Harvard University ਨੇ ਆਪਣੇ ਮੈਡੀਕਲ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਦਾਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਮਨੁੱਖੀ ਅੰਗਾਂ ਦੀ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਵਿਕਰੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਮੁਕੱਦਮਿਆਂ ਨੂੰ ਸੁਲਝਾਉਣ ਲਈ **$53 ਮਿਲੀਅਨ** (ਲਗਭਗ ₹440 ਕਰੋੜ) ਦੇ ਸੈਟਲਮੈਂਟ 'ਤੇ ਸਹਿਮਤੀ ਜਤਾਈ ਹੈ। ਅਦਾਲਤ ਨੇ ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਨੂੰ 18 ਅਗਸਤ, 2026 ਨੂੰ ਮੁੱਢਲੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਧਿਆਨਯੋਗ ਹੈ ਕਿ Harvard ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ, ਨਾਨ-ਪ੍ਰਾਫਿਟ ਅਕਾਦਮਿਕ ਸੰਸਥਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਸ਼ੇਅਰ ਸਟਾਕ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਸੂਚੀਬੱਧ ਨਹੀਂ ਹਨ।
ਬੋਸਟਨ ਦੀ ਇੱਕ ਅਦਾਲਤ ਨੇ 18 ਅਗਸਤ, 2026 ਨੂੰ Harvard University ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੇ ਮੈਡੀਕਲ ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਦਾਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਮਨੁੱਖੀ ਸਰੀਰਾਂ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਦੀ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਵਿਕਰੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਕਲਾਸ-ਐਕਸ਼ਨ ਮੁਕੱਦਮਿਆਂ ਨੂੰ ਨਿਪਟਾਉਣ ਲਈ $53 ਮਿਲੀਅਨ ਦੇ ਸੈਟਲਮੈਂਟ ਨੂੰ ਮੁੱਢਲੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਨਾਲ ਮ੍ਰਿਤਕਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਦਾਇਰ ਕਾਨੂੰਨੀ ਦਾਅਵਿਆਂ ਨੂੰ ਸੁਲਝਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।
ਸਾਰਾ ਮਾਮਲਾ ਕੀ ਹੈ?
ਇਹ ਮਾਮਲਾ Harvard Medical School ਦੇ ਮੋਰਗ (Morgue) ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਮੈਨੇਜਰ Cedric Lodge ਦੇ ਕੰਮਾਂ 'ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ। ਦਸੰਬਰ 2025 ਵਿੱਚ, Lodge ਨੂੰ ਮਨੁੱਖੀ ਅੰਗ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਿਰ, ਦਿਮਾਗ, ਚਮੜੀ ਅਤੇ ਹੱਡੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ, ਨੂੰ 2018 ਤੋਂ 2023 ਦਰਮਿਆਨ ਚੋਰੀ ਕਰਨ ਅਤੇ ਵੇਚਣ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਵਿੱਚ ਦੋਸ਼ੀ ਠਹਿਰਾਏ ਜਾਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 8 ਸਾਲ ਦੀ ਸੰਘੀ ਜੇਲ੍ਹ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਗਈ ਸੀ।
ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਲਾਪ੍ਰਵਾਹੀ ਦੇ ਦੋਸ਼
ਇਹ ਅਪਰਾਧਿਕ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਉਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਦਰਜਨਾਂ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਵਿਰੁੱਧ ਲਾਪ੍ਰਵਾਹੀ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਮੁਕੱਦਮੇ ਦਾਇਰ ਕੀਤੇ। ਪਟੀਸ਼ਨਰਾਂ ਦਾ ਤਰਕ ਸੀ ਕਿ ਸਕੂਲ ਆਪਣੇ ਮੋਰਗ ਦੇ ਕੰਮਕਾਜ 'ਤੇ ਲੋੜੀਂਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਰਿਹਾ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਇਹ ਗਲਤ ਕੰਮ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਪਤਾ ਲੱਗੇ ਜਾਰੀ ਰਿਹਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਨੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਦਾਅਵਿਆਂ ਨੂੰ ਖਾਰਜ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਪਰ ਮੈਸੇਚਿਉਸੇਟਸ ਸੁਪਰੀਮ ਜੁਡੀਸ਼ੀਅਲ ਕੋਰਟ ਨੇ 2025 ਦੇ ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਕੋਰਟ ਨੇ ਫੈਸਲਾ ਸੁਣਾਇਆ ਕਿ ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਫੀ ਆਧਾਰ ਹਨ ਕਿ ਕੀ ਸੰਸਥਾ ਨੇ ਦਾਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅੰਗਾਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਦੇ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਚੰਗੀ ਨੀਅਤ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ।
Harvard University ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ
ਉਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਜੋ ਇਸ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਵਿੱਤੀ ਜਾਂ ਸੰਸਥਾਈ ਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ ਦੇਖ ਰਹੇ ਹਨ, ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕਰਨਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ ਕਿ Harvard University ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ, ਨਾਨ-ਪ੍ਰਾਫਿਟ ਅਕਾਦਮਿਕ ਸੰਸਥਾ ਹੈ। ਇਹ ਜਨਤਾ ਨੂੰ ਸ਼ੇਅਰ ਜਾਰੀ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀ, ਇਸਦਾ ਕੋਈ ਸਟਾਕ ਟਿਕਰ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸਦੀ ਕੋਈ ਮਾਰਕੀਟ ਕੈਪੀਟਲਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਹ ਕਾਨੂੰਨੀ ਸੈਟਲਮੈਂਟ ਇੱਕ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਸਟਾਕ ਮਾਰਕੀਟ ਘਟਨਾ ਦੀ ਬਜਾਏ ਇੱਕ ਦੇਣਦਾਰੀ (liability) ਮਾਮਲੇ ਦਾ ਵਿੱਤੀ ਹੱਲ ਹੈ।
ਸੁਧਾਰ ਦੇ ਕਦਮ
ਸੁਧਾਰ ਪ੍ਰਤੀ ਆਪਣੀ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ, Harvard Medical School ਨੇ ਭਰੋਸਾ ਤੋੜਨ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕਈ ਕਦਮ ਚੁੱਕਣ ਦਾ ਵਾਅਦਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਲਈ ਸਿੱਧੀ ਸੰਚਾਰ ਸੈਸ਼ਨ (communication session) ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰਨਾ ਅਤੇ 2027-2028 ਅਕਾਦਮਿਕ ਸਾਲ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਮੈਡੀਕਲ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਸਾਲਾਨਾ ਵਿੱਤੀ ਸਹਾਇਤਾ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ (financial aid scholarship) ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਇਹ ਸਕਾਲਰਸ਼ਿਪ ਅਨਾਟੋਮੀਕਲ ਡੋਨਰਾਂ (anatomical donors) ਅਤੇ ਮੈਡੀਕਲ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਹੈ।
ਅਗਲਾ ਕਦਮ
ਇਸ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਵਿੱਚ ਅਗਲਾ ਕਦਮ ਸੈਟਲਮੈਂਟ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇਣ ਲਈ ਅੰਤਿਮ ਅਦਾਲਤੀ ਸੁਣਵਾਈ ਹੋਵੇਗੀ। ਸੰਸਥਾਈ ਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਨਿਰੀਖਕ ਅਕਸਰ ਅਜਿਹੇ ਮਾਮਲਿਆਂ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਇਹ ਸਮਝ ਸਕਣ ਕਿ ਵੱਡੀਆਂ, ਗੈਰ-ਲਾਭਕਾਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਕਿਵੇਂ ਸੰਚਾਲਨ ਜੋਖਮਾਂ (operational risks), ਨਿਗਰਾਨੀ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਦੇਣਦਾਰੀਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਦੋਂ ਉੱਚ-ਪ੍ਰੋਫਾਈਲ ਵਿਵਾਦ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
