U.S. President Donald Trump ਨੇ ਰਣਨੀਤਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਅਹਿਮ Strait of Hormuz ਦਾ ਨਾਂ ਬਦਲ ਕੇ 'Trump Strait' ਰੱਖਣ ਦਾ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। Iran ਨਾਲ ਵਧਦੇ ਤਣਾਅ ਅਤੇ ਨਿਊਕਲੀਅਰ ਟਿਕਾਣਿਆਂ 'ਤੇ ਹਮਲੇ ਦੀ ਧਮਕੀ ਨੇ ਗਲੋਬਲ ਮਾਰਕੀਟ 'ਚ ਕੱਚੇ ਤੇਲ (Crude Oil) ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਖਦਸ਼ੇ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਅਸਰ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ੇਅਰ ਬਾਜ਼ਾਰ 'ਤੇ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।
U.S. President Donald Trump ਨੇ ਦੱਲਾਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਨਵੈਨਸ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ Strait of Hormuz ਦਾ ਨਾਂ ਬਦਲ ਕੇ 'Trump Strait' ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਨਾਂ ਬਦਲਣ ਦੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ Iran ਦੇ ਨਿਊਕਲੀਅਰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ Natanz ਕੰਪਲੈਕਸ ਨੇੜੇ 'Pickaxe Mountain' ਫੈਸਿਲਿਟੀ ਨੂੰ ਫੌਜੀ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। Centre for Strategic and International Studies ਦੀਆਂ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, 2026 ਦੌਰਾਨ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਉਸਾਰੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਆਈ ਹੈ।
ਗਲੋਬਲ ਆਇਲ ਮਾਰਕੀਟ 'ਤੇ ਅਸਰ
دنੀਆਂ ਭਰ ਦਾ ਲਗਭਗ 20% ਕੱਚਾ ਤੇਲ ਇਸੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਰਸਤੇ ਰਾਹੀਂ ਸਪਲਾਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇੱਥੇ ਕੋਈ ਫੌਜੀ ਕਾਰਵਾਈ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਗਲੋਬਲ ਐਨਰਜੀ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਅਫੜਾ-ਦਫੜੀ ਮਚਣੀ ਤੈਅ ਹੈ। ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟ ਆਉਣ ਨਾਲ Crude Oil ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਅਚਾਨਕ ਉਛਾਲ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਕੀ ਹੈ ਖਤਰਾ?
- ਇੰਪੋਰਟ ਬਿੱਲ: ਭਾਰਤ ਆਪਣੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਇੰਪੋਰਟ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਣ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਦਾ ਇੰਪੋਰਟ ਬਿੱਲ ਵਧੇਗਾ, ਜਿਸ ਦਾ ਦਬਾਅ ਰੁਪਏ (Rupee) 'ਤੇ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।
- ਸੈਕਟਰਾਂ 'ਤੇ ਅਸਰ: Aviation, Paints ਅਤੇ Logistics ਵਰਗੇ ਸੈਕਟਰਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫਿਟ ਮਾਰਜਿਨ ਘਟ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਕੱਚੇ ਮਾਲ ਦੀ ਕੀਮਤ ਵਧ ਜਾਵੇਗੀ।
- OMCs 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ: Indian Oil, BPCL, ਅਤੇ HPCL ਵਰਗੀਆਂ ਸਰਕਾਰੀ ਤੇਲ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਵੀ ਮਾਹੌਲ ਔਖਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ Brent Crude ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਐਨਰਜੀ ਇੰਪੋਰਟ ਸਬੰਧੀ ਬਿਆਨਾਂ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣ। ਜਿਓ-ਪੋਲੀਟਿਕਲ ਹਾਲਾਤ ਜਿਸ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਜਾਣਗੇ, ਮਾਰਕੀਟ ਦੀ ਚਾਲ ਵੀ ਉਹੀ ਹੋਵੇਗੀ।
