SEBI ਦੀਆਂ ਨਵੀਆਂ ਗਾਈਡਲਾਈਨਜ਼ ਤੋਂ ਬਾਅਦ Asset Management Companies ਹੁਣ ਮਾਰਕੀਟ ਦੀ ਵੋਲੈਟਿਲਿਟੀ ਦਾ ਫਾਇਦਾ ਚੁੱਕਣ ਲਈ ਨਵੇਂ Contra Funds ਲਾਂਚ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਫੰਡ ਅਣਗੌਲੇ ਸੈਕਟਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮੁਨਾਫਾ ਭਾਲਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ 'ਵੈਲਯੂ ਟ੍ਰੈਪ' (Value Trap) ਦਾ ਵੱਡਾ ਰਿਸਕ ਵੀ ਹੈ।
SEBI ਦੇ ਨਵੇਂ ਨਿਯਮਾਂ ਦਾ ਅਸਰ
ਫਰਵਰੀ 2026 ਵਿੱਚ SEBI ਵੱਲੋਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਨਵੇਂ ਨਿਯਮਾਂ ਨੇ ਮਿਊਚਲ ਫੰਡ ਇੰਡਸਟਰੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਦੌੜ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਰੈਗੂਲੇਟਰ ਨੇ ਸਾਫ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਫੰਡ ਹਾਊਸ ਹੁਣ 'ਵੈਲਯੂ' ਅਤੇ 'ਕੌਂਟਰਾ' ਦੋਵੇਂ ਸਕੀਮਾਂ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਬਸ਼ਰਤੇ ਉਹ ਦੋਵਾਂ ਸਕੀਮਾਂ ਵਿੱਚ 50% ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ ਓਵਰਲੈਪ ਨਾ ਰੱਖਣ। ਇਸ ਨਵੀਂ ਨੀਤੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ Bandhan AMC, ICICI Prudential AMC ਅਤੇ Motilal Oswal AMC ਵਰਗੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਕਾਫੀ ਸਰਗਰਮ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਜਦਕਿ WhiteOak Capital AMC ਵਰਗੇ ਹੋਰ ਪਲੇਅਰ ਵੀ ਇਸ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਅੱਗੇ ਵਧ ਰਹੇ ਹਨ।
Contra Funds ਕਿਵੇਂ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ?
Contra ਫੰਡ ਰਵਾਇਤੀ ਇਕੁਇਟੀ ਸਕੀਮਾਂ ਤੋਂ ਬਿਲਕੁਲ ਵੱਖਰੇ ਹਨ। ਜਿੱਥੇ ਆਮ ਫੰਡ ਮਾਰਕੀਟ ਦੇ ਰੁਝਾਨ (Trend) ਦਾ ਪਿੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਕੌਂਟਰਾ ਮੈਨੇਜਰ ਉਹਨਾਂ ਸੈਕਟਰਾਂ ਨੂੰ ਲੱਭਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮਾਰਕੀਟ ਨੇ ਗਲਤੀ ਨਾਲ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਮੁੱਖ ਟੀਚਾ ਕਿਸੇ ਅਜਿਹੇ ਕੈਟਾਲਿਸਟ (Catalyst) ਨੂੰ ਲੱਭਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਰਕਾਰੀ ਨੀਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਜਾਂ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਤਰੱਕੀ, ਜੋ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਪਲਟਵਾਰ (Turnaround) ਲਿਆ ਸਕੇ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਖਤਰੇ ਦੀ ਘੰਟੀ (Value Trap Risk)
ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਰਣਨੀਤੀ ਮੁਨਾਫਾ ਦੇ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਵਿੱਚ 'ਵੈਲਯੂ ਟ੍ਰੈਪ' ਦਾ ਵੱਡਾ ਖਤਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰ ਸਟਾਕ ਸਸਤਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਖਰੀਦਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਕੰਪਨੀ ਕਦੇ ਰਿਕਵਰ ਹੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ। ਇਸ ਲਈ, ਇਹ ਫੰਡ ਤੁਹਾਡੇ ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ ਦਾ 'ਕੋਰ' ਹਿੱਸਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸਿਰਫ ਇੱਕ 'ਸੈਟੇਲਾਈਟ' ਹੋਲਡਿੰਗ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਮਾਹਿਰਾਂ ਦੀ ਸਲਾਹ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਫੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਸ਼ਾਰਟ-ਟਰਮ ਦੇਖਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਟਰਨਅਰਾਊਂਡ ਥੀਸਿਸ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।