ਡਿਵੀਡੈਂਡ ਦੀ ਵੱਡੀ ਵੰਡ
25 ਫਰਵਰੀ, 2026 ਨੂੰ, NTPC ਨੇ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2025-26 ਲਈ ਦੂਜੇ ਅੰਤਰਿਮ ਡਿਵੀਡੈਂਡ ਵਜੋਂ ₹2,666.58 ਕਰੋੜ ਦੀ ਰਕਮ ਮਿਨਿਸਟਰੀ ਆਫ ਪਾਵਰ ਨੂੰ ਟ੍ਰਾਂਸਫਰ ਕੀਤੀ। ਇਹ ਡਿਵੀਡੈਂਡ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਪੇਡ-ਅੱਪ ਇਕੁਇਟੀ ਸ਼ੇਅਰ ਕੈਪੀਟਲ ਦਾ 27.50% ਹੈ। NTPC ਦਾ ਇਹ ਲਗਾਤਾਰ 33ਵਾਂ ਸਾਲ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸ਼ੇਅਰਹੋਲਡਰਜ਼ ਨੂੰ ਡਿਵੀਡੈਂਡ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਇਸਦੇ ਸਥਿਰ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਭਾਵੇਂ ਊਰਜਾ ਖੇਤਰ ਵੱਡੇ ਬਦਲਾਅ ਵਿੱਚੋਂ ਗੁਜ਼ਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਵੱਡੀ ਵੰਡ NTPC ਦੀ ਵਿੱਤੀ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਰਿਟਰਨ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਇਸਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਹੋਰ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨਾਲ ਤੁਲਨਾ
NTPC ਦੀ ਇਹ ਡਿਵੀਡੈਂਡ ਪਾਲਿਸੀ ਕੁਝ ਹੋਰ ਵੱਡੀਆਂ ਊਰਜਾ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨਾਲੋਂ ਵੱਖਰੀ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, Adani Power, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਥਰਮਲ ਪਾਵਰ ਕੰਪਨੀ ਹੈ, ਕੋਈ ਡਿਵੀਡੈਂਡ ਯੀਲਡ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੀ, ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਇਸਦਾ P/E ਰੇਸ਼ੋ ਲਗਭਗ 22-25 ਹੈ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, Power Grid Corporation of India, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਟ੍ਰਾਂਸਮਿਸ਼ਨ ਯੂਟਿਲਿਟੀ ਹੈ, ਲਗਭਗ 3-4% ਦੀ ਉੱਚ ਡਿਵੀਡੈਂਡ ਯੀਲਡ ਅਤੇ 18-19 ਦੇ P/E ਰੇਸ਼ੋ ਨਾਲ ਵੱਖਰਾ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਰਿਟਰਨ ਪ੍ਰੋਫਾਈਲ ਦਿਖਾਉਂਦੀ ਹੈ। Tata Power, ਜਿਸਦਾ P/E ਰੇਸ਼ੋ ਲਗਭਗ 32-38 ਹੈ, ਸਿਰਫ 0.60% ਦੇ ਆਸਪਾਸ ਡਿਵੀਡੈਂਡ ਯੀਲਡ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਦਾ ਬਦਲਦਾ ਊਰਜਾ ਖੇਤਰ
ਭਾਰਤ ਦਾ ਊਰਜਾ ਖੇਤਰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਬਦਲ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਨੇ 2030 ਤੱਕ 450 GW ਅਤੇ 2030 ਤੱਕ 500 GW ਨਾਨ-ਫਾਸਿਲ ਫਿਊਲ ਕੈਪੈਸਿਟੀ ਦਾ ਟੀਚਾ ਰੱਖਿਆ ਹੈ। NTPC ਇਸ ਬਦਲਾਅ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਖਿਡਾਰੀ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਵਿਸ਼ਾਲ ਥਰਮਲ ਕਾਰਵਾਈਆਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਰੀਨਿਊਏਬਲ ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ ਦਾ ਵੀ ਵਿਸਤਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ ਕੋਲ ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ 87 GW ਤੋਂ ਵੱਧ ਇੰਸਟਾਲਡ ਕੈਪੈਸਿਟੀ ਹੈ ਅਤੇ 32 GW ਨਿਰਮਾਣ ਅਧੀਨ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਆਕਰਸ਼ਕ ਵਿਸਥਾਰ ਲਈ ਭਾਰੀ ਪੂੰਜੀ ਨਿਵੇਸ਼ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਫੰਡਿੰਗ ਅਤੇ ਡਿਵੀਡੈਂਡ ਵੰਡ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸੰਤੁਲਨ ਬਾਰੇ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਪਹਿਲੂ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾਵਾਂ
ਲਗਾਤਾਰ ਡਿਵੀਡੈਂਡ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਕੁਝ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਕੁਝ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ NTPC ਦੇ ਡਿਵੀਡੈਂਡ ਭੁਗਤਾਨ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਆਈ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਐਨਾਲਿਸਟਾਂ ਨੇ 'ਮਿਊਟਿਡ ਅਰਨਿੰਗਜ਼' (muted earnings) ਅਤੇ ਕੁਝ ਐਨਾਲਿਸਟਾਂ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰੀ-ਫੋਰਕਾਸਟ (forecasts) ਵਿੱਚ ਕਟੌਤੀ ਦੇਖੀ ਹੈ। Tickertape ਡਾਟਾ ਪਿਛਲੇ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਰਕੀਟ ਸ਼ੇਅਰ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ( 64.47% ਤੋਂ 61.25%) ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਡੈੱਟ-ਟੂ-ਇਕੁਇਟੀ ਰੇਸ਼ੋ (debt-to-equity ratio) 1.15 ਵੀ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਯੋਗ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਹਰਿਆਲੀ ਊਰਜਾ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ ਲਈ ਚੱਲ ਰਹੇ ਕੈਪੀਟਲ ਆਊਟਲੇਅ (capital outlays) ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ। ਕੁਝ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਸੁਝਾਅ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ NTPC ਆਪਣੀ ਮੌਜੂਦਾ P/E 'ਤੇ ਓਵਰਵੈਲਿਊ (overvalued) ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਡਿਵੀਡੈਂਡ 'ਤੇ ਵੱਡਾ ਨਿਰਭਰਤਾ ਵੀ NTPC 'ਤੇ ਭਵਿੱਖੀ ਤਕਨੀਕੀ ਤਰੱਕੀ ਜਾਂ ਰੀਨਿਊਏਬਲ ਡਿਪਲਾਇਮੈਂਟ ਲਈ ਪੂੰਜੀ ਮੁੜ-ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ ਭੁਗਤਾਨ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦੇਣ ਦਾ ਦਬਾਅ ਪਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਭਵਿੱਖੀ ਰੁਝਾਨ (Future Outlook)
ਹਾਲਾਂਕਿ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਐਨਾਲਿਸਟਾਂ ਦਾ ਨਜ਼ਰੀਆ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 'ਸਟਰੋਂਗ ਬਾਇ' (Strong Buy) ਦੀ ਰੇਟਿੰਗ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। NTPC ਲਈ ਔਸਤ 12-ਮਹੀਨੇ ਦਾ ਪ੍ਰਾਈਸ ਟਾਰਗੇਟ ₹400.40 ਤੋਂ ₹430.87 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਦਾਹਰਨ ਲਈ, ICICI ਸਕਿਉਰਿਟੀਜ਼ ਅਤੇ Axis ਸਕਿਉਰਿਟੀਜ਼ ਵਰਗੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੇ ਇਸ ਦੇ ਭਵਿੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਪ੍ਰਤੀ ਆਤਮ-ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਕ੍ਰਮਵਾਰ ₹495 ਅਤੇ ₹450 ਦੇ ਪ੍ਰਾਈਸ ਟਾਰਗੇਟ ਨਾਲ 'ਬਾਇ' (BUY) ਸਿਫਾਰਸ਼ਾਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ।