ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਸਥਿਰਤਾ ਵਿਚਕਾਰ ਊਰਜਾ ਸੁਰੱਖਿਆ
ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਭਰੋਸਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੇ ਗੰਭੀਰ ਸੰਘਰਸ਼ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਜੋ ਕਿ ਗਲੋਬਲ ਊਰਜਾ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਊਰਜਾ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਸਥਿਰ ਰਹੇਗੀ ਅਤੇ ਬੰਦਰਗਾਹਾਂ 'ਤੇ ਕੰਮ ਆਮ ਵਾਂਗ ਜਾਰੀ ਰਹੇਗਾ। ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ (Strait of Hormuz) ਵਰਗੇ ਮੁੱਖ ਸਮੁੰਦਰੀ ਮਾਰਗਾਂ ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ, ਨੇ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਅਸਮਾਨੀ ਚੜ੍ਹਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਵਰਗੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਦਰਾਮਦ 'ਤੇ ਭਾਰੀ ਨਿਰਭਰਤਾ ਰੱਖਦੇ ਹਨ।
ਸਪਲਾਈ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਕਰਨ ਦੇ ਉਪਾਅ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੀਮਤ
ਗਲੋਬਲ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਵਧਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ, ਸਰਕਾਰ ਪੈਟਰੋਲ ਅਤੇ ਡੀਜ਼ਲ 'ਤੇ ਐਕਸਾਈਜ਼ ਡਿਊਟੀ ₹10 ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਘਟਾ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਡੀਜ਼ਲ ਅਤੇ ਏਵੀਏਸ਼ਨ ਟਰਬਾਈਨ ਫਿਊਲ (ATF) 'ਤੇ ਨਿਰਯਾਤ ਲੇਵੀ ਲਗਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਮੱਧ ਪੂਰਬੀ ਸੰਕਟ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਮਾਰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਕਾਰਨ ਬ੍ਰੈਂਟ ਕਰੂਡ (Brent crude) ਫਿਊਚਰਜ਼ $108.87 ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਵਾਧੇ ਦੀ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਉੱਚ ਕੀਮਤਾਂ ਨੇ ਤੇਲ ਕੰਪਨੀਆਂ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਪਾਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਨੁਕਸਾਨ ਝੱਲ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਅਤੇ ਤੇਲ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਲਈ ਐਕਸਾਈਜ਼ ਡਿਊਟੀ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਇਹ ਕਟੌਤੀ ਸਰਕਾਰ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਖਰਚ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਾਲਾਨਾ ਆਮਦਨ ਵਿੱਚ ₹1.3 ਲੱਖ ਕਰੋੜ (ਜੀਡੀਪੀ ਦਾ ਲਗਭਗ 0.3%) ਤੱਕ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਣ ਦਾ ਅੰਦਾਜ਼ਾ ਹੈ। ਛੋਟੀ ਮਿਆਦ ਦੇ ਆਮਦਨ ਨੁਕਸਾਨ ₹7,000 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੋਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ। ਘਰੇਲੂ ਸਪਲਾਈ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਡੀਜ਼ਲ ਅਤੇ ਏਟੀਐਫ 'ਤੇ ਲਗਾਈ ਗਈ ਨਿਰਯਾਤ ਲੇਵੀ, ਦੋ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ ₹1,500 ਕਰੋੜ ਇਕੱਠੇ ਕਰਨ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ, ਜੋ ਐਕਸਾਈਜ਼ ਡਿਊਟੀ ਕਟੌਤੀ ਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਕੁਝ ਹੱਦ ਤੱਕ ਪੂਰਾ ਕਰੇਗੀ।
ਆਰਥਿਕ ਜੋਖਮ ਅਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰੀਆਂ
ਭਾਰਤ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦੇ ਸੰਕਟ ਕਾਰਨ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਜੋਖਮਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਵਿਕਾਸ ਦਰ, ਮਹਿੰਗਾਈ, ਸਰਕਾਰੀ ਘਾਟੇ ਅਤੇ ਵਪਾਰਕ ਸੰਤੁਲਨ 'ਤੇ ਅਸਰ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਆਪਣੀ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀ 80% ਤੋਂ ਵੱਧ ਦਰਾਮਦ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਐਲਪੀਜੀ (LPG) ਅਤੇ ਐਲਐਨਜੀ (LNG) ਵੀ ਦਰਾਮਦ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਇਹ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਰੁਕਾਵਟ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਹੈ। ਇਸ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਾਰਨ ਮਾਰਚ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀ ਦਰਾਮਦ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਸਾਊਦੀ ਅਰਬ (Saudi Arabia) ਵਰਗੇ ਮੁੱਖ ਸਪਲਾਇਰਾਂ ਨੇ ਨਿਰਯਾਤ ਮਾਤਰਾ ਘਟਾ ਦਿੱਤੀ ਸੀ। ਗਲੋਬਲ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਆਈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਬ੍ਰੈਂਟ ਕਰੂਡ ਮਾਰਚ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ $120 ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਦੇ ਨੇੜੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ, ਜੋ ਫਰਵਰੀ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ $72-$73 ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ। ਇਹ ਕੀਮਤਾਂ ਦੀ ਅਸਥਿਰਤਾ ਭਾਰਤ ਦੀ ਦਰਾਮਦ ਲਾਗਤ ਨੂੰ ਵਧਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੇਲ ਅਤੇ ਪੈਟਰੋਲੀਅਮ ਉਤਪਾਦਾਂ ਲਈ ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਵਪਾਰ ਘਾਟਾ $4 ਬਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਿਆ (Indian Rupee) ਵੀ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਮਾਰਚ 29, 2026 ਨੂੰ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 94.86 'ਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ 3.37% ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਦਰਾਮਦ ਮਹਿੰਗੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚੋਂ ਪੈਸੇ ਬਾਹਰ ਜਾਣ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਪੈਂਦਾ ਹੈ।
ਉਦਯੋਗਿਕ ਦਬਾਅ ਅਤੇ ਬਾਜ਼ਾਰ 'ਤੇ ਅਸਰ
ਭਾਰਤ ਆਪਣੀ ਸਿਟੀ ਗੈਸ ਨੈੱਟਵਰਕ ਦੇ ਵਿਸਥਾਰ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਘਰੇਲੂ ਐਲਪੀਜੀ (LPG) ਉਤਪਾਦਨ ਨੂੰ ਵਧਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸਮੁੰਦਰੀ ਕਾਰਜਾਂ ਨੇ ਐਲਪੀਜੀ (LPG) ਕੈਰੀਅਰਾਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਯਾਤਰਾ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਬੰਦਰਗਾਹਾਂ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਜਾਰੀ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਡੀਜ਼ਲ ਅਤੇ ਏਟੀਐਫ (ATF) 'ਤੇ ਨਵੇਂ ਨਿਰਯਾਤ ਡਿਊਟੀਆਂ ਰਿਲਾਇੰਸ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ (Reliance Industries) ਵਰਗੇ ਵੱਡੇ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਰਿਫਾਈਨਰਾਂ ਲਈ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਿਰਯਾਤ-ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਕਾਰਜਾਂ ਦੇ ਲਾਭ ਘੱਟ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਰਿਲਾਇੰਸ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ (Reliance Industries) ਦੇ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਵਿੱਚ ਘੋਸ਼ਣਾਵਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਲਗਭਗ 4.6% ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਬਾਜ਼ਾਰ ਪੂੰਜੀਕਰਨ (Market Value) ਵਿੱਚ ਕਾਫੀ ਕਮੀ ਆਈ। ਇੰਡੀਅਨ ਐਨਰਜੀ ਐਕਸਚੇਂਜ (Indian Energy Exchange - IEX) ਦੇ ਸ਼ੇਅਰ ਦੀ ਕੀਮਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਮਾਰਚ 29, 2026 ਨੂੰ 2.33% ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ, ਜੋ 118.84 'ਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਭਾਵੇਂ ਇਸਦੀ ਰਿਟਰਨ ਆਨ ਇਕਵਿਟੀ (Return on Equity) ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਸੀ। ਸਮੁੱਚੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦਾ ਮੂਡ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਾਰਚ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ₹60,000 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ (Foreign Investor) ਦੁਆਰਾ ਵਿਕਰੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਡੂੰਘੀ ਵਿੱਤੀ ਚਿੰਤਾਵਾਂ
ਊਰਜਾ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਰਨ ਲਈ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਿੱਤੀ ਕਮਜ਼ੋਰੀਆਂ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਸਿਰਫ਼ ਐਕਸਾਈਜ਼ ਡਿਊਟੀ ਕਟੌਤੀਆਂ ਦੀ ਸਾਲਾਨਾ ਲਾਗਤ ਲਗਭਗ ₹1 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ (ਜੀਡੀਪੀ ਦਾ 0.3%) ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਕੱਠੇ ਦਬਾਅ FY27 ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ ਵਿੱਤੀ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਜੀਡੀਪੀ ਦੇ 0.5% ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਰੋਤਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਨਿਕਾਸ ਹੈ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜਦੋਂ ਗਲੋਬਲ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇ ਕੋਈ ਸੰਕੇਤ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਹੇ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਾਰਚ ਅਤੇ ਅਪ੍ਰੈਲ 2026 ਦੌਰਾਨ ਬ੍ਰੈਂਟ ਕਰੂਡ (Brent crude) ਦਾ ਔਸਤਨ $100 ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਰਹਿਣ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ। ਊਰਜਾ ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ ਭਾਰੀ ਦਰਾਮਦ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਤੋਂ, ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ। 41 ਦੇਸ਼ਾਂ ਤੱਕ ਦਰਾਮਦ ਸਰੋਤ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ (Strait of Hormuz) ਵਰਗੇ ਗੰਭੀਰ ਮਾਰਗਾਂ ਤੋਂ ਲੰਘਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮੁੱਖ ਸਪਲਾਈ ਕਾਰਨ ਜੋਖਮ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹਨ। ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਚੱਲਣ ਵਾਲਾ ਸੰਘਰਸ਼ ਸਪਲਾਈ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਅਤੇ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਿਰਫ਼ ਊਰਜਾ ਖੇਤਰਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਵਿਆਪਕ ਅਰਥਚਾਰੇ ਅਤੇ ਖਾੜੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਵਾਸੀਆਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਰੈਮੀਟੈਂਸ (Remittances) ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰੇਗਾ। ਡੀਜ਼ਲ ਅਤੇ ਏਟੀਐਫ (ATF) 'ਤੇ ਨਿਰਯਾਤ ਡਿਊਟੀਆਂ ਵਰਗੇ ਉਪਾਅ ਰਿਲਾਇੰਸ ਇੰਡਸਟਰੀਜ਼ (Reliance Industries) ਵਰਗੇ ਨਿਰਯਾਤ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਲਈ ਰਿਫਾਇਨਿੰਗ ਮਾਰਜਿਨ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਖਾਸ ਖੇਤਰਾਂ ਲਈ ਜੋਖਮ ਪੈਦਾ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇੰਡੀਅਨ ਐਨਰਜੀ ਐਕਸਚੇਂਜ (Indian Energy Exchange) ਨੇ ਵੀ ਆਪਣੇ ਸਟਾਕ ਦੀ ਕੀਮਤ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇਖੀ ਹੈ, ਜੋ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀਆਂ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਲੰਬੀ ਮਿਆਦ ਦਾ ਨਜ਼ਰੀਆ
ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਦਾ ਸੰਕਟ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਉੱਚ ਊਰਜਾ ਕੀਮਤਾਂ ਅਤੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸੰਭਾਵੀ ਤੌਰ 'ਤੇ 2026-27 ਲਈ ਭਾਰਤ ਦੀ 7-7.4% ਦੀ ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਵਿਕਾਸ ਦਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਕਿ ਘਰੇਲੂ ਮੰਗ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਰਹੀ ਹੈ, ਦਰਾਮਦ ਊਰਜਾ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਅਤੇ ਮੌਜੂਦਾ ਉਪਾਵਾਂ ਦੇ ਵਿੱਤੀ ਨਤੀਜਿਆਂ ਦਾ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਰਨਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੋਵੇਗਾ। ਸਰਕਾਰ ਨਵੇਂ ਦਰਾਮਦ ਸਰੋਤਾਂ ਦੀ ਪੜਚੋਲ ਕਰਨ, ਰਣਨੀਤਕ ਈਂਧਨ ਭੰਡਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਨਵਿਆਉਣਯੋਗ ਊਰਜਾ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਪਰ ਤਤਕਾਲ ਯਤਨਾਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਮੌਜੂਦਾ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਝਟਕਿਆਂ ਤੋਂ ਅਰਥਚਾਰੇ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ 'ਤੇ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਹੈ। ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਦਾ ਰੁਖ ਅਤੇ ਖੇਤਰੀ ਤਣਾਅ ਦਾ ਹੱਲ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਤਿਮਾਹੀਆਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੇ ਆਰਥਿਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਲਈ ਮੁੱਖ ਕਾਰਕ ਹੋਣਗੇ।