ਮੋਟਾਪੇ ਦੇ ਬਾਜ਼ਾਰ 'ਤੇ Lilly ਦਾ ਕਬਜ਼ਾ!
Eli Lilly & Co. (Lilly) ਨੇ ਮੋਟਾਪੇ (Obesity) ਦੇ ਇਲਾਜ ਵਾਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਦੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਦਿਖਾਈ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਇਸ ਸਾਲ ਲਈ ਆਪਣੇ ਸੇਲਜ਼ ਗ੍ਰੋਥ (Sales Growth) ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ 27% ਤੱਕ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਖ਼ਬਰ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵੱਡਾ ਕੰਪਨੀ, Novo Nordisk A/S, ਨੇ ਕੀਮਤਾਂ ਦੇ ਵਧਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਕਾਰਨ ਆਪਣੀਆਂ ਸੇਲਜ਼ ਵਿੱਚ 13% ਤੱਕ ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। Lilly ਦੇ ਇਸ ਬਿਹਤਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਦਾ ਅਸਰ ਤੁਰੰਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਟਾਕ 'ਤੇ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ, ਜਿਸ ਦੇ ਸ਼ੇਅਰ 8.3% ਤੱਕ ਵਧ ਗਏ। ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਚੌਥੀ ਤਿਮਾਹੀ (Q4) ਵਿੱਚ $19.3 ਬਿਲੀਅਨ ਦੀ ਸੇਲਜ਼ ਦਰਜ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਮਾਰਕੀਟ ਦੇ $18 ਬਿਲੀਅਨ ਦੇ ਅੰਦਾਜ਼ੇ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ Zepbound ਨੇ $4.3 ਬਿਲੀਅਨ ਦੀ ਕਮਾਈ ਕੀਤੀ (ਉਮੀਦ $3.8 ਬਿਲੀਅਨ ਸੀ) ਅਤੇ Mounjaro ਨੇ $7.4 ਬਿਲੀਅਨ ਦੀ ਸੇਲਜ਼ ਕੀਤੀ (ਉਮੀਦ $6.7 ਬਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ)।
ਸਟ੍ਰੈਟੇਜੀ, ਪੇਟੈਂਟ ਅਤੇ ਪਾਈਪਲਾਈਨ: Lilly ਅੱਗੇ ਕਿਉਂ?
Lilly ਦੀ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਚੜ੍ਹਤ ਪਿੱਛੇ ਕਈ ਵੱਡੇ ਕਾਰਨ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਬਲਾਕਬਸਟਰ ਦਵਾਈਆਂ, Mounjaro ਅਤੇ Zepbound, ਕੋਲ 2041 ਤੱਕ ਪੇਟੈਂਟ ਸੁਰੱਖਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਜੈਨਰਿਕ ਮੁਕਾਬਲੇ ਦਾ ਖਤਰਾ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ, Novo Nordisk ਦੀਆਂ semaglutide-ਆਧਾਰਿਤ ਦਵਾਈਆਂ 2026 ਤੋਂ ਹੀ ਕੁਝ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਚੀਨ, ਕੈਨੇਡਾ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪੇਟੈਂਟ ਐਕਸਪਾਇਰੀ (Patent Expiry) ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, Lilly ਸਿਰਫ ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਅਤੇ ਮੋਟਾਪੇ 'ਤੇ ਹੀ ਫੋਕਸ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੀ, ਬਲਕਿ ਨਿਊਰੋਸਾਇੰਸ, ਇਮਯੂਨੋਲੋਜੀ ਅਤੇ ਓਨਕੋਲੋਜੀ (Oncology) ਵਰਗੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਆਪਣਾ ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ (Portfolio) ਵਿਸਤਾਰ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਦਕਿ Novo Nordisk ਦਾ ਮੁੱਖ ਫੋਕਸ ਸਿਰਫ ਡਾਇਬਟੀਜ਼ ਅਤੇ ਮੋਟਾਪਾ ਹੀ ਹੈ।
ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਸਪੋਰਟ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਇਲਾਜ: ਅੱਗੇ ਕੀ?
ਮੈਡੀਕੇਅਰ (Medicare) ਵੱਲੋਂ ਮੋਟਾਪੇ ਦੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਕਵਰੇਜ ਦੋਵਾਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ। ਪਰ, Lilly ਆਪਣੀ ਗਤੀ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ Zepbound ਦੇ ਮਲਟੀਡੋਜ਼ (Multidose) ਵਰਜ਼ਨ ਲਈ FDA ਅਪਰੂਵਲ (Approval) ਹਾਸਲ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ, ਜੋ 30 ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ, Lilly ਦੀ ਨਵੀਂ ਮੂੰਹ ਰਾਹੀਂ ਲੈਣ ਵਾਲੀ ਵਜ਼ਨ ਘਟਾਉਣ ਵਾਲੀ ਦਵਾਈ, orforglipron, ਵੀ 2026 ਦੀ ਦੂਜੀ ਤਿਮਾਹੀ (Q2) ਵਿੱਚ, ਸੰਭਵ ਹੈ ਕਿ ਮਾਰਚ 2026 ਤੱਕ, FDA ਤੋਂ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਹ injector-ਆਧਾਰਿਤ ਇਲਾਜਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਵਧੀਆ ਬਦਲ ਹੋਵੇਗਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ, Novo Nordisk ਨੇ ਵੀ ਜਨਵਰੀ 2026 ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ oral semaglutide pill ਲਾਂਚ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਦੋਵੇਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਕੀਮਤ ਦੇ ਦਬਾਅ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਸਮਝੌਤਿਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ Lilly ਦਾ ਬਿਹਤਰ ਪੇਟੈਂਟ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਵਿਭਿੰਨ ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ ਇਸਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਜ਼ਬੂਤ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।
ਵੈਲਿਊਏਸ਼ਨ ਅਤੇ ਐਨਾਲਿਸਟ ਦੀ ਰਾਏ
Eli Lilly ਦੀ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਬੜ੍ਹਤ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਗ੍ਰੋਥ ਦੀ ਝਲਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵੈਲਿਊਏਸ਼ਨ (Valuation) ਵਿੱਚ ਸਾਫ਼ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ ਦਾ Price-to-Earnings (P/E) ਰੇਸ਼ੋ ਲਗਭਗ 50-54 ਹੈ, ਜੋ Novo Nordisk ਦੇ P/E ਰੇਸ਼ੋ 15-16 ਤੋਂ ਕਾਫੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਫਰਕ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ (Investors) ਦਾ Lilly ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ ਅਤੇ ਪਾਈਪਲਾਈਨ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਐਨਾਲਿਸਟ (Analysts) ਵੀ Lilly ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਕਾਫੀ ਆਸ਼ਾਵਾਦੀ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 'Buy' ਰੇਟਿੰਗ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਔਸਤ ਟਾਰਗੇਟ ਪ੍ਰਾਈਸ (Target Price) $1,108 ਤੋਂ $1,162 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਰੱਖਿਆ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, Novo Nordisk ਦੇ 'Moderate Buy' ਰੇਟਿੰਗ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਔਸਤ ਟਾਰਗੇਟ ਪ੍ਰਾਈਸ $57 ਤੋਂ $58 ਹੈ, ਅਤੇ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਟਾਕ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਹੈ।