ਕੀਮਤਾਂ ਦੇ ਵਾਧੇ ਨੇ ਮੰਗ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਠੱਲ੍ਹ
ICRA ਦੇ ਤਾਜ਼ਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਅਨੁਸਾਰ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੋਪਰ ਦੀ ਖਪਤ ਅਗਲੇ ਦੋ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਸਾਲਾਨਾ 10-12% ਦੀ ਦਰ ਨਾਲ ਵਧਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ। ਇਹ ਪਿਛਲੇ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2026 ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਸੱਤ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦੇਖੀ ਗਈ 14-15% ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਵਿੱਕਰੀ ਤੋਂ ਇੱਕ ਕਦਮ ਪਿੱਛੇ ਹੈ। ਘੱਟ ਹੋ ਰਹੀ ਮੰਗ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਗਲੋਬਲ ਕੋਪਰ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਵਾਧਾ ਹੈ। ਜਨਵਰੀ 2026 ਤੱਕ, ਕੋਪਰ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਲਗਭਗ USD 13,000 ਪ੍ਰਤੀ ਟਨ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈਆਂ, ਜੋ ਕਿ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 40% ਦਾ ਵਾਧਾ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸ਼ਹਿਰੀਕਰਨ, ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਗ੍ਰੀਨ ਐਨਰਜੀ ਟਰਾਂਜ਼ੀਸ਼ਨ ਵਰਗੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਮੰਗ ਦੇ ਕਾਰਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹਨ, ਪਰ ਕੀਮਤਾਂ ਦੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਕੁਝ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ।
ਮਾਰਜਿਨ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਫਰਕ: ਅੱਪਸਟ੍ਰੀਮ ਤੇ ਡਾਊਨਸਟ੍ਰੀਮ ਦਾ ਵੱਖਰਾ ਹਾਲ
ਮੌਜੂਦਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀਆਂ ਗਤੀਸ਼ੀਲਤਾਵਾਂ ਕੋਪਰ ਵੈਲਿਊ ਚੇਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਖਰੀ ਵਿੱਤੀ ਤਸਵੀਰ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਅੱਪਸਟ੍ਰੀਮ ਕੋਪਰ ਕੰਪਨੀਆਂ, ਜੋ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮਾਈਨਿੰਗ ਅਤੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਨਾਲ ਜੁੜੀਆਂ ਹਨ, ਮਜ਼ਬੂਤ ਗਲੋਬਲ ਕੀਮਤਾਂ ਅਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘੱਟ ਟ੍ਰੀਟਮੈਂਟ ਅਤੇ ਰਿਫਾਈਨਿੰਗ ਚਾਰਜ (TC/RCs) ਕਾਰਨ ਬਹੁਤ ਲਾਭ ਉਠਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਘੱਟ ਚਾਰਜ ਮਾਈਨਰਾਂ ਨੂੰ ਕੰਸੈਂਟ੍ਰੇਟ ਵੇਚਣ 'ਤੇ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਾਈਨਰ ਕੀਮਤ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਆਪਣੇ ਕੋਲ ਰੱਖ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ, ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਵਰਗੀਆਂ ਧਾਂਤੂਆਂ ਤੋਂ ਮਿਲਣ ਵਾਲਾ ਵਾਧੂ ਮੁਨਾਫਾ ਮਾਈਨਰਾਂ ਦੇ ਮਾਰਜਿਨ ਨੂੰ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਉੱਚੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਲੈ ਗਿਆ ਹੈ।
ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਡਾਊਨਸਟ੍ਰੀਮ ਸਮੈਲਟਿੰਗ ਅਤੇ ਰਿਫਾਇਨਿੰਗ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਮਾਰਜਿਨ ਦੇ ਦਬਾਅ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਟ੍ਰੀਟਮੈਂਟ ਚਾਰਜ, ਜੋ ਕਿ ਸਮੈਲਟਰਾਂ ਨੂੰ ਕੋਪਰ ਧਾਤੂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਸੈਸ ਕਰਨ ਲਈ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਫੀਸ ਹੈ, ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ। ਇਹ ਹਾਲਾਤ ਕੋਪਰ ਉਤਪਾਦਨ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੜਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਗਲੋਬਲ ਸਪਲਾਈ ਦੀਆਂ ਰੁਕਾਵਟਾਂ, ਕੀਮਤ ਤੈਅ ਕਰਨ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਸੰਚਾਲਨ ਲਾਗਤਾਂ ਦੇ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਆਪਸੀ ਤਾਲਮੇਲ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਗਲੋਬਲ ਸਪਲਾਈ ਸੰਕਟ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਅੰਦਾਜ਼ੇ
ਗਲੋਬਲ ਕੋਪਰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਸਪਲਾਈ ਦੀ ਘਾਟ (supply deficit) ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਉੱਚਾ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਮਾਈਨਿੰਗ ਸਾਈਟਾਂ 'ਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਰੁਕਾਵਟਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਭੂਚਾਲ, ਸੁਰੰਗਾਂ ਦਾ ਢਹਿਣਾ, ਅਤੇ ਜ਼ਮੀਨ ਖਿਸਕਣ ਵਰਗੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਨੇ ਉਤਪਾਦਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਧਾਤੂ ਦੇ ਘੱਟ ਹੁੰਦੇ ਗ੍ਰੇਡ (declining ore grades) ਅਤੇ ਨਵੀਆਂ ਮਾਈਨਾਂ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਲੱਗਣ ਵਾਲਾ ਲੰਬਾ ਸਮਾਂ, ਜੋ ਅਕਸਰ 18 ਤੋਂ 30 ਸਾਲ ਤੱਕ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਸਪਲਾਈ ਵਧਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਪੈਦਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਜ.ਪੀ. ਮੋਰਗਨ (J.P. Morgan) ਵਰਗੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ ਕਿ 2026 ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 330,000 ਮੈਟ੍ਰਿਕ ਟਨ ਦੇ ਸ਼ੁੱਧ ਕੋਪਰ (refined copper) ਦਾ ਘਾਟਾ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ। ICRA ਨੇ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2027 ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਛਿਮਾਹੀ ਲਈ ਕੋਪਰ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ $11,000–$12,000 ਪ੍ਰਤੀ ਟਨ ਦੇ ਰੇਂਜ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਇਆ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਜ.ਪੀ. ਮੋਰਗਨ 2026 ਲਈ ਔਸਤਨ ~$12,075/mt ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਲਗਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਮੌਜੂਦਾ ਸਮੇਂ, 6 ਫਰਵਰੀ, 2026 ਨੂੰ ਕੋਪਰ ਦੀ ਕੀਮਤ $5.85 USD/Lbs ਦੱਸੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 27.55% ਵੱਧ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ ਵੱਲੋਂ ਟੈਰਿਫ (tariffs) ਬਾਰੇ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾਵਾਂ ਅਤੇ ਰਣਨੀਤਕ ਸਟਾਕਪਾਈਲਿੰਗ (stockpiling) ਵੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਭਾਰਤ, ਆਪਣੀ ਵਧਦੀ ਮੰਗ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਸ਼ੁੱਧ ਕੋਪਰ ਲਈ ਦਰਾਮਦਾਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹੈ।