ਸਾਲ 2026 ਦੇ ਪਹਿਲੇ 9 ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ IPOs ਰਾਹੀਂ ਰਿਕਾਰਡ **$12.5 ਬਿਲੀਅਨ** ਫੰਡ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਹੈਰਾਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਪਾਸੇ Nifty 50 **14%** ਡਿੱਗਿਆ ਹੈ, ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ IPOs ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਸ਼ੇਅਰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਾਲ ਇੱਕ ਅਜੀਬ ਸਥਿਤੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ Nifty 50 ਆਪਣੇ ਉੱਚ ਪੱਧਰ ਤੋਂ 14% ਤੱਕ ਹੇਠਾਂ ਆ ਚੁੱਕਾ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਪ੍ਰਾਇਮਰੀ ਮਾਰਕੀਟ ਯਾਨੀ IPOs ਵਿੱਚ ਰਿਕਾਰਡ $12.5 ਬਿਲੀਅਨ ਜੁਟਾਏ ਗਏ ਹਨ, ਜੋ 1980 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹਨ।
ਵੱਡੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ 'ਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਫੋਕਸ
ਹਾਲਾਂਕਿ ਕੁੱਲ ਫੰਡਿੰਗ ਵਧੀ ਹੈ, ਪਰ ਡੀਲਜ਼ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 18% ਘੱਟ ਕੇ ਲਗਭਗ 220 ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਹੁਣ ਛੋਟੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੀ ਬਜਾਏ National Stock Exchange, SBI Funds Management ਅਤੇ Manipal Health ਵਰਗੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਅਤੇ ਸਥਾਪਿਤ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਔਸਤ ਡੀਲ ਸਾਈਜ਼ ਵਧ ਕੇ $57 ਮਿਲੀਅਨ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ।
ਘਰੇਲੂ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਦਮ
ਇਹ IPO ਮਾਰਕੀਟ ਇਸ ਸਮੇਂ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘਰੇਲੂ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੇ ਦਮ 'ਤੇ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ (FPIs) ਨੇ ਇਸ ਸਾਲ ₹2.7 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ₹3 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਤੱਕ ਦੀ ਪੂੰਜੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਢ ਲਈ ਹੈ। ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਅਤੇ ਰੁਪਏ ਦੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਕਾਰਨ FPIs ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਰਹੇ ਹਨ, ਪਰ ਘਰੇਲੂ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਘਟਦਾ ਲਿਸਟਿੰਗ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ: ਇੱਕ ਚੇਤਾਵਨੀ
IPO ਲਿਸਟਿੰਗ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮਾਂ ਵਿੱਚ ਆ ਰਹੀ ਗਿਰਾਵਟ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸੰਕੇਤ ਹੈ। ਅਗਸਤ ਵਿੱਚ ਜੋ ਲਿਸਟਿੰਗ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ 24.4% ਸੀ, ਉਹ ਸਤੰਬਰ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਕੇ 15.1% ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਸਾਫ਼ ਹੈ ਕਿ IPO ਵਿੱਚ ਲਿਸਟਿੰਗ ਦੇ ਦਿਨ ਮਿਲਣ ਵਾਲੇ ਵੱਡੇ ਮੁਨਾਫੇ ਦਾ ਦੌਰ ਹੁਣ ਠੰਡਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ 130 ਤੋਂ ਵੱਧ ਕੰਪਨੀਆਂ SEBI ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਹੁਣ ਦੇਖਣਾ ਇਹ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀ ਵੋਲੇਟਿਲਿਟੀ (Volatility) ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਇਹ ਕੰਪਨੀਆਂ ਆਪਣੀਆਂ ਵੈਲਯੂਏਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਦੀਆਂ ਹਨ।