ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਣਜ ਮੰਤਰੀ ਪੀਯੂਸ਼ ਗੋਇਲ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨ ਦੇ ਵਪਾਰ ਮੰਤਰੀ ਅਕਾਜ਼ਾਵਾ ਰਯੋਸੇਈ ਨੇ ਭਾਰਤ-ਜਾਪਾਨ CEPA ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮਕਸਦ ਦੋ-ਪਾਸੜ ਵਪਾਰ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣਾ ਅਤੇ **$15.4 ਬਿਲੀਅਨ** ਦੇ ਵਪਾਰ ਘਾਟੇ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣਾ ਹੈ। ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਅਗਲੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ **10 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਯੇਨ** (ਲਗਭਗ **$62 ਬਿਲੀਅਨ**) ਦੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਦਾ ਟੀਚਾ ਮਿੱਥਿਆ ਹੈ।
ਵਪਾਰ ਅਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਸਮਝੌਤੇ ਨੂੰ ਮਿਲੇਗੀ ਨਵੀਂ ਦਿਸ਼ਾ
ਟੋਕੀਓ ਵਿੱਚ 25 ਅਗਸਤ, 2026 ਨੂੰ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਣਜ ਮੰਤਰੀ ਪੀਯੂਸ਼ ਗੋਇਲ ਅਤੇ ਜਾਪਾਨ ਦੇ ਅਰਥਚਾਰਾ, ਵਪਾਰ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗ ਮੰਤਰੀ ਅਕਾਜ਼ਾਵਾ ਰਯੋਸੇਈ ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਮੀਟਿੰਗ ਹੋਈ। ਇਸ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ-ਜਾਪਾਨ ਵਿਆਪਕ ਆਰਥਿਕ ਭਾਈਵਾਲੀ ਸਮਝੌਤੇ (CEPA) ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਨ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਦੋਵੇਂ ਮੰਤਰੀਆਂ ਦਾ ਟੀਚਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਪਾਰਕ ਸਮਝੌਤੇ ਨੂੰ ਮੌਜੂਦਾ ਗਲੋਬਲ ਆਰਥਿਕ ਹਾਲਾਤਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਬਣਾਇਆ ਜਾਵੇ। ਇਹ ਕਦਮ ਇਸ ਲਈ ਵੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਭਾਰਤ ਜਾਪਾਨ ਨਾਲ ਵੱਧ ਰਹੇ ਵਪਾਰ ਘਾਟੇ, ਜੋ ਕਿ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2025-26 ਵਿੱਚ $15.4 ਬਿਲੀਅਨ ਸੀ, ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਅਗਲੇ ਦਹਾਕੇ ਲਈ $62 ਬਿਲੀਅਨ ਦਾ ਨਿਵੇਸ਼ ਟੀਚਾ
ਵਪਾਰ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਇਸ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਵਿੱਤੀ ਟੀਚੇ 'ਤੇ ਵੀ ਚਰਚਾ ਹੋਈ। ਦੋਵੇਂ ਦੇਸ਼ ਅਗਲੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ 10 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਯੇਨ ਦਾ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਦਾ ਟੀਚਾ ਰੱਖ ਰਹੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਲਗਭਗ $62 ਬਿਲੀਅਨ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ। ਇਸ ਭਾਈਵਾਲੀ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਜਾਪਾਨੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਆਕਰਸ਼ਕ ਮੰਜ਼ਿਲ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਨਿਰਮਾਣ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਨਿਵੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਸਥਿਰ ਵਿਕਲਪ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ। ਇਸ ਨੂੰ ਅਕਸਰ 'ਚਾਈਨਾ-ਪਲੱਸ-ਵਨ' ਰਣਨੀਤੀ ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸੈਮੀਕੰਡਕਟਰ, AI ਅਤੇ ਹੋਰ ਸੈਕਟਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਹਿਯੋਗ
ਇਸ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਆਗੂਆਂ ਨੇ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ। ਟੋਕੀਓ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨ, ਫੂਜੀਫਿਲਮ ਹੋਲਡਿੰਗਜ਼ ਅਤੇ ਐਨਈਸੀ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਵਰਗੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਜਾਪਾਨੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ ਸੈਮੀਕੰਡਕਟਰ ਅਤੇ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਗੋਲਮੇਜ਼ ਸੰਮੇਲਨਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਗ ਲਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, JFE ਸਟੀਲ, ਨਿਪਨ ਸਟੀਲ ਅਤੇ IHI ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਵਰਗੀਆਂ ਫਰਮਾਂ ਨਾਲ ਹੋਈਆਂ ਚਰਚਾਵਾਂ ਨੇ ਸਟੀਲ, ਐਰੋਸਪੇਸ ਅਤੇ ਐਡਵਾਂਸਡ ਇੰਡਸਟਰੀਅਲ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਿੱਚ ਸਹਿਯੋਗ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ 'ਤੇ ਵੀ ਰੌਸ਼ਨੀ ਪਾਈ। ਮੁੱਖ ਧਿਆਨ ਸਿਰਫ਼ ਵਪਾਰਕ ਮਾਤਰਾ 'ਤੇ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਭਾਰਤ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਈਕੋਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਅਡਵਾਂਸ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਲਿਆਉਣ 'ਤੇ ਵੀ ਹੈ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਅਤੇ ਮੌਕੇ
ਜਿੱਥੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਸੁਚੇਤ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਵਪਾਰ ਘਾਟਾ ਇੱਕ ਲਗਾਤਾਰ ਦਬਾਅ ਵਾਲਾ ਮੁੱਦਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਵਪਾਰ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਯਤਨਾਂ ਨੂੰ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਭਾਰਤੀ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਫਾਰਮਾਸਿਊਟੀਕਲ ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ, ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਜਾਪਾਨ ਵਿੱਚ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਅਤੇ ਸਰਟੀਫਿਕੇਸ਼ਨ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਹੈ ਜੋ ਬਾਜ਼ਾਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਨੂੰ ਸੀਮਤ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਉੱਚ-ਤਕਨੀਕੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਥਾਨਕ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਸੁਧਾਰਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਦੇਰੀ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਦੀ ਯੋਗਤਾ 'ਤੇ ਵੀ ਨਿਰਭਰ ਕਰੇਗੀ, ਜੋ ਕਿ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ਦੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਕਾਰਜਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ। ਨਿਵੇਸ਼ਕ CEPA ਸਮੀਖਿਆ ਦੀ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਸਮਾਂ-ਸੀਮਾ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖ ਸਕਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਹ ਵੀ ਦੇਖ ਸਕਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕੀ ਇਹ ਉੱਚ-ਪੱਧਰੀ ਗੱਲਬਾਤ ਠੋਸ, ਵਚਨਬੱਧ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਐਲਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਬਦਲਦੀ ਹੈ, ਨਾਲ ਹੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਰਹੱਦ-ਪਾਰ ਸਹਿਯੋਗਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੀ ਪ੍ਰਗਤੀ 'ਤੇ ਵੀ ਧਿਆਨ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ।
