ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਕ ਤਣਾਅ ਦਾ ਅਸਰ
Larsen & Toubro (L&T) ਦੇ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅੱਜ, 2 ਮਾਰਚ, 2026 ਨੂੰ, 7% ਦੀ ਭਾਰੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸ਼ੇਅਰ ਇੰਟਰਾ-ਡੇਅ ₹3,960.20 ਤੱਕ ਹੇਠਾਂ ਆ ਗਿਆ। ਇਹ ਪਿਛਲੇ ਲਗਭਗ ਇੱਕ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਗਿਰਾਵਟ ਹੈ। ਬਾਜ਼ਾਰ 'ਚ ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੱਧ-ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਇਰਾਨ ਵਿਚਾਲੇ ਵਧਦੇ ਤਣਾਅ ਕਾਰਨ ਸਾਵਟੀ ਵਿਕਰੀ (risk-off sentiment) ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਤਣਾਅ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਅਸਰ L&T ਦੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਸ ਅਤੇ ਮੈਨੂਫੈਕਚਰਿੰਗ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ 'ਤੇ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਆਰਡਰ ਬੁੱਕ, ਜਿਸਦਾ ਮੁੱਲ ₹3.57 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਹੈ, ਦਾ ਲਗਭਗ 75% ਹਿੱਸਾ ਮੱਧ-ਪੂਰਬ ਤੋਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਗਿਰਾਵਟ ਸ਼ੇਅਰ ਨੂੰ ਉਸਦੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ₹4,440 ਦੇ ਆਲ-ਟਾਈਮ ਹਾਈ ਤੋਂ 11% ਹੇਠਾਂ ਲੈ ਗਈ ਹੈ।
ਗਿਰਾਵਟ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਘਰੇਲੂ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਅਤੇ ਆਰਡਰ ਬੁੱਕ
ਮੱਧ-ਪੂਰਬ ਦੇ ਸੰਕਟ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, L&T ਦੀ ਬੁਨਿਆਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਘਰੇਲੂ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਵਿਕਾਸ 'ਤੇ ਟਿਕੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਵੱਡੇ ਕੈਪੈਕਸ (Capital Expenditure), ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਸੈਕਟਰ ਦੇ ਨਿਵੇਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਰੱਖਿਆ, ਹਰੀ ਊਰਜਾ (Green Energy) ਅਤੇ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵਧ ਰਹੀਆਂ ਮੌਕਿਆਂ ਦਾ ਲਾਭ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਬਜਟ 2026-27 ਵਿੱਚ ₹12.2 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਦੇ ਪ੍ਰਸਤਾਵਿਤ ਪਬਲਿਕ ਕੈਪੈਕਸ ਨਾਲ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ (Infrastructure) ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਹੁਲਾਰਾ ਮਿਲਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਕੈਪੀਟਲ ਗੁਡਸ ਸੈਕਟਰ ਲਈ ਲਗਾਤਾਰ ਮੰਗ ਪੈਦਾ ਕਰੇਗਾ। L&T ਨੇ Q3 FY26 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਤਿਮਾਹੀ ਆਰਡਰ ਇਨਫਲੋਜ਼ ਦਰਜ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਕਿ 17% ਸਾਲਾਨਾ ਵਾਧੇ ਨਾਲ ₹1.36 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਘਰੇਲੂ ਆਰਡਰ ਇਨਫਲੋਜ਼ ਵਿੱਚ 18% ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਮੱਧ-ਮਿਆਦ ਅਤੇ ਲੰਬੇ-ਮਿਆਦ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਫਲ (Prospects) ਬਾਰੇ ਆਸ਼ਾਵਾਦੀ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਸਦੀ ਆਰਡਰ ਬੁੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੈ ਅਤੇ ਮਾਰਜਿਨ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਮਾਰਕੀਟ ਕੈਪ ਅਤੇ ਵੈਲਿਊਏਸ਼ਨ
L&T ਦਾ ਮਾਰਕੀਟ ਕੈਪ ਇਸ ਸਮੇਂ ਲਗਭਗ ₹5.88 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਹੈ। ਮਾਰਚ 2026 ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੱਕ, ਇਸਦਾ ਪ੍ਰਾਈਸ-ਟੂ-ਅਰਨਿੰਗ (P/E) ਰੇਸ਼ੋ ਲਗਭਗ 34.4x ਤੋਂ 41.0x ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਹੈ। ਇਹ ਭਾਰਤੀ ਕੰਸਟਰੱਕਸ਼ਨ ਇੰਡਸਟਰੀ ਦੇ ਔਸਤ P/E 15.4x ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਪ੍ਰੀਮੀਅਮ 'ਤੇ ਵਪਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਪਰ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸਦੀ ਅੰਦਰੂਨੀ ਵੈਲਿਊ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਇਹ ਵਾਜਿਬ ਹੈ।
ਜੋਖਮਾਂ 'ਤੇ ਇੱਕ ਨਜ਼ਰ
ਮੱਧ-ਪੂਰਬ 'ਤੇ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਨਿਰਭਰਤਾ, ਜੋ ਇਸਦੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਆਰਡਰ ਬੁੱਕ ਦਾ 75% ਹੈ, ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਜੋਖਮ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਕ ਤਣਾਅ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ। ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਦੇ ਲਾਗੂਕਰਨ (Execution) ਅਤੇ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਅਤੇ ਲਾਗਤਾਂ ਵਧਣ ਦਾ ਖਤਰਾ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ ਕੋਲ ਕੁੱਲ ₹5.12 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਦੀ ਆਰਡਰ ਬੁੱਕ ਹੈ, ਪਰ ਮੱਧ-ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਸੰਭਾਵੀ ਵਿਘਨ (Disruptions) ਕਾਰਨ ਮਾਰਜਿਨ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਕੰਪਨੀ ਕੋਲ ਲਗਭਗ ₹1.44 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਦੀ ਆਕਸਮਿਕ ਦੇਣਦਾਰੀਆਂ (Contingent Liabilities) ਵੀ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਕੀ ਕਹਿਣਾ ਹੈ?
ਨੇੜਲੇ-ਮਿਆਦ ਦੇ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਕ headwinds ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ Larsen & Toubro ਬਾਰੇ ਬਹੁਤ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਰੁਖ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਪਿਛਲੇ ਤਿੰਨ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ, 6 ਵਿੱਚੋਂ 6 ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਨੇ ਇਸ 'ਤੇ 'Strong Buy' ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਔਸਤ 12-ਮਹੀਨੇ ਦਾ ਪ੍ਰਾਈਸ ਟਾਰਗੇਟ ਲਗਭਗ ₹4,785.83 ਹੈ, ਜੋ ਮੌਜੂਦਾ ਪੱਧਰਾਂ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 11.86% ਦੇ ਵਾਧੇ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਆਸ਼ਾਵਾਦ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਵਿਕਾਸ, ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਨਵਿਆਉਣਯੋਗ ਊਰਜਾ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਰਣਨੀਤਕ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ L&T ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਘਰੇਲੂ ਆਰਡਰ ਬੁੱਕ ਕਾਰਨ ਹੈ, ਜੋ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੌਜੂਦਾ ਗਿਰਾਵਟ ਲੰਬੇ-ਮਿਆਦ ਦੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਰਣਨੀਤਕ ਖਰੀਦ ਦਾ ਮੌਕਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।