ਭਾਰਤੀ ਪੇਟੈਂਟ ਦਫਤਰ ਦਾ ਫੈਸਲਾ:
ਭਾਰਤੀ ਪੇਟੈਂਟ ਦਫਤਰ ਨੇ 7 ਮਈ, 2026 ਨੂੰ ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਸੁਣਾਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ AbbVie ਨੂੰ Maviret ਦਵਾਈ ਦੇ ਅਸਲੀ ਪੇਟੈਂਟ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਵਾਧੂ ਏਕਾਧਿਕਾਰ (Monopoly) ਤੋਂ ਵਾਂਝਾ ਰਹਿਣਾ ਪਵੇਗਾ। ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਇਹ ਅਰਜ਼ੀ ਦਵਾਈ ਦੀ ਇੱਕ ਖਾਸ ਬਿਲੇਅਰ ਟੈਬਲੇਟ ਫਾਰਮੂਲੇਸ਼ਨ (bilayer tablet formulation) ਲਈ ਦਾਇਰ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਜੋ ਕਿ ਦਵਾਈ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਪੇਟੈਂਟ ਤੋਂ ਵੱਖਰੀ ਸੀ। ਇਹ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਫੈਸਲਾ AbbVie ਦੁਆਰਾ ਪਹਿਲਾਂ ਵਿਰੋਧ ਕਾਰਵਾਈਆਂ (opposition proceedings) ਤੋਂ ਪਿੱਛੇ ਹਟਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਪੇਟੈਂਟ ਨੂੰ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ ਦੀ ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਨੂੰ ਧੱਕਾ ਲੱਗਾ ਹੈ।
ਗਲੋਬਲ ਹੈਪੇਟਾਈਟਿਸ ਸੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਕਾਨੂੰਨ:
ਹੈਪੇਟਾਈਟਿਸ ਸੀ ਦੇ ਇਲਾਜ ਲਈ ਵਿਸ਼ਵ ਭਰ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਹ ਬਾਜ਼ਾਰ ਹੁਣ ਜਨਰਿਕ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਵਧ ਰਹੀ ਉਪਲਬਧਤਾ ਕਾਰਨ ਬਦਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਉੱਤਰੀ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਯੂਰਪ ਵੱਡੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਹੁਣ ਏਸ਼ੀਆ ਪ੍ਰਸ਼ਾਂਤ ਖੇਤਰ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਸਭ ਤੋਂ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧਣ ਵਾਲਾ ਖੇਤਰ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ, ਜਿੱਥੇ ਲਗਭਗ 35 ਮਿਲੀਅਨ ਲੋਕ ਹੈਪੇਟਾਈਟਿਸ ਸੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਕੀਮਤ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਮੁੱਦਾ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਪੇਟੈਂਟ ਕਾਨੂੰਨ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਧਾਰਾ 3(d), ਮਾਮੂਲੀ ਸੁਧਾਰਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਦੇ ਪੇਟੈਂਟ ਵਧਾਉਣ ਦੀਆਂ ਅਰਜ਼ੀਆਂ 'ਤੇ ਕਾਫੀ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾਲ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਇਲਾਜ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੱਡਾ ਸੁਧਾਰ ਨਾ ਹੋਵੇ। AbbVie ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਹੋਰ ਡਰੱਗਜ਼ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਕੈਂਸਰ ਡਰੱਗ Venetoclax ਅਤੇ ਇਮਿਊਨ ਸਿਸਟਮ ਦੀ ਦਵਾਈ Rinvoq ਲਈ ਪੇਟੈਂਟ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਹੈ।
ਜਨਰਿਕ ਦਵਾਈਆਂ ਦੀ ਪਹੁੰਚ 'ਤੇ ਅਸਰ:
ਭਾਰਤੀ ਪੇਟੈਂਟ ਰੱਦ ਹੋਣ ਦੇ ਇਸ ਫੈਸਲੇ ਨਾਲ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ Maviret ਦੇ ਸਸਤੇ ਜਨਰਿਕ ਸੰਸਕਰਣਾਂ (versions) ਦੀ ਉਪਲਬਧਤਾ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਤੇਜ਼ੀ ਆਉਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਇਹ AbbVie ਦੀ ਕੀਮਤ ਤੈਅ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ (pricing power) ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ (market share) 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਪਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਇਸ ਦਵਾਈ ਤੋਂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰੀ ਮਾਲੀਆ (revenue) ਦੇ ਅੰਦਾਜ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਅਤੇ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ੀ:
AbbVie ਦਾ ਸ਼ੇਅਰ ਲਗਭਗ 103 ਦੇ ਕਾਫ਼ੀ ਉੱਚ P/E ਰੇਸ਼ੋ 'ਤੇ ਵਪਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜੋ ਇਹ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਨਿਵੇਸ਼ਕ (investors) ਕੰਪਨੀ ਤੋਂ ਮਜ਼ਬੂਤ ਭਵਿੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਦੇ ਪੇਟੈਂਟ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੀ ਉਮੀਦ ਰੱਖਦੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਭਾਰਤ ਵਰਗੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ Venetoclax, Rinvoq ਅਤੇ ਹੁਣ Maviret ਵਰਗੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਲਈ ਪੇਟੈਂਟ ਰੱਦ ਹੋਣ ਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਇਹ ਚਿੰਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਕੀ ਕੰਪਨੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਆਪਣਾ ਬਾਜ਼ਾਰ ਏਕਾਧਿਕਾਰ ਬਣਾਈ ਰੱਖ ਸਕੇਗੀ। ਇਹ ਪੈਟਰਨ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਉੱਭਰ ਰਹੇ ਅਰਥਚਾਰਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਜਲਦ ਹੀ ਜਨਰਿਕ ਮੁਕਾਬਲੇ ਦੇ ਵਧੇ ਹੋਏ ਜੋਖਮ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕਰਦਾ ਹੈ।