ਹੈਦਰਾਬਾਦ-ਅਧਾਰਿਤ ਬਾਇਓਟੈਕ ਸਟਾਰਟਅੱਪ PopVax ਨੇ ਆਪਣੀ ਫਰਿੱਜ-ਸਟੇਬਲ mRNA ਵੈਕਸੀਨ ਦੇ Human Trials ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਇਹ ਕਦਮ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ ਦਵਾਈਆਂ ਦਾ ਮੈਨੂਫੈਕਚਰਰ ਬਣਨ ਤੋਂ ਹਟਾ ਕੇ ਇਨੋਵੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਨਵੀਂ ਰਿਸਰਚ ਦੇ ਹੱਬ ਵਜੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਖੇਤਰ ਦੇ ਉੱਚ ਜੋਖਮਾਂ ਬਾਰੇ ਸੁਚੇਤ ਰਹਿਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਫਾਰਮਾਸਿਊਟੀਕਲ ਇੰਡਸਟਰੀ ਹੁਣ ਇੱਕ ਰਣਨੀਤਕ ਬਦਲਾਅ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚੋਂ ਗੁਜ਼ਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਜੈਨਰਿਕ ਦਵਾਈਆਂ ਅਤੇ ਵੈਕਸੀਨ ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਵੱਡਾ ਕੇਂਦਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਪਰ ਹੁਣ ਕੰਪਨੀਆਂ ਉੱਚ-ਮੁੱਲ ਵਾਲੀ (High-value) ਅਤੇ ਨਵੀਂ ਡਰੱਗ ਡਿਸਕਵਰੀ ਵੱਲ ਵਧ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਦੀ ਤਾਜ਼ਾ ਮਿਸਾਲ ਹੈ PopVax, ਜੋ mRNA ਵੈਕਸੀਨ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਕ੍ਰਾਂਤੀ ਲਿਆ ਰਹੀ ਹੈ।
ਫਰਿੱਜ-ਸਟੇਬਲ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਫਾਇਦੇ
ਅਕਸਰ mRNA ਵੈਕਸੀਨਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਤਾਪਮਾਨ (Sub-zero temperatures) 'ਤੇ ਰੱਖਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਰਗੇ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ ਹੈ। PopVax ਦੀ ਖੋਜ ਅਜਿਹੀ ਹੈ ਜੋ ਸਧਾਰਨ ਫਰਿੱਜ ਵਿੱਚ ਵੀ 9 ਮਹੀਨੇ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹਿ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਤਕਨੀਕ ਵੰਡਣ ਦੀ ਲਾਗਤ ਨੂੰ ਘਟਾਏਗੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਸਟਾਰਟਅੱਪਸ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਸਿੱਧ ਕਰੇਗੀ।
ਜੈਨਰਿਕ ਤੋਂ ਇਨੋਵੇਸ਼ਨ ਵੱਲ ਸਫਰ
ਦਹਾਕਿਆਂ ਤੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫਾਰਮਾ ਸੈਕਟਰ ਜੈਨਰਿਕ ਦਵਾਈਆਂ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਸੀ, ਪਰ ਹੁਣ ਮੁਕਾਬਲਾ ਵਧਣ ਕਾਰਨ ਮਾਰਜਿਨ ਘੱਟ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਕੰਪਨੀਆਂ ਹੁਣ 'First-in-class' ਡਰੱਗ ਡਿਸਕਵਰੀ ਵੱਲ ਮੁੜ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤ ਦੀ R&D ਪਾਈਪਲਾਈਨ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 17% ਹਿੱਸਾ ਇਹਨਾਂ ਨਵੀਂਆਂ ਖੋਜਾਂ ਦਾ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਵੀ PRIP ਸਕੀਮ ਤਹਿਤ ₹1,600 ਕਰੋੜ ਅਤੇ ₹1 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਦੇ RDI ਫੰਡ ਨਾਲ ਇਸ ਸੈਕਟਰ ਨੂੰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।
ਜੋਖਮ ਅਤੇ ਚੁਣੌਤੀਆਂ
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਇਹ ਸਮਝਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਨਵੀਂ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਖੋਜ ਜੈਨਰਿਕ ਮੈਨੂਫੈਕਚਰਿੰਗ ਨਾਲੋਂ ਬਿਲਕੁਲ ਵੱਖਰੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਫੇਲ੍ਹ ਹੋਣ ਦੀ ਦਰ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਲੀਨਿਕਲ ਟਰਾਇਲ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਚੱਲਦੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ BIRAC ਅਤੇ C-CAMP ਵਰਗੇ ਅਦਾਰੇ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਫਿਰ ਵੀ ਪੂੰਜੀ (Capital) ਦੀ ਲੋੜ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ। ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦੇਖਣਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਕੀ ਇਹ ਸਟਾਰਟਅੱਪ ਆਪਣੇ ਟਰਾਇਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਫਲ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕੀ ਵੱਡੀਆਂ ਲਿਸਟਡ ਫਾਰਮਾ ਕੰਪਨੀਆਂ ਇਹਨਾਂ ਨਾਲ ਸਾਂਝੇਦਾਰੀ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ।