ਭਾਰਤੀ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਦਾ ਕਮਾਲ: ਕੈਂਸਰ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਨੈਨੋਬੋਟਸ ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਪਰਖਣ ਵਾਲੀ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਪੇਸ਼

ਕੈਂਸਰ ਸੈੱਲਾਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲੇ ਨੈਨੋਬੋਟਸ

ਮੋਹਾਲੀ ਵਿਖੇ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਨੈਨੋ ਸਾਇੰਸ ਐਂਡ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ (INST) ਦੇ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਲਾਈਟ-ਡਰਾਈਵਨ ਨੈਨੋਬੋਟਸ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਨੈਨੋਬੋਟਸ ਛਾਤੀ ਦੇ ਕੈਂਸਰ ਸੈੱਲਾਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾ ਕੇ ਖਤਮ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਸ ਖੋਜ ਵਿੱਚ ਅਪ-ਕਨਵਰਜ਼ਨ ਨੈਨੋਪਾਰਟੀਕਲਜ਼ (up-conversion nanoparticles) ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ ਨੀਅਰ-ਇਨਫਰਾਰੈੱਡ (NIR) ਰੋਸ਼ਨੀ ਨੂੰ ਗਰਮੀ ਵਿੱਚ ਬਦਲਦੇ ਹਨ। ਪੁਰਾਣੀਆਂ UV ਲਾਈਟ ਵਿਧੀਆਂ ਦੇ ਉਲਟ, NIR ਲਾਈਟ ਸਰੀਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਡੂੰਘਾਈ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਿਹਤਮੰਦ ਟਿਸ਼ੂ ਨੂੰ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੈਨੋਬੋਟਸ ਨੂੰ ਫੋਲਿਕ ਐਸਿਡ ਨਾਲ ਕੋਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੈਂਸਰ ਸੈੱਲਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਕੈਂਸਰ ਸੈੱਲਾਂ 'ਤੇ ਫੋਲੇਟ ਰਿਸੈਪਟਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਪਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਪ੍ਰੀ-ਕਲੀਨਿਕਲ ਜਾਨਵਰਾਂ ਦੇ ਮਾਡਲਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਨਤੀਜੇ ਉਤਸ਼ਾਹਜਨਕ ਹਨ, ਪਰ ਅਜਿਹੀ ਮੈਡੀਕਲ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਨੂੰ ਲੈਬਾਰਟਰੀ ਤੋਂ ਮਨੁੱਖੀ ਕਲੀਨਿਕਲ ਟਰਾਇਲਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਲਈ ਲੰਬੀ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੀ ਲੋੜ ਪਵੇਗੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ CDSCO ਵਰਗੀਆਂ ਏਜੰਸੀਆਂ ਤੋਂ ਮਨਜ਼ੂਰੀਆਂ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜੋ ਕਿਸੇ ਵੀ ਨਵੀਂ ਸਿਹਤ ਸੰਭਾਲ ਨਵੀਨਤਾ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ ਹੈ।

'E-Eye': ਪਾਣੀ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਪਰਖਣ ਦਾ ਨਵਾਂ ਯੰਤਰ

ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ, ਵਾਤਾਵਰਣ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ, ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ (IIT), ਗੁਹਾਟੀ ਦੇ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ 'E-Eye' ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਪੋਰਟੇਬਲ ਆਪਟੀਕਲ ਯੰਤਰ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਡਿਵਾਈਸ ਆਰਸੈਨਿਕ, ਸੀਸਾ, ਲੋਹਾ, ਕ੍ਰੋਮੀਅਮ, ਫਲੋਰਾਈਡ ਅਤੇ ਈ. ਕੋਲਾਈ ਵਰਗੇ ਪਾਣੀ ਦੇ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਮੌਕੇ 'ਤੇ ਹੀ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਯੰਤਰ ਦੀ ਕੀਮਤ ਲਗਭਗ ₹3,500 ਹੈ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤੀ ਟੈਸਟ ਲਾਗਤ ਲਗਭਗ ₹2 ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਰੰਗ ਬਦਲਾਵਾਂ ਰਾਹੀਂ ਜ਼ਹਿਰੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਾਟਰ ਟ੍ਰੀਟਮੈਂਟ ਪਲਾਂਟਾਂ ਨੂੰ ਵਾਇਰਲੈੱਸ ਰਾਹੀਂ ਡਾਟਾ ਭੇਜਦਾ ਹੈ। ਅਕਾਦਮਿਕ ਨਵੀਨਤਾ ਅਤੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਉਪਲਬਧਤਾ ਦੇ ਪਾੜੇ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ, ਟੀਮ ਨੇ 'Envionix Labs Pvt Ltd' ਨਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਸਟਾਰਟਅੱਪ ਬਣਾਈ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਉਤਪਾਦ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਲਈ ਉਤਪਾਦਨ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣਾ, ਮੌਜੂਦਾ ਲੈਬਾਰਟਰੀ ਉਪਕਰਨਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਲਾਗਤ-ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ੀਲਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ, ਅਤੇ ਨਗਰਪਾਲਿਕਾ ਜਾਂ ਉਦਯੋਗਿਕ ਵਾਟਰ ਟ੍ਰੀਟਮੈਂਟ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦੁਆਰਾ ਇਸਨੂੰ ਅਪਣਾਇਆ ਜਾਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

ਨਵੀਂ ਊਰਜਾ ਸਮੱਗਰੀ 'ਤੇ ਫੋਕਸ

ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਗੁਰੂਗ੍ਰਾਮ-ਅਧਾਰਤ P3C ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਅਤੇ ਸੋਲਿਊਸ਼ਨਜ਼ ਨਵੀਂ ਊਰਜਾ ਸਮੱਗਰੀ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੇਰੋਵਸਕਾਈਟ-ਆਧਾਰਿਤ ਲਚਕਦਾਰ ਸੋਲਰ ਸੈੱਲਾਂ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਰਵਾਇਤੀ ਕਠੋਰ ਸੋਲਰ ਪੈਨਲਾਂ ਦੇ ਉਲਟ, ਇਹ ਪਤਲੇ-ਫਿਲਮ ਸੈੱਲ ਵੇਅਰੇਬਲ ਅਤੇ ਵਾਹਨਾਂ ਵਰਗੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਤਹਾਂ 'ਤੇ ਵਰਤੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਕੰਪਨੀ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ ਪੇਰੋਵਸਕਾਈਟ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਆਮ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸਮੱਗਰੀ ਦੀ ਟਿਕਾਊਤਾ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਉਤਪਾਦਨ ਦੀ ਇਕਸਾਰਤਾ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕਰਨ ਲਈ ਪਾਇਲਟ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।

ਡੀਪ-ਟੈਕ ਨਵੀਨਤਾਵਾਂ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀਆਂ

ਡੀਪ-ਟੈਕ ਨਵੀਨਤਾਵਾਂ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪਾਠਕਾਂ ਲਈ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀਆਂ ਦੀ ਮੁੱਖ ਚੁਣੌਤੀ 'ਡੇਥ ਵੈਲੀ' (valley of death) ਹੈ - ਇੱਕ ਸਫਲ ਖੋਜ ਪ੍ਰੋਟੋਟਾਈਪ ਤੋਂ ਵਪਾਰਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਹਾਰਕ, ਮਾਪਯੋਗ ਉਤਪਾਦ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਦਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਪੜਾਅ। ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਅਕਸਰ ਲਾਇਸੈਂਸਿੰਗ ਦੇ ਮੌਕਿਆਂ, ਵੱਡੀਆਂ ਸੂਚੀਬੱਧ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਜਾਂ ਫਾਰਮਾਸਿਊਟੀਕਲ ਫਰਮਾਂ ਨਾਲ ਸੰਭਾਵੀ ਭਾਈਵਾਲੀ, ਜਾਂ ਆਖਰਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤੀ (acquisition) ਲਈ ਇਸ ਪੜਾਅ ਨੂੰ ਟਰੈਕ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਪੜਾਅ 'ਤੇ ਜੋਖਮਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਰੰਤਰ ਫੰਡਿੰਗ ਦੀ ਲੋੜ, ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਤਕਨੀਕੀ ਚੁਣੌਤੀਆਂ, ਅਤੇ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ, ਲਾਗਤ-ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਬਦਲਾਂ ਨਾਲ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਗਤਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਵੀਨਤਾਵਾਂ ਲਈ ਅਗਲਾ ਨਿਗਰਾਨੀ ਬਿੰਦੂ ਵਪਾਰਕ ਲਾਇਸੈਂਸਿੰਗ ਦੀ ਪ੍ਰਗਤੀ, E-Eye ਡਿਵਾਈਸ ਲਈ ਸਫਲ ਫੀਲਡ ਟ੍ਰਾਇਲ, ਅਤੇ ਪੇਰੋਵਸਕਾਈਟ ਸੋਲਰ ਸੈੱਲਾਂ ਲਈ ਟਿਕਾਊਤਾ ਟੈਸਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ ਤਰੱਕੀਆਂ ਹੋਣਗੀਆਂ।