ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਮੇਂ ਰਿਕਾਰਡ ਉਛਾਲ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ **238** ਕੰਪਨੀਆਂ **₹4.72 ਲੱਖ ਕਰੋੜ** ਜੁਟਾਉਣ ਦੀ ਕਤਾਰ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਹੁਣ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਅੰਨ੍ਹੇਵਾਹ ਪੈਸਾ ਨਹੀਂ ਲਗਾ ਰਹੇ, ਸਗੋਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਫੰਡਾਮੈਂਟਲ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਫਿਟ 'ਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।
ਭਾਰਤੀ ਸ਼ੇਅਰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਮੇਂ IPO ਦਾ ਵੱਡਾ ਦੌਰ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅਗਸਤ 2026 ਤੱਕ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ, 238 ਕੰਪਨੀਆਂ ਮਾਰਕੀਟ ਤੋਂ ₹4.72 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਵਿੱਚੋਂ 174 ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ SEBI ਤੋਂ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਮਿਲ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, ਜੋ ₹2.77 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਜੁਟਾਉਣਗੀਆਂ, ਜਦਕਿ 64 ਹੋਰ ਫਰਮਾਂ ਨੇ ਕਾਗਜ਼ੀ ਕਾਰਵਾਈ ਪੂਰੀ ਕਰ ਲਈ ਹੈ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਬਦਲਿਆ ਰਵੱਈਆ
ਪਿਛਲੇ ਸਾਲਾਂ ਦੀ ਤੁਲਨਾ ਵਿੱਚ, ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਵਿਵਹਾਰ ਬਦਲ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਾਲ 2026 ਵਿੱਚ ਰਿਟੇਲ ਸਬਸਕ੍ਰਿਪਸ਼ਨ ਰੇਟ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇਖੀ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ ਇਹ ਸਾਬਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਹੁਣ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਕਿਸੇ ਵੀ ਨਵੇਂ ਸ਼ੇਅਰ 'ਤੇ ਅੱਖਾਂ ਬੰਦ ਕਰਕੇ ਦਾਅ ਨਹੀਂ ਲਗਾ ਰਹੇ। ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੀਆਂ ਉੱਚੀਆਂ ਵੈਲਿਊਏਸ਼ਨ (Valuation) ਨੂੰ ਮਾਰਕੀਟ ਵੱਲੋਂ ਸਵਾਲਾਂ ਦੇ ਘੇਰੇ ਵਿੱਚ ਲਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਕੀ ਹੈ ਅਸਲੀ ਖਤਰਾ?
ਹਾਲਾਂਕਿ Nifty 50 ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ ਪਹਿਲੀ ਤਿਮਾਹੀ ਵਿੱਚ 18% ਦਾ ਮੁਨਾਫਾ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਵਾਧਾ ਸਿਰਫ ਕੁਝ ਵੱਡੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਤ ਹੈ। ਲਗਭਗ 60% ਵਾਧਾ ਸਿਰਫ 5 ਦਿੱਗਜਾਂ — ONGC, Reliance, Hindalco, JSW Steel, ਅਤੇ Bharti Airtel ਤੋਂ ਆਇਆ ਹੈ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨ ਵਰਗੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਵਧ ਰਹੀ ਬਾਂਡ ਯੀਲਡ (Bond Yield) ਅਤੇ ਕਮੋਡਿਟੀ ਦੀਆਂ ਵਧਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਮਾਰਕੀਟ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਜੋਖਮ ਬਣ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਕੰਪਨੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਲਾਗਤਾਂ ਨੂੰ ਗਾਹਕਾਂ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਪਾ ਸਕਦੀਆਂ, ਤਾਂ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰੋਫਿਟੇਬਿਲਟੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ IPO ਦੇ ਉੱਚੇ ਪ੍ਰਾਈਸ ਬੈਂਡਾਂ ਨੂੰ ਜਸਟੀਫਾਈ ਕਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।