਕਟ-ਵਨ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ' ਨੀਤੀ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਨਤੀਜੇ ਦਿਖਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਸਥਾਰ ਵਿੱਚ 65 ਨਵੇਂ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ 'ਤੇ ₹1,606.83 ਕਰੋੜ ਖਰਚ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਹਸਪਤਾਲਾਂ, ਹੋਸਟਲਾਂ ਅਤੇ ਐਡਵਾਂਸ ਡਾਇਗਨੌਸਟਿਕ ਸੈਂਟਰਾਂ ਦੀ ਉਸਾਰੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਸੈਕਟਰ ਲਈ ਨਵੇਂ ਮੌਕੇ
ਇਹ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚਾ ਸਿਰਫ਼ ਉਸਾਰੀ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਅਪਣਾਏ ਜਾ ਰਹੇ Public-Private Partnership (PPP) ਮਾਡਲ ਕਾਰਨ ਮੈਡੀਕਲ ਉਪਕਰਨਾਂ (Medical Equipment), ਹਸਪਤਾਲ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਤੇ ਫਾਰਮਾਸਿਊਟੀਕਲ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਵੱਡੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਮੌਕੇ ਬਣ ਰਹੇ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਨਵੇਂ ਹਸਪਤਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣਗੇ, ਉੱਥੇ ਦਵਾਈਆਂ ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਜਾਂਚ ਮਸ਼ੀਨਾਂ ਦੀ ਮੰਗ ਵਧਣੀ ਤੈਅ ਹੈ।
ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਉਛਾਲ
ਸਿਰਫ਼ ਕਾਲਜ ਹੀ ਨਹੀਂ, MBBS ਸੀਟਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਭਾਰੀ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸਾਲ 2017 ਵਿੱਚ ਇਹ ਸੀਟਾਂ 4,690 ਸਨ, ਜੋ ਹੁਣ ਵਧ ਕੇ 13,600 ਤੋਂ ਪਾਰ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਬਦਲਾਅ ਕਲੀਨੀਕਲ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਅਤੇ ਮੈਡੀਕਲ ਐਜੂਕੇਸ਼ਨ ਸਰਵਿਸ ਪ੍ਰੋਵਾਈਡਰਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਮਾਰਕੀਟ ਖੋਲ੍ਹਦਾ ਹੈ।
ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਅਤੇ ਰਿਸਕ
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇੰਨੇ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਚਲਾਉਣ ਵਿੱਚ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਵੀ ਹਨ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਚਿੰਤਾ ਕੁਆਲਿਟੀ ਮੈਨਟੇਨੈਂਸ ਅਤੇ ਟੀਅਰ-2 ਤੇ ਟੀਅਰ-3 ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਆਲੀਫਾਈਡ ਸਟਾਫ ਤੇ ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕੇ ਰੱਖਣ ਦੀ ਹੈ। ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਦੇ ਰੱਖ-ਰਖਾਅ ਅਤੇ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਟੈਂਡਰਾਂ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਕਮਿਸ਼ਨਿੰਗ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ ਆਉਣਗੇ, ਵਪਾਰਕ ਮੌਕੇ ਹੋਰ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੋਣਗੇ।
