ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਪੋਰਟਸ ਇਕਾਨਮੀ ਹੁਣ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦੇ ਘੇਰੇ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਸਾਲ **2025** ਤੱਕ ਇਸ ਸੈਕਟਰ ਦੇ **₹18,864 ਕਰੋੜ** ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਨਿੱਜੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕ esports, ਮਹਿਲਾ ਲੀਗਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਦਾਅ ਲਗਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਪੋਰਟਸ ਇਕਾਨਮੀ, ਜੋ ਇਸ ਸਮੇਂ ਲਗਭਗ $2 ਬਿਲੀਅਨ ਦੀ ਹੈ, ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਭਾਵੇਂ ਕ੍ਰਿਕਟ ਦਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ 89% ਹਿੱਸਾ ਹੈ, ਪਰ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਇਕੁਇਟੀ ਅਤੇ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਘਰਾਣੇ ਹੁਣ ਆਪਣੇ ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ ਨੂੰ ਡਾਇਵਰਸੀਫਾਈ ਕਰਨ ਲਈ ਨਵੀਆਂ ਖੇਡਾਂ 'ਤੇ ਪੈਸਾ ਲਗਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਨਿਸ਼ (Niche) ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਖੇਡਾਂ ਵੱਲ ਰੁਝਾਨ
Capri Sports ਅਤੇ JKC Sports ਵਰਗੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਇਸ ਟ੍ਰੈਂਡ ਵਿੱਚ ਮੋਹਰੀ ਹਨ। JKC Sports ਨੇ ਅਗਲੇ 5 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਕੁਐਸ਼, ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਅਤੇ ਰੈਸਲਿੰਗ ਵਰਗੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਵਿੱਚ ₹150 ਕਰੋੜ ਤੱਕ ਦੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ, Nazara Technologies ਦੀ ਸਹਾਇਕ ਕੰਪਨੀ NODWIN Gaming, esports ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਡਿਜੀਟਲ ਸਟ੍ਰੀਮਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਇੱਕ ਵੱਖਰੀ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਬਣਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਹਿੰਗੇ ਬ੍ਰਾਡਕਾਸਟ ਰਾਈਟਸ ਦਾ ਖਰਚਾ ਬਚਦਾ ਹੈ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀਆਂ
ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਰੁਝਾਨ ਆਕਰਸ਼ਕ ਹੈ, ਪਰ ਮੁੱਖ ਚੁਣੌਤੀ 'ਮੋਨੇਟਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ' ਦੀ ਹੈ। ਕ੍ਰਿਕਟ ਦਾ 89% ਮਾਰਕੀਟ ਸ਼ੇਅਰ ਦਹਾਕਿਆਂ ਦੀ ਮਿਹਨਤ ਅਤੇ ਇਨਫਰਾਸਟਰੱਕਚਰ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਹੈ। ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਖੇਡ ਦੀ ਲੋਕਪ੍ਰਿਅਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਤੋਂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਮੁਨਾਫੇ (Profit) ਵਿੱਚ ਫਰਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉੱਚ ਗਾਹਕ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਲਾਗਤ (High Customer Acquisition Cost) ਅਤੇ ਸਥਿਰ ਆਮਦਨ ਬਣਾਉਣਾ ਇਨ੍ਹਾਂ ਛੋਟੀਆਂ ਖੇਡਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਲੰਬੀ ਲੜਾਈ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।