ਭਾਰਤ ਦੀ ਕ੍ਰਿਏਟਰ ਇਕੋਨਮੀ ਹੁਣ ਸਿਰਫ਼ ਸ਼ੌਕ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ ਰਹੀ, ਸਗੋਂ ਇਹ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਇੰਡਸਟਰੀ ਬਣ ਚੁੱਕੀ ਹੈ ਜੋ **$400 ਬਿਲੀਅਨ** ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੇ ਖਰਚੇ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ **2030** ਤੱਕ **$1 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ** ਦਾ ਟੀਚਾ ਵੱਡਾ ਹੈ, ਪਰ ਸਿਰਫ਼ **10%** ਕ੍ਰਿਏਟਰ ਹੀ ਅਸਲ ਮੁਨਾਫਾ ਕਮਾ ਰਹੇ ਹਨ, ਜੋ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਕ੍ਰਿਏਟਰ ਇਕੋਨਮੀ ਦਾ ਬਦਲਦਾ ਚਿਹਰਾ
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਏਟਰ ਇਕੋਨਮੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਫੈਸ਼ਨਲ ਡਿਜੀਟਲ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਵਜੋਂ ਉਭਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਅੱਜ ਬ੍ਰਾਂਡ ਆਪਣੇ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਬਜਟ ਨੂੰ ਟੀਵੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰਿੰਟ ਤੋਂ ਹਟਾ ਕੇ ਡਿਜੀਟਲ ਇਨਫਲੂਐਂਸਰਜ਼ ਵੱਲ ਵਧਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 100 ਮਿਲੀਅਨ ਡਿਜੀਟਲ ਕ੍ਰਿਏਟਰ ਮੌਜੂਦ ਹਨ, ਪਰ ਸਿਰਫ 2 ਤੋਂ 2.5 ਮਿਲੀਅਨ ਹੀ ਐਕਟਿਵ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੇਵਲ 8% ਤੋਂ 10% ਹੀ ਆਪਣੇ ਕੰਟੈਂਟ ਤੋਂ ਪੈਸਾ ਕਮਾਉਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਨਫਲੂਐਂਸਰ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਇੰਡਸਟਰੀ ਦੀ ਕੀਮਤ 2026 ਤੱਕ ₹3,375 ਕਰੋੜ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ।
ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਵੱਡਾ ਕਦਮ
ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਸ ਖੇਤਰ ਨੂੰ ਰਸਮੀ ਰੂਪ ਦੇਣ ਲਈ 2026 ਦੇ ਬਜਟ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤੇ ਹਨ। National Creator Labs ਲਈ ₹250 ਕਰੋੜ ਅਤੇ Indian Institute of Creative Technology (IICT) ਲਈ ₹391 ਕਰੋੜ ਦਾ ਬਜਟ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਕ੍ਰਿਏਟਰਜ਼ ਨੂੰ ਤਕਨੀਕੀ ਹੁਨਰ ਸਿਖਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ ਅਤੇ ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਐਡ ਰੈਵੇਨਿਊ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਨਾ ਰਹਿਣ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀਆਂ
ਇਸ ਤੇਜ਼ੀ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਕੁਝ ਖਤਰੇ ਵੀ ਹਨ। ਲਗਭਗ 90% ਰੈਵੇਨਿਊ ਸਿਰਫ਼ ਬ੍ਰਾਂਡ ਡੀਲਜ਼ ਤੋਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਰਿਸਕ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਗਲੋਬਲ ਟੈਕ ਪਲੇਟਫਾਰਮਾਂ ਦੇ ਐਲਗੋਰਿਦਮ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਅਤੇ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਕ੍ਰਿਏਟਰਾਂ ਲਈ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਸਥਿਰਤਾ ਬਣਾ ਕੇ ਰੱਖਣਾ ਇੱਕ ਚੁਣੌਤੀ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।