Indian pharmaceutical ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ ਆਇਆ ਹੈ। ਹੁਣ ਕੰਪਨੀਆਂ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਗ੍ਰੋਥ ਮਾਡਲ ਤੋਂ ਹਟ ਕੇ ਸਪੈਸ਼ਲਾਈਜ਼ਡ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵੱਲ ਵਧ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਜਿੱਥੇ US Generic ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਦਬਾਅ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਘਰੇਲੂ ਮੰਗ **8-10%** ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਸੈਕਟਰ ਦੀ ਬਜਾਏ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਖਾਸ ਰਣਨੀਤੀ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਫਾਰਮਾ ਸੈਕਟਰ ਦਾ ਮੌਜੂਦਾ ਦੌਰ 2005 ਤੋਂ 2012 ਵਾਲੇ ਦੌਰ ਤੋਂ ਬਿਲਕੁਲ ਵੱਖਰਾ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ US Generic ਮਾਰਕੀਟ ਦੀ ਤੇਜ਼ੀ ਦਾ ਸਾਂਝਾ ਫਾਇਦਾ ਮਿਲਦਾ ਸੀ, ਪਰ ਹੁਣ ਇਹ ਮਾਡਲ ਟੁੱਟ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਹਰ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਕਾਰਗੁਜ਼ਾਰੀ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੇ ਕਿਹੜਾ ਰਸਤਾ ਚੁਣਿਆ ਹੈ।
ਗ੍ਰੋਥ ਦੇ ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਰਾਹ
ਅੱਜ ਇੰਡਸਟਰੀ ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡੀ ਗਈ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦਾ ਫੋਕਸ ਸਿਰਫ਼ US Generic 'ਤੇ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗ੍ਰੋਥ 3-5% ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਹੋ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਮੁਕਾਬਲਾ ਅਤੇ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ, ਘਰੇਲੂ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ 8-10% ਦੀ ਗ੍ਰੋਥ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਕੰਪਨੀਆਂ ਹੁਣ 'ਕੰਪਲੈਕਸ ਇੰਜੈਕਟੇਬਲਜ਼', 'ਬਾਇਓਸਿਮਿਲਰਜ਼' ਅਤੇ CDMO (Contract Development and Manufacturing) ਵਰਗੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਹਰ ਬਣ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਜੋਖਮ ਅਤੇ ਚੁਣੌਤੀਆਂ
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ USFDA ਦੀਆਂ ਜਾਂਚਾਂ ਅਤੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਪੱਤਰਾਂ (Warning Letters) ਤੋਂ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਟਾਕ ਦੀ ਕੀਮਤ ਨੂੰ ਅਚਾਨਕ ਹੇਠਾਂ ਡੇਗ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਭਾਰਤੀ ਫਾਰਮਾ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦਾ 70% ਕੱਚਾ ਮਾਲ (API) ਚੀਨ ਤੋਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਜੋਖਮ ਹੈ। ਨਾਲ ਹੀ, ਜ਼ਰੂਰੀ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਕੀਮਤਾਂ 'ਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਕੰਟਰੋਲ (NLEM) ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਮਾਰਜਿਨ ਨੂੰ ਵਧਣ ਤੋਂ ਰੋਕਦਾ ਹੈ।
ਟ੍ਰੈਂਡਸ ਦੇ ਜਾਲ ਵਿੱਚ ਨਾ ਫਸੋ
ਵਜ਼ਨ ਘਟਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ (weight-loss drugs) ਦੇ ਚੱਲ ਰਹੇ ਟ੍ਰੈਂਡ ਕਾਰਨ ਕਈ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਸ਼ੇਅਰ ਤਾਂ ਭੱਜੇ, ਪਰ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਆਰਡਰ ਮਿਲੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਾਬਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸੈਕਟਰ-ਵਾਈਡ ਉਮੀਦਾਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੁਨਾਫੇ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਬਦਲਦੀਆਂ। ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਲਈ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਆਪਣੀ ਰਣਨੀਤੀ ਅਤੇ CDMO ਵਰਗੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਕੜ ਨੂੰ ਸਮਝਣਾ ਹੀ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।