ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਏਅਰਪੋਰਟ ਆਪਰੇਟਰ Adani Airports ਅਤੇ GMR Airports ਹੁਣ ਆਪਣਾ ਧਿਆਨ ਨਾਨ-ਏਅਰੋਨੌਟੀਕਲ ਇਨਕਮ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਰਿਟੇਲ ਅਤੇ ਡਾਇਨਿੰਗ 'ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। Adani Airports ਦਾ ਟੀਚਾ **2030** ਤੱਕ **70%** ਰੈਵੇਨਿਊ ਨਾਨ-ਏਅਰੋ ਸੋਰਸ ਤੋਂ ਹਾਸਲ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ GMR Airports ਆਪਣੀ ਕਮਰਸ਼ੀਅਲ ਯੀਲਡ ਵਿੱਚ **15%** ਸਾਲਾਨਾ ਵਾਧੇ ਦਾ ਟੀਚਾ ਲੈ ਕੇ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਨਾਨ-ਏਅਰੋਨੌਟੀਕਲ ਰੈਵੇਨਿਊ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ
ਏਅਰਪੋਰਟਾਂ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਬਿਜ਼ਨਸ ਮਾਡਲ ਜਿਆਦਾਤਰ ਏਅਰਲਾਈਨਾਂ ਤੋਂ ਮਿਲਣ ਵਾਲੀ ਲੈਂਡਿੰਗ ਅਤੇ ਪਾਰਕਿੰਗ ਫੀਸ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਕੰਟਰੋਲ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਅਸਥਿਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ Adani Airports ਨੇ ਆਪਣਾ ਟੀਚਾ ਵਧਾ ਕੇ 70% ਨਾਨ-ਏਅਰੋ ਰੈਵੇਨਿਊ ਰੱਖਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਮੌਜੂਦਾ 56% ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਕਾਫੀ ਜਿਆਦਾ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਜੂਨ 2026 ਤਿਮਾਹੀ ਲਈ ₹2,136 ਕਰੋੜ ਦਾ ਨਾਨ-ਏਅਰੋ ਰੈਵੇਨਿਊ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 53% ਦਾ ਵੱਡਾ ਉਛਾਲ ਹੈ।
ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, GMR Airports ਦਾ ਪ੍ਰਤੀ ਯਾਤਰੀ ਨਾਨ-ਏਅਰੋ ਯੀਲਡ ₹691 ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ ਦਿੱਲੀ ਅਤੇ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਲਈ ਅਗਲੇ 5 ਤੋਂ 7 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ₹194 ਅਰਬ (₹194 billion) ਦਾ ਭਾਰੀ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਅਤੇ ਖਤਰੇ
ਰਿਟੇਲ ਵਿਸਤਾਰ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਭਾਰੀ ਕੈਪੀਟਲ ਐਕਸਪੈਂਡੀਚਰ (CapEx), ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਕਰਜ਼ੇ ਅਤੇ ਕੈਸ਼ ਫਲੋ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਆਰਥਿਕ ਮੰਦੀ ਕਾਰਨ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਖਰਚਾ ਘਟਦਾ ਹੈ ਜਾਂ ਏਅਰ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਜਾਰੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਵੱਡੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਉਮੀਦ ਮੁਤਾਬਕ ਰਿਟਰਨ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇੰਟਰਸਟ ਰੇਟ ਸਾਈਕਲ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੈਪੀਟਲ-ਇੰਟੈਂਸਿਵ ਅਸੈਟਸ ਨੂੰ ਸਿੱਧਾ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਹੁਣ ਮੁੱਖ ਦੇਖਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਇਹ ਹੋਵੇਗੀ ਕਿ ਕੀ ਇਹ ਰਿਟੇਲ ਨਿਵੇਸ਼ ਇਨਫਰਾਸਟ੍ਰਕਚਰ ਦੇ ਖਰਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਫੀ ਕੈਸ਼ ਜਨਰੇਟ ਕਰ ਸਕਣਗੇ।