ਲਾਗਤਾਂ 'ਚ ਵਾਧਾ, ਕੀ ਹੈ ਕਾਰਨ?
Indian Drugmakers ਇਸ ਵੇਲੇ ਕਈ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ 'ਚੋਂ ਗੁਜ਼ਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਹੈ US ਡਾਲਰ ਦਾ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋਣਾ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ API (Active Pharmaceutical Ingredients) ਅਤੇ ਹੋਰ ਕੈਮੀਕਲ ਵਰਗੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰੀ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਦਰਾਮਦ (Import) ਮਹਿੰਗੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਫਾਰਮਾ ਐਕਸਪੋਰਟ ਪ੍ਰਮੋਸ਼ਨ ਕੌਂਸਲ (Pharmexcil) ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਨਮਿਤ ਜੋਸ਼ੀ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਕਰੰਸੀ ਦਾ ਅਸਰ, ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆਈ ਦੇਸ਼ਾਂ 'ਚ ਚੱਲ ਰਹੇ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਾਰਨ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ 'ਚ ਆਈਆਂ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਅਤੇ ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ ਦੇ ਖਰਚੇ ਵਧਣ ਕਾਰਨ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਕੁਝ ਪੈਟਰੋ ਕੈਮੀਕਲਜ਼ 'ਤੇ ਕਸਟਮ ਡਿਊਟੀ 'ਚ ਛੋਟ ਦੇ ਰਹੀ ਹੈ, ਪਰ ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਇਨਪੁਟ ਲਾਗਤਾਂ (Input Costs) ਅਜੇ ਵੀ ਉੱਚੀਆਂ ਬਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ।
ਮਾਰਚ 'ਚ ਐਕਸਪੋਰਟ 'ਚ ਭਾਰੀ ਗਿਰਾਵਟ
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਸਾਲ ਦੇ ਮਾਰਚ ਮਹੀਨੇ 'ਚ ਭਾਰਤੀ ਫਾਰਮਾ ਐਕਸਪੋਰਟ 'ਚ ਸਾਲ-ਦਰ-ਸਾਲ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ 23.17% ਦੀ ਭਾਰੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ $2.83 ਬਿਲੀਅਨ ਰਹੀ। ਪਿਛਲੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ 'ਚ ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਹੈ ਜਦੋਂ ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਐਕਸਪੋਰਟ 'ਚ ਕਮੀ ਦੇਖੀ ਗਈ ਹੈ। ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2025-26 ਲਈ ਕੁੱਲ ਐਕਸਪੋਰਟ 'ਚ ਮਾਮੂਲੀ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਪਰ ਮਾਰਚ ਦੀ ਇਹ ਗਿਰਾਵਟ ਸੈਕਟਰ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜ੍ਹੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਮੰਗ ਦੀ ਕਮੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਾਰਨ ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ 'ਚ ਆਈਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਹਨ। ਡਿਸਟਰਪਟਿਡ ਸ਼ਿਪਿੰਗ ਰੂਟਸ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਦੁਬਈ ਰਾਹੀਂ, ਨੇ ਡਿਲੀਵਰੀ ਸਮਾਂ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਫਰੇਟ ਖਰਚੇ ਵਧਾਏ ਹਨ ਅਤੇ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਨੂੰ ਵੀ ਖਤਰਾ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਗਲੋਬਲ ਆਰਥਿਕ ਮੰਦੀ ਦੇ ਮਾਹੌਲ ਕਾਰਨ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਯੂਰਪ ਦੇ ਖਰੀਦਦਾਰ ਵੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਰਤ ਰਹੇ ਹਨ।
ਹਾਈ-ਵੈਲਿਊ ਡਰੱਗਜ਼ ਵੱਲ ਮੋੜਿਆ ਰੁਖ
ਇਨ੍ਹਾਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨ ਲਈ, ਭਾਰਤੀ ਫਾਰਮਾ ਕੰਪਨੀਆਂ ਹੁਣ ਘੱਟ-ਮਾਰਜਿਨ ਵਾਲੀਆਂ ਜੈਨਰਿਕ ਦਵਾਈਆਂ ਵੇਚਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਰਜਿਨ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕੀਮਤੀ ਉਤਪਾਦਾਂ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ 'ਚ ਕੰਪਲੈਕਸ ਜੈਨਰਿਕਸ, ਬਾਇਓਲੌਜਿਕਸ, ਬਾਇਓਸਿਮਿਲਰ ਅਤੇ ਸਪੈਸ਼ਲਿਟੀ ਡਰੱਗਜ਼ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੀਮਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਪੇਟੈਂਟ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਖੇਤਰ 'ਚ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕੰਪਨੀਆਂ R&D (Research & Development) ਅਤੇ ਐਡਵਾਂਸਡ ਮੈਨੂਫੈਕਚਰਿੰਗ 'ਚ ਜ਼ਿਆਦਾ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਸਰਕਾਰ ਦੀਆਂ PLI (Production-Linked Incentive) ਸਕੀਮਾਂ ਵੀ ਲੋਕਲ API ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨ ਨੂੰ ਹੁਲਾਰਾ ਦੇ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਸੈਕਟਰ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ
Nifty Pharma Index 'ਚ ਹਾਲ ਹੀ 'ਚ ਮਾਮੂਲੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਬਾਕੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਚੰਗਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸੈਕਟਰ ਦਾ ਕੁੱਲ ਮਾਰਕੀਟ ਕੈਪ ਲਗਭਗ ₹19.29 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ P/E ਰੇਸ਼ੋ 38.7 ਹੈ, ਜੋ ਭਵਿੱਖ ਲਈ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਭਰੋਸਾ ਦਿਖਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਕਈ ਕੰਪਨੀਆਂ ਕੋਲ ਘੱਟ ਕਰਜ਼ਾ ਅਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਵਿੱਤੀ ਹਾਲਾਤ ਹਨ, ਜੋ R&D 'ਚ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਲਈ ਸਹਾਈ ਹੈ। ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ ਕਿ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2026 'ਚ ਸੈਕਟਰ ਦੀ ਆਮਦਨ 'ਚ 7-9% ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ 'ਚ ਘਰੇਲੂ ਬਾਜ਼ਾਰ ਅਤੇ ਯੂਰਪੀਅਨ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਰਹੇਗਾ। ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ 'ਚ, ਭਾਰਤੀ ਫਾਰਮਾ ਸੈਕਟਰ 2030 ਤੱਕ $120 ਬਿਲੀਅਨ ਤੋਂ $130 ਬਿਲੀਅਨ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਾਧਾ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਚੁਣੌਤੀਆਂ, ਕੰਪਲੈਕਸ ਡਰੱਗਜ਼ 'ਚ ਨਵੀਨਤਾ ਅਤੇ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਦੇ ਜੋਖਮਾਂ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰੇਗਾ। ਸੈਕਟਰ ਹੁਣ ਸਿਰਫ ਘੱਟ ਕੀਮਤਾਂ 'ਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਤਰਾ ਵੇਚਣ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਉੱਚ ਮੁੱਲ (Value over Volume) 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।