ਭਾਰਤੀ IT ਸੈਕਟਰ 'ਚ ਸੈਲਰੀ ਵਾਧੇ ਤੇ ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਦੂਜੀ ਕੰਪਨੀ 'ਚ ਜਾਣ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਤੇਜ਼ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ (Investors) ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਆਪਣੇ ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਦੇ ਖਰਚੇ ਕਾਬੂ ਕਰਕੇ ਮੁਨਾਫਾ (Profit) ਬਣਾਈ ਰੱਖ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਹਾਲ ਹੀ 'ਚ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ 'ਤੇ ਇੱਕ ਪੇਸ਼ੇਵਰ (Professional) ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਵਾਇਰਲ ਹੋਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸਿਰਫ 9 ਸਾਲਾਂ 'ਚ ਆਪਣੀ ਸੈਲਰੀ ₹1.84 ਲੱਖ ਸਾਲਾਨਾ ਤੋਂ ਵਧਾ ਕੇ ₹75 ਲੱਖ ਕਰ ਲਈ। ਇਸ ਇੱਕ ਕਹਾਣੀ ਨੇ ਭਾਰਤੀ IT ਸੈਕਟਰ 'ਚ ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਦੇ ਆਉਣ-ਜਾਣ (Talent Mobility) ਅਤੇ ਸੈਲਰੀ ਵਾਧੇ ਦੇ ਰੁਝਾਨਾਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਚਰਚਾ 'ਚ ਲਿਆਂਦਾ ਹੈ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਕੀ ਹੈ ਅਹਿਮ?
ਭਾਰਤੀ IT ਸੈਕਟਰ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਵੱਡੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ Wipro, Infosys, TCS, Cognizant, ਅਤੇ HCL ਲਈ, ਇਹ ਸੈਲਰੀ ਵਾਧੇ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਖਬਰ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਿੱਤੀ ਮੈਟਰਿਕ (Financial Metric) ਹੈ। IT ਕੰਪਨੀਆਂ 'ਚ ਮੁੱਖ ਖਰਚਾ ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ 'ਤੇ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਮੁਲਾਜ਼ਮ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੈਲਰੀ ਦੇ ਲਾਲਚ 'ਚ ਨੌਕਰੀਆਂ ਬਦਲਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਦੋਹਰੀ ਚੁਣੌਤੀ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ: ਨਵੇਂ ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਲਈ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤਨਖਾਹਾਂ ਦੇਣਾ ਅਤੇ ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਦੇ ਛੱਡ ਕੇ ਜਾਣ (Attrition) ਕਾਰਨ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਅਸਿੱਧੇ ਖਰਚੇ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਅਤੇ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ।
ਜਦੋਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਤਨਖਾਹ 'ਤੇ ਮੁਲਾਜ਼ਮ ਭਰਤੀ ਕਰਨੇ ਪੈਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਇਸ ਨਾਲ Operating Profit Margins (OPM) 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਅਕਸਰ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ 'Employee Benefit Expenses' ਅਤੇ 'Attrition Rates' ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਇਹ ਪਤਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ ਕਿ ਕੰਪਨੀ ਆਪਣੇ ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ ਨੂੰ ਕਿੰਨੀ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਭਾਲ ਰਹੀ ਹੈ।
ਡਿਗਰੀ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਕਿੱਲ ਨੂੰ ਮਹੱਤਵ
IT ਕੰਪਨੀਆਂ ਹੁਣ ਰਵਾਇਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਿਰਫ ਵੱਡੀਆਂ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਡਿਗਰੀਆਂ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਭਰਤੀ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਖਾਸ ਸਕਿੱਲ (Niche Skills) ਵਾਲੇ ਮੁਲਾਜ਼ਮਾਂ 'ਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਧਿਆਨ ਦੇ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਕੰਪਨੀਆਂ ਕਲਾਉਡ ਕੰਪਿਊਟਿੰਗ, ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ (AI) ਅਤੇ ਸਾਈਬਰ ਸਿਕਿਉਰਿਟੀ ਵਰਗੇ ਖੇਤਰਾਂ 'ਚ ਸਰਟੀਫਿਕੇਸ਼ਨ (Certifications) ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਭਰਤੀ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਅੰਦਰੂਨੀ ਰੀ-ਸਕਿਲਿੰਗ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ (Reskilling Programs) 'ਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
IT ਸੈਕਟਰ ਦੀ ਸਿਹਤ ਕਿਵੇਂ ਪਰਖੀਏ?
IT ਸੈਕਟਰ ਦੀ ਸਿਹਤ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਕੰਪਨੀਆਂ 'ਟੈਲੈਂਟ ਦੀ ਜੰਗ' (War for Talent) ਨੂੰ ਕਿੰਨੀ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲੜਦੀਆਂ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵਧੀਆਂ ਤਨਖਾਹਾਂ ਦਾ ਖਰਚਾ ਗਾਹਕਾਂ ਤੋਂ ਵਸੂਲ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਹੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਵਿੱਤੀ ਸਥਿਰਤਾ ਬਣੀ ਰਹੇਗੀ। ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ headcount growth, utilization rates (ਕਿ ਕਿੰਨੇ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਨਾਲ ਮੁਲਾਜ਼ਮ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ) ਅਤੇ EBIT margins ਦੇ ਰੁਝਾਨਾਂ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।