ਭਾਰਤੀ ਹੈਲਥਕੇਅਰ ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ ਆਇਆ ਹੈ। ਹੁਣ ਹਸਪਤਾਲ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੇ ਇਲਾਜ ਦੀ ਬਜਾਏ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਜੁੜੇ ਰਹਿਣ (Continuous Care) ਵਾਲੇ ਮਾਡਲ ਵੱਲ ਵਧ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ eSanjeevani ਵਰਗੀ ਡਿਜੀਟਲ ਇਨਫਰਾਸਟਰੱਕਚਰ ਵੱਡੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਪਿਛਲੇ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਭਾਰਤੀ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਦਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਸਿਰਫ਼ 'ਐਪੀਸੋਡਿਕ' (Episodic) ਸੀ, ਭਾਵ ਮਰੀਜ਼ ਆਇਆ, ਇਲਾਜ ਕਰਵਾਇਆ ਅਤੇ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੁੱਖ ਫੋਕਸ ਬੈੱਡ ਓਕਿਊਪੈਂਸੀ ਅਤੇ ਸਰਜਰੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 'ਤੇ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਪਰ ਹੁਣ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਦਾ ਫੋਕਸ 'Longitudinal' ਜਾਂ ਨਿਰੰਤਰ ਕੇਅਰ ਵੱਲ ਸ਼ਿਫਟ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਡਿਜੀਟਲ ਇਨਫਰਾਸਟਰੱਕਚਰ ਦਾ ਵੱਡਾ ਰੋਲ
ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਡਿਜੀਟਲ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਇਸ ਬਦਲਾਅ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਕੈਟਾਲਿਸਟ ਬਣੀ ਹੈ। ਅਗਸਤ 2026 ਤੱਕ, eSanjeevani ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਰਾਹੀਂ 49 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਟੈਲੀ-ਕੰਸਲਟੇਸ਼ਨਾਂ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ 1.78 ਲੱਖ Ayushman Arogya Mandirs ਅਤੇ 75 ਕਰੋੜ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰਜਿਸਟ੍ਰੇਸ਼ਨ ਨਾਲ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਡਿਜੀਟਲ ਬੁਨਿਆਦ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਨਾਲ ਹਮੇਸ਼ਾ ਜੋੜੀ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਕੀ ਬਦਲੇਗਾ?
ਹੁਣ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਦੇ ਮੁਨਾਫੇ ਨੂੰ ਮਾਪਣ ਦਾ ਤਰੀਕਾ ਬਦਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕੰਪਨੀਆਂ ਹੁਣ 'Patient Lifetime Value' ਨੂੰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਅਹਿਮੀਅਤ ਦੇ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਮਰੀਜ਼ ਹਸਪਤਾਲ ਦੇ ਈਕੋਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨਾ ਸਮਾਂ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਡਾਇਗਨੌਸਟਿਕਸ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਰਿਮੋਟ ਮਾਨੀਟਰਿੰਗ ਤੱਕ ਕਿੰਨਾ ਰੈਵੇਨਿਊ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਦਾ ਨਵੇਂ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਲਿਆਉਣ ਦਾ ਖਰਚਾ (Customer Acquisition Cost) ਘਟੇਗਾ।
ਜੋਖਮ ਅਤੇ ਚੁਣੌਤੀਆਂ
ਇਸ ਨਵੇਂ ਮਾਡਲ ਵਿੱਚ ਸਭ ਕੁਝ ਆਸਾਨ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਪਲੇਟਫਾਰਮਾਂ 'ਤੇ ਭਾਰੀ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨਾ ਪਵੇਗਾ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਮੁਨਾਫੇ ਦੇ ਮਾਰਜਿਨ (Profit Margins) 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਨਾਲ ਹੀ, ਹੈਲਥ ਰਿਕਾਰਡਸ ਦੀ ਪ੍ਰਾਈਵੇਸੀ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਸਖ਼ਤ ਨਿਯਮ ਵੀ ਇੱਕ ਚੁਣੌਤੀ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ। ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਦੇਖਣਾ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਹਸਪਤਾਲ ਇਸ ਡਿਜੀਟਲ ਟ੍ਰਾਂਸਫੋਰਮੇਸ਼ਨ ਨੂੰ ਕਿੰਨੀ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਨਾਲ ਰੈਵੇਨਿਊ ਵਿੱਚ ਬਦਲਦੇ ਹਨ।