ਵਧ ਰਹੀਆਂ ਲਾਗਤਾਂ ਅਤੇ ਦੇਰੀ ਦਾ ਸੇਕ
ਇਸ ਵਾਰ ਭਾਰਤੀ ਐਕਸਪੋਰਟਰਾਂ ਨੂੰ ਕਈ ਪਾਸਿਓਂ ਮਾਰ ਪੈ ਰਹੀ ਹੈ। ਲਾਲ ਸਾਗਰ (Red Sea) ਅਤੇ ਹੋਰੂਮਜ਼ ਦੀ ਖਾੜੀ (Strait of Hormuz) ਵਰਗੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਮੁੰਦਰੀ ਮਾਰਗਾਂ 'ਤੇ ਸੰਕਟ ਕਾਰਨ ਸ਼ਿਪਿੰਗ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਿਰਾਏ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਧਾ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਇਕ ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ, ਕੋਲਕਾਤਾ ਤੋਂ ਰੋਟਰਡੈਮ ਤੱਕ ਦਾ ਇੱਕ ਕੰਟੇਨਰ ਦਾ ਕਿਰਾਇਆ ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਸਿਰਫ $500 ਸੀ, ਹੁਣ ਵੱਧ ਕੇ $4,000 ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਸ਼ਿਪਿੰਗ ਵਿੱਚ ਲੱਗਣ ਵਾਲਾ ਸਮਾਂ ਵੀ 14 ਤੋਂ 20 ਦਿਨ ਤੱਕ ਵੱਧ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਅਸਰ ਕੰਮਕਾਜੀ ਪੂੰਜੀ (Working Capital) 'ਤੇ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਤੱਕ ਜਾਰੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਫੈਡਰੇਸ਼ਨ ਆਫ ਇੰਡੀਅਨ ਐਕਸਪੋਰਟ ਆਰਗੇਨਾਈਜੇਸ਼ਨ (FIEO) ਮੁਤਾਬਕ, ਲਗਭਗ $4 ਬਿਲੀਅਨ ਦੇ ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਐਕਸਪੋਰਟ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਅਤੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਵਰਗੇ ਘੱਟ ਮੁਨਾਫਾ ਮਾਰਜਨ ਵਾਲੇ ਸੈਕਟਰਾਂ ਨੂੰ।
ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਐਕਸਪੋਰਟਰਾਂ ਲਈ ਪੈਕੇਜ
ਕੇਂਦਰੀ ਵਣਜ ਮੰਤਰੀ ਪਿਯੂਸ਼ ਗੋਇਲ (Piyush Goyal) ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਐਕਸਪੋਰਟਰਾਂ ਨੂੰ ਲਾਲ ਸਾਗਰ ਜਾਂ ਹੋਰੂਮਜ਼ ਦੀ ਖਾੜੀ ਕਾਰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਨੁਕਸਾਨ, ਦੇਰੀ ਜਾਂ ਖਰਾਬੀ ਲਈ ਕਾਰਗੋ ਬੀਮਾ (Cargo Insurance) ਮੁਹੱਈਆ ਕਰਵਾਏਗੀ। ਇਹ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕਦਮ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਪੂਰੇ ਖਰਚੇ ਨੂੰ ਕਵਰ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੀ ਦੇਰੀ ਅਤੇ ਭੁਗਤਾਨ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਵਰਗੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਲਈ।
ਰੁਪਏ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਅਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ ਭੰਡਾਰ 'ਚ ਗਿਰਾਵਟ
ਇਸ ਸਭ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਈਆ (Indian Rupee) ਵੀ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਇਆ ਹੈ। 14 ਮਾਰਚ, 2026 ਨੂੰ, ਰੁਪਈਆ 92.55 ਦੇ ਪੱਧਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਗਲੋਬਲ ਤਣਾਅ ਕਾਰਨ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ (Investors) ਦੇ ਜੋਖਮ ਤੋਂ ਬਚਣ (Risk Aversion) ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਹੈ। ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ ਭੰਡਾਰ (Forex Reserves) ਵੀ 6 ਮਾਰਚ, 2026 ਨੂੰ ਸਮਾਪਤ ਹੋਏ ਹਫ਼ਤੇ ਵਿੱਚ $11.7 ਬਿਲੀਅਨ ਘੱਟ ਕੇ $716.8 ਬਿਲੀਅਨ ਰਹਿ ਗਏ, ਜੋ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ $728.5 ਬਿਲੀਅਨ ਸਨ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਆਫ ਇੰਡੀਆ (RBI) ਵੱਲੋਂ ਰੁਪਏ ਨੂੰ ਸਹਾਰਾ ਦੇਣ ਲਈ ਕੀਤੀ ਗਈ $6.1 ਬਿਲੀਅਨ ਦੀ ਡਾਲਰ ਵਿਕਰੀ ਦਾ ਵੀ ਯੋਗਦਾਨ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ
ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ (Economy) ਮਜ਼ਬੂਤ ਰਹਿਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਵ ਬੈਂਕ (World Bank) ਨੇ FY26 ਲਈ 6.3% ਅਤੇ IMF (International Monetary Fund) ਨੇ 7.3% ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦਰ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਇਆ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧਣ ਵਾਲੀ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਆਰਥਿਕਤਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਸਰਕਾਰ ਊਰਜਾ ਸੁਰੱਖਿਆ (Energy Security) ਲਈ ਵੀ ਆਪਣੇ ਸਰੋਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਲਿਆ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਹੁਣ 40 ਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਕੱਚਾ ਤੇਲ (Crude Oil) ਖਰੀਦਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਭਾਰਤ ਖਾੜੀ ਸਹਿਯੋਗ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ (GCC) ਅਤੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਵਰਗੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਮੁਫਤ ਵਪਾਰ ਸਮਝੌਤੇ (FTA) ਕਰਨ ਲਈ ਵੀ ਯਤਨਸ਼ੀਲ ਹੈ।
