NTPC ਨੇ ਫਰਾਂਸ ਦੀ EDF ਕੰਪਨੀ ਨਾਲ ਹੱਥ ਮਿਲਾ ਲਿਆ ਹੈ। ਦੋਵੇਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਮਿਲ ਕੇ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 100 GW ਪੰਪਡ ਸਟੋਰੇਜ (Pumped Storage) ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨਗੀਆਂ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਡੀਲ ਗ੍ਰੀਨ ਐਨਰਜੀ ਵੱਲ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਦਮ ਹੈ, ਪਰ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਦੀ ਲੰਬੀ ਸਮਾਂ-ਸੀਮਾ ਅਤੇ ਭਾਰੀ ਖਰਚਿਆਂ ਬਾਰੇ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਨਵੀਂ ਭਾਈਵਾਲੀ ਦਾ ਮਕਸਦ
NTPC Limited ਅਤੇ France ਦੀ EDF Power Solutions ਨੇ 25 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਮਝੌਤੇ 'ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਇਸ Joint Venture ਦਾ ਮੁੱਖ ਟੀਚਾ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਲੋ-ਕਾਰਬਨ ਐਨਰਜੀ ਇਨਫਰਾਸਟ੍ਰਕਚਰ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਂਝੇਦਾਰੀ NTPC ਦੇ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੇ ਤਜ਼ਰਬੇ ਅਤੇ EDF ਦੀ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਟੈਕਨੀਕਲ ਮੁਹਾਰਤ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮੰਚ 'ਤੇ ਲਿਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਪੰਪਡ ਸਟੋਰੇਜ ਕੀ ਹੈ?
ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ 'ਵਾਟਰ ਬੈਟਰੀ' ਵਾਂਗ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਮੰਗ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਉੱਪਰਲੇ ਰਿਜ਼ਰਵਾਇਰ ਵਿੱਚ ਪੰਪ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਮੰਗ ਵਧਣ 'ਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਬਿਜਲੀ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੋਲਰ ਅਤੇ ਵਿੰਡ ਪਾਵਰ ਗਰਿੱਡ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਰੱਖਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਰਕਾਰ ਦੇ 100 GW ਦੇ 2036 ਤੱਕ ਦੇ ਟੀਚੇ ਨੂੰ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲੇਗੀ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਸਾਵਧਾਨੀ
ਭਾਵੇਂ NTPC ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਕੋਲੇ (Coal) 'ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਤੋਂ ਹਟਾ ਕੇ Renewable Energy ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਰਹੀ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ 'Capital-Intensive' ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਕਈ ਸਾਲ ਲੱਗ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਕੈਸ਼ ਫਲੋ (Cash Flow) 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਪਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਹਾਈਡ੍ਰੋਪਾਵਰ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਵਿੱਚ ਲੈਂਡ ਐਕਵੀਜ਼ੀਸ਼ਨ (Land Acquisition) ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਸਬੰਧੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀਆਂ (Environmental Clearances) ਦੇ ਮੁੱਦੇ ਆਮ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਲਾਗਤ ਵਧ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਅਸਰ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਮੁਨਾਫੇ (Margins) 'ਤੇ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਦੀ ਲੋਕੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਡੈਬਟ (Debt) ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।