ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2026 (FY26) ਦੌਰਾਨ, ਭਾਰਤੀ ਮਿਊਚਲ ਫੰਡਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨੈਗੇਟਿਵ ਸਲਾਨਾ ਰਿਟਰਨ ਦਿੱਤਾ, ਉਹ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ 243 ਤੋਂ ਵਧ ਕੇ 731 ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਫੰਡਾਂ ਦੇ ਕੁੱਲ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਧੀਨ ਸੰਪਤੀ (AUM) ਵਿੱਚ **12.2%** ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਇਹ **₹73.73 ਲੱਖ ਕਰੋੜ** ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ।
ਮਾਰਕੀਟ ਦੀ ਵੋਲਟੀਲਿਟੀ ਨੇ ਮਾਰੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਸੱਟ
ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2026 (FY26) ਭਾਰਤੀ ਮਿਊਚਲ ਫੰਡ ਇੰਡਸਟਰੀ ਲਈ ਕਾਫੀ ਚੁਣੌਤੀਪੂਰਨ ਰਿਹਾ। ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਆਏ ਉਤਾਰ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਕਾਰਨ ਕਈ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਸਕੀਮਾਂ ਦੇ ਰਿਟਰਨ 'ਤੇ ਵੱਡਾ ਅਸਰ ਪਿਆ। ਅਧਿਕਾਰਤ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਸਕੀਮਾਂ ਨੇ ਨੈਗੇਟਿਵ ਸਾਲਾਨਾ ਰਿਟਰਨ ਦਿੱਤਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ 243 ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਲਗਭਗ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾ ਵਧ ਕੇ 731 ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮਾਰਕੀਟ ਦੇ ਦਬਾਅ ਕਾਰਨ ਕਈ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ ਨੂੰ ਘਾਟਾ ਝੱਲਣਾ ਪਿਆ।
ਘੱਟੇ 'ਚ ਰਹੀਆਂ ਟਾਪ ਪਰਫਾਰਮਿੰਗ ਸਕੀਮਾਂ ਵੀ
ਪਰਫਾਰਮੈਂਸ ਵਿੱਚ ਇਹ ਗਿਰਾਵਟ ਸਿਰਫ ਆਮ ਸਕੀਮਾਂ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ ਰਹੀ, ਸਗੋਂ ਉੱਚ ਰਿਟਰਨ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸਕੀਮਾਂ ਨੇ ਵੀ ਘੱਟ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਜਿਹੜੀਆਂ ਸਕੀਮਾਂ 10% ਤੋਂ ਵੱਧ ਰਿਟਰਨ ਦੇਣ 'ਚ ਕਾਮਯਾਬ ਰਹੀਆਂ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 198 ਰਹਿ ਗਈ, ਜਦਕਿ FY25 ਵਿੱਚ ਇਹ 304 ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, 0% ਤੋਂ 5% ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਨੈਗੇਟਿਵ ਰਿਟਰਨ ਦੇਣ ਵਾਲੀਆਂ ਸਕੀਮਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਵਾਧਾ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ, ਜੋ ਦੱਸਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮਾਰਕੀਟ ਦੇ ਉਤਾਰ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਨੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਮੁਨਾਫੇ ਨੂੰ ਕਾਫੀ ਘਟਾ ਦਿੱਤਾ।
AUM 'ਚ ਵਾਧਾ, ਪਰ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਵਿਹਾਰ ਬਦਲਿਆ
ਇਸ ਸਭ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਇੰਡਸਟਰੀ ਨੇ ਕੁਲ ਸੰਪਤੀ ਦੇ ਮਾਮਲੇ 'ਚ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਦਿਖਾਈ। ਮਾਰਚ 2026 ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ, ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਧੀਨ ਕੁੱਲ ਸੰਪਤੀ (AUM) ₹73.73 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਦੇ ਰਿਕਾਰਡ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਈ, ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 12.2% ਦਾ ਵਾਧਾ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਾਧੇ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ SIP (ਸਿਸਟੇਮੈਟਿਕ ਇਨਵੈਸਟਮੈਂਟ ਪਲਾਨ) ਰਾਹੀਂ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਲਗਾਤਾਰ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਅਤੇ ਇਸ ਦੀ ਲੋਕਪ੍ਰਿਅਤਾ ਰਹੀ। ਇੰਡਸਟਰੀ 'ਚ ਯੂਨੀਕ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 13.2% ਵਧ ਕੇ 6.1 ਕਰੋੜ ਹੋ ਗਈ, ਜਿਸ 'ਚ Tier-II ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ 37.6% ਰਿਹਾ। SIP ਅਕਾਊਂਟਸ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵੀ ਵਧ ਕੇ 10.45 ਕਰੋੜ ਹੋ ਗਈ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, AUM ਦੇ ਵਾਧੇ ਅਤੇ ਸਕੀਮਾਂ ਦੇ ਘੱਟ ਰਿਟਰਨ ਵਿਚਕਾਰ ਵੱਡਾ ਅੰਤਰ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਬਦਲਦੇ ਵਤੀਰੇ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਨਵਾਂ ਪੈਸਾ ਆਉਂਦਾ ਰਿਹਾ, ਉੱਥੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਰਿਡੰਪਸ਼ਨ (ਪੈਸੇ ਵਾਪਸ ਕਢਵਾਉਣਾ) 16.5% ਵਧ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੁੱਲ ਨੈੱਟ ਇਨਫਲੋ (ਨਵੇਂ ਪੈਸੇ ਦੀ ਆਮਦ) 9.7% ਘਟ ਕੇ ₹7.4 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਰਹਿ ਗਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਈ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਪੈਸਾ ਲਗਾਉਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਮਾਰਕੀਟ ਦੀ ਅਸਥਿਰਤਾ ਕਾਰਨ ਨੁਕਸਾਨ ਬੁੱਕ ਕਰਕੇ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਰਹੇ ਹਨ।
ਅਣ-ਦਾਅਵਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਡਿਵੀਡੈਂਡ 'ਚ ਵਾਧਾ
ਇੱਕ ਹੋਰ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਅਣ-ਦਾਅਵਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਮਿਊਚਲ ਫੰਡ ਡਿਵੀਡੈਂਡ ਵਿੱਚ 15.7% ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ₹2,689 ਕਰੋੜ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਅਜਿਹਾ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਉਦੋਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਆਪਣੇ ਬੈਂਕ ਖਾਤੇ ਜਾਂ ਸੰਪਰਕ ਵੇਰਵੇ ਬਦਲ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਪਰ ਆਪਣੇ ਫੋਲੀਓ ਵਿੱਚ ਅਪਡੇਟ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ। ਇਸ ਲਈ, ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਆਪਣੇ KYC ਅਤੇ ਸੰਪਰਕ ਵੇਰਵਿਆਂ ਨੂੰ ਅਪ-ਟੂ-ਡੇਟ ਰੱਖਣਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਆਪਣੇ ਭੁਗਤਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕਣ।