ਭਾਰਤ ਨੇ Kandla ਦੇ Deendayal Port ਵਿਖੇ ਆਪਣੇ ਪਹਿਲੇ ਪੋਰਟ-ਅਧਾਰਿਤ e-methanol ਪਲਾਂਟ ਦਾ ਨੀਂਹ ਪੱਥਰ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। **₹2,300 ਕਰੋੜ** ਦਾ ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ Assam Petro-Chemicals ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮਕਸਦ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਲਈ ਸਸਤਾ ਅਤੇ ਟਿਕਾਊ ਈਂਧਨ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਨੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਲਈ ਗ੍ਰੀਨ ਫਿਊਲ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਕਦਮ ਚੁੱਕਿਆ ਹੈ। ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ Kandla ਸਥਿਤ Deendayal Port 'ਤੇ ਇਸ ਪਲਾਂਟ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ Deendayal Port Authority ਅਤੇ Assam Petro-Chemicals Ltd. ਦੀ ਸਾਂਝੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕੰਮ ਨਵਿਆਉਣਯੋਗ ਊਰਜਾ (Renewable Energy) ਅਤੇ ਬਾਇਓਜੈਨਿਕ ਕਾਰਬਨ ਡਾਈਆਕਸਾਈਡ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ e-methanol ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਗਲੋਬਲ ਸ਼ਿਪਿੰਗ ਇੰਡਸਟਰੀ ਲਈ ਕਾਰਬਨ ਨਿਕਾਸ ਘਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦਗਾਰ ਸਾਬਤ ਹੋਵੇਗਾ।
ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੀ ਰੂਪ-ਰੇਖਾ ਅਤੇ ਨਿਵੇਸ਼
ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਨੂੰ ਦੋ ਪੜਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪੂਰਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ:
- ਪਹਿਲਾ ਪੜਾਅ: ₹1,200 ਕਰੋੜ ਦਾ ਨਿਵੇਸ਼, ਜਨਵਰੀ 2027 ਤੱਕ 50 ਟਨ ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ ਉਤਪਾਦਨ ਦਾ ਟੀਚਾ।
- ਦੂਜਾ ਪੜਾਅ: ₹1,100 ਕਰੋੜ ਦਾ ਨਿਵੇਸ਼, ਮਾਰਚ 2027 ਤੱਕ 100 ਟਨ ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ ਦੀ ਵਾਧੂ ਸਮਰੱਥਾ।
ਦੋਵਾਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵਿਚਕਾਰ ਇਕੁਇਟੀ ਸਟ੍ਰਕਚਰ 76:24 ਦੇ ਅਨੁਪਾਤ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਕੀਮਤ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਪਹਿਲੂ
ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਖਾਸੀਅਤ ਇਸ ਦੀ ਲਾਗਤ ਹੈ। ਉਮੀਦ ਹੈ ਕਿ ਇਹ $750 ਪ੍ਰਤੀ ਟਨ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ e-methanol ਸਪਲਾਈ ਕਰੇਗਾ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਗਲੋਬਲ ਔਸਤ ਕੀਮਤ $1,300 ਪ੍ਰਤੀ ਟਨ ਦੇ ਕਰੀਬ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇਹ ਟੀਚਾ ਪੂਰਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਭਾਰਤੀ ਗ੍ਰੀਨ ਫਿਊਲ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ ਸਾਬਤ ਹੋਵੇਗਾ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਚੇਤਾਵਨੀ (Risk Factors)
ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਵਧੀਆ ਹੈ, ਪਰ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ:
- ਤਕਨੀਕੀ ਚੁਣੌਤੀਆਂ: ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਗ੍ਰੀਨ ਐਨਰਜੀ ਇਨਫਰਾਸਟ੍ਰਕਚਰ ਬਣਾਉਣਾ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
- ਕੱਚਾ ਮਾਲ: ਗ੍ਰੀਨ ਹਾਈਡਰੋਜਨ ਅਤੇ ਨਵਿਆਉਣਯੋਗ ਊਰਜਾ ਦੀ ਉਪਲਬਧਤਾ ਅਤੇ ਕੀਮਤ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੀ ਪ੍ਰੋਫਿਟੇਬਿਲਟੀ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।
- ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀ ਮੰਗ: ਗ੍ਰੀਨ ਫਿਊਲ ਲਈ ਗਲੋਬਲ ਮੰਗ ਅਜੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਪੜਾਅ 'ਤੇ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਮੰਗ ਵਿੱਚ ਸਥਿਰਤਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਫੈਕਟਰ ਹੈ।