ਭਾਰਤੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਮਾਰਚ 2026 ਤੱਕ ETFs ਦਾ ਮਾਰਕੀਟ ਸ਼ੇਅਰ ਘੱਟ ਕੇ **65.1%** ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ 2021 ਵਿੱਚ **89.2%** ਸੀ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, Index Funds ਦੀਆਂ ਜਾਇਦਾਦਾਂ **₹3.07 ਲੱਖ ਕਰੋੜ** ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਹੁਣ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਟਰੇਡਿੰਗ ਦੀ ਬਜਾਏ ਆਟੋਮੇਟਿਡ SIP ਨੂੰ ਪਹਿਲ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।
ਸੁਵਿਧਾ ਬਨਾਮ ਖਰਚਾ (Convenience vs Cost)
ਭਾਰਤੀ ਰਿਟੇਲ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ ਆਇਆ ਹੈ। ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ, ਘੱਟ ਲਾਗਤ ਵਾਲੇ Passive Investing ਲਈ Exchange Traded Funds (ETFs) ਪਹਿਲੀ ਪਸੰਦ ਰਹੇ ਹਨ। ਪਰ ਮਾਰਚ 2026 ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ETFs ਦਾ ਦਬਦਬਾ ਘਟ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ, Index Funds ਨੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਆਪਣਾ ਸਥਾਨ ਬਣਾਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਪਿਛਲੇ 5 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ 74.1% ਦੀ ਸਾਲਾਨਾ ਦਰ ਨਾਲ ਵਧੇ ਹਨ।
ETF ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ Demat Account, ਬ੍ਰੋਕਰੇਜ ਫੀਸ, ਅਤੇ ਬਿਡ-ਆਸਕ ਸਪ੍ਰੈਡ (Bid-Ask Spreads) ਵਰਗੀਆਂ ਗੁੰਝਲਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ, Index Funds ਮਿਉਚੁਅਲ ਫੰਡਾਂ ਵਾਂਗ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ SIP ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ Index Funds ਦਾ Expense Ratio ETFs ਨਾਲੋਂ ਵੱਧ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਇਸ 'ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ' ਨੂੰ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਆਸਾਨੀ ਲਈ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਅਦਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਡਿਸਟ੍ਰੀਬਿਊਟਰਾਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ
ਇਸ ਰੁਝਾਨ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਵਿੱਤੀ ਡਿਸਟ੍ਰੀਬਿਊਟਰਾਂ ਦਾ ਵੀ ਵੱਡਾ ਹੱਥ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰ ਡਿਸਟ੍ਰੀਬਿਊਟਰਾਂ ਨੂੰ ETFs ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ Index Funds ਵੇਚਣ 'ਤੇ ਬਿਹਤਰ ਕਮਿਸ਼ਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਲਗਭਗ 78% ਛੋਟੀਆਂ SIP ਕੰਟ੍ਰੀਬਿਊਸ਼ਨਾਂ ਇਹਨਾਂ ਨੈੱਟਵਰਕਾਂ ਰਾਹੀਂ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਨਿਵੇਸ਼ ਦੇ ਵਹਾਅ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਕੀ ਹੈ ਜ਼ਰੂਰੀ?
ਹਾਲਾਂਕਿ Index Funds ਨਿਵੇਸ਼ ਨੂੰ ਆਸਾਨ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਯਾਦ ਰੱਖੋ ਕਿ ਇਹਨਾਂ ਦਾ Expense Ratio ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੇ ਰਿਟਰਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਨਾਲ ਹੀ, ETFs ਦੇ ਉਲਟ, Index Funds ਦੀ ਕੀਮਤ ਦਿਨ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ NAV ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਤੈਅ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਮਿਉਚੁਅਲ ਫੰਡ ਇੰਡਸਟਰੀ, ਜਿਸ ਨੇ ਮਾਰਚ 2026 ਤੱਕ ₹73.73 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਸੰਭਾਲੀ ਹੈ, ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਵਾਂ ਸਾਧਨਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਮੁਕਾਬਲਾ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਦਿਲਚਸਪ ਹੋਵੇਗਾ।