ਭਾਰਤ-ਫਰਾਂਸ ਟੈਕਸ ਸੰਧੀ 'ਚ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ: ਫ੍ਰੈਂਚ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ (Investors) ਲਈ ਨਿਯਮ ਬਦਲੇ, ਕੀ ਹੈ ਤੁਹਾਡਾ ਫਾਇਦਾ?

ਨਵੇਂ ਟੈਕਸ ਸਮਝੌਤੇ ਦਾ ਅਸਰ

ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਫਰਾਂਸ ਵਿਚਾਲੇ ਹੋਏ ਇਸ ਟੈਕਸ ਸਮਝੌਤੇ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮਕਸਦ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਾਲੇ ਟੈਕਸ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਸੁਖਾਲਾ ਬਣਾਉਣਾ ਅਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਬਦਲਾਅ ਨਾਲ ਕੁਝ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਫਾਇਦਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਜਦਕਿ ਕੁਝ ਲਈ ਟੈਕਸ ਦਾ ਬੋਝ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਡਿਵੀਡੈਂਡ ਟੈਕਸ (Dividend Tax) ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਫੇਰਬਦਲ

ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਅਸਰ ਫ੍ਰੈਂਚ ਕੰਪਨੀਆਂ 'ਤੇ ਪਵੇਗਾ ਜੋ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।

• ਵੱਡੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ (Major Investors): ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਫ੍ਰੈਂਚ ਕੰਪਨੀ ਕਿਸੇ ਭਾਰਤੀ ਕੰਪਨੀ ਵਿੱਚ 10% ਜਾਂ ਉਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ (Stake) ਰੱਖਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸ ਲਈ ਡਿਵੀਡੈਂਡ ਟੈਕਸ ਦੀ ਦਰ ਘਟਾ ਕੇ 5% ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਇਹ ਦਰ 10% ਸੀ। ਇਸ ਨਾਲ ਵੱਡੇ ਅਤੇ ਰਣਨੀਤਕ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ (Strategic Investors) ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਰਾਹਤ ਮਿਲੇਗੀ।
• ਛੋਟੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕ (Minority Shareholders): ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ, ਜੇਕਰ ਫ੍ਰੈਂਚ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਭਾਰਤੀ ਕੰਪਨੀ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ 10% ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਡਿਵੀਡੈਂਡ ਟੈਕਸ ਦੀ ਦਰ 10% ਤੋਂ ਵਧਾ ਕੇ 15% ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਬਦਲਾਅ ਫੌਰਨ ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ ਇਨਵੈਸਟਰਜ਼ (FPIs) ਵਰਗੇ ਛੋਟੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ 'ਤੇ ਅਸਰ ਪਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜਨਵਰੀ 2026 ਤੱਕ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ੇਅਰਾਂ (Indian Equities) ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ $21 ਬਿਲੀਅਨ ਦਾ ਨਿਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਇੱਕ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ੇਅਰ ਬਾਜ਼ਾਰ (Nifty 50) ਲਗਭਗ 14.01% ਵਧਿਆ ਹੈ।

ਕੈਪੀਟਲ ਗੇਨਸ (Capital Gains) 'ਤੇ ਭਾਰਤ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ

ਡਿਵੀਡੈਂਡ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਭਾਰਤ ਨੇ ਫ੍ਰੈਂਚ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ੇਅਰ ਵੇਚਣ 'ਤੇ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਕੈਪੀਟਲ ਗੇਨਸ 'ਤੇ ਟੈਕਸ ਲਗਾਉਣ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਵੀ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਭਾਰਤ, ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ (Stake Size) ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ, ਇਹਨਾਂ ਕੈਪੀਟਲ ਗੇਨਸ 'ਤੇ ਟੈਕਸ ਲਗਾ ਸਕੇਗਾ। ਇਹ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੋਰਸ-ਬੇਸਡ ਟੈਕਸੇਸ਼ਨ (Source-based Taxation) ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਦੀ ਨੀਤੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੈ।

MFN ਕਲੌਜ਼ (Most Favoured Nation Clause) ਹਟਾਇਆ ਗਿਆ

ਇੱਕ ਹੋਰ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ MFN ਕਲੌਜ਼ (Most Favoured Nation Clause) ਦਾ ਹਟਾਇਆ ਜਾਣਾ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ, ਇਹ ਕਲੌਜ਼ ਫਰਾਂਸ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਵੱਲੋਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੇਸ਼ ਨਾਲ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟੈਕਸ ਸਮਝੌਤਿਆਂ ਦੇ ਲਾਭ ਲੈਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਦਿੰਦਾ ਸੀ। ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ 2023 ਦੇ ਆਖਿਰ ਵਿੱਚ ਆਏ ਇੱਕ ਫੈਸਲੇ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਇਸ ਕਲੌਜ਼ ਨੂੰ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਟੈਕਸ ਸਮਝੌਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਲਚਕੀਲਾਪਣ (Flexibility) ਮਿਲੇਗਾ।

ਫ੍ਰੈਂਚ ਕੰਪਨੀਆਂ 'ਤੇ ਅਸਰ

ਇਸ ਨਵੇਂ ਟੈਕਸ ਸਮਝੌਤੇ ਨਾਲ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਫ੍ਰੈਂਚ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵਿੱਚ L'Oreal, Capgemini, Sanofi, Pernod Ricard, Accor, ਅਤੇ Danone ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, L'Oreal ਦਾ P/E ਰੇਸ਼ੋ ਲਗਭਗ 34.9x ਹੈ, ਜੋ ਯੂਰਪੀਅਨ ਪਰਸਨਲ ਪ੍ਰੋਡਕਟਸ ਇੰਡਸਟਰੀ ਦੇ ਔਸਤ 19.5x ਤੋਂ ਕਾਫੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। Pernod Ricard ਦਾ P/E ਲਗਭਗ 15.5x ਹੈ, ਜਦਕਿ Accor ਦਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਪੂੰਜੀਕਰਨ (Market Capitalization) ਲਗਭਗ €11.15B ਹੈ ਅਤੇ P/E ਰੇਸ਼ੋ ਲਗਭਗ 21.56x ਹੈ। ਇਹਨਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵਿੱਤੀ ਪ੍ਰੋਫਾਈਲਾਂ ਕਾਰਨ, ਸਮਝੌਤੇ ਦਾ ਅਸਰ ਹਰ ਕੰਪਨੀ 'ਤੇ ਵੱਖਰਾ ਹੋਵੇਗਾ।

ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਸੇਧ

ਇਹ ਬਦਲਿਆ ਹੋਇਆ ਟੈਕਸ ਸਮਝੌਤਾ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਫਰਾਂਸ ਵਿਚਾਲੇ ਆਰਥਿਕ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਪੱਸ਼ਟਤਾ ਲਿਆਉਣ ਦਾ ਟੀਚਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਰਣਨੀਤਕ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਨਿਵੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਹੱਲਾਸ਼ੇਰੀ ਮਿਲੇਗੀ, ਜਦਕਿ ਕੈਪੀਟਲ ਗੇਨਸ 'ਤੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਟੈਕਸ ਲਗਾਉਣ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰ ਵੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋਣਗੇ।