International Atomic Energy Agency (IAEA) ਨੇ ਭਵਿੱਖਬਾਣੀ ਕੀਤੀ ਹੈ ਕਿ ਸਾਲ **2060** ਤੱਕ ਗਲੋਬਲ ਨਿਊਕਲੀਅਰ ਪਾਵਰ ਸਮਰੱਥਾ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾ ਵਧ ਜਾਵੇਗੀ। ਇਸ ਤੇਜ਼ੀ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ AI ਅਤੇ ਡੇਟਾ ਸੈਂਟਰਾਂ ਦੀ ਵਧਦੀ ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ, ਜੋ ਇਨਫ੍ਰਾਸਟ੍ਰਕਚਰ ਅਤੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਨਵੇਂ ਮੌਕੇ ਪੈਦਾ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।
AI ਦਾ ਦਬਾਅ ਅਤੇ ਨਿਊਕਲੀਅਰ ਐਨਰਜੀ
IAEA ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ-ਜਨਰਲ Rafael Grossi ਮੁਤਾਬਕ, AI ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਨੂੰ ਲਗਾਤਾਰ ਅਤੇ ਉੱਚ-ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਾਲੀ ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਵਿੰਡ ਅਤੇ ਸੋਲਰ ਪਾਵਰ ਮੌਸਮ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਨਿਊਕਲੀਅਰ ਐਨਰਜੀ ਇੱਕ ਸਥਿਰ ਅਤੇ ਕਾਰਬਨ-ਮੁਕਤ ਬੇਸਲੋਡ ਪਾਵਰ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਵਰਤਮਾਨ ਵਿੱਚ, ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ 400 ਤੋਂ ਵੱਧ ਰਿਐਕਟਰ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਜੋ ਕੁੱਲ ਬਿਜਲੀ ਦਾ ਲਗਭਗ 10% ਪੈਦਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਭਾਰਤੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਕੀ ਹੈ ਮੌਕਾ?
ਭਾਰਤ ਵੀ ਆਪਣੇ ਨੈੱਟ-ਜ਼ੀਰੋ ਟੀਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਨਿਊਕਲੀਅਰ ਸਮਰੱਥਾ ਵਧਾਉਣ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਰਿਹਾ ਹੈ। NPCIL ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ, Larsen & Toubro (L&T), BHEL ਅਤੇ Walchandnagar Industries ਵਰਗੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨਿਊਕਲੀਅਰ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਗਲੋਬਲ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਨਿਊਕਲੀਅਰ ਐਕਸਪੈਂਸ਼ਨ ਦਾ ਅਸਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਆਰਡਰ ਬੁੱਕ 'ਤੇ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਸਾਵਧਾਨੀ
ਨਿਊਕਲੀਅਰ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਪੂੰਜੀ (Capital) ਦੀ ਲੋੜ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਕਾਫੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਦੇਰੀ ਹੋਣ 'ਤੇ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਬੈਲੇਂਸ ਸ਼ੀਟ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ Zaporizhzhia ਪਲਾਂਟ ਵਰਗੀਆਂ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਘਟਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰੈਗੂਲੇਟਰੀ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਵੀ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਜੋਖਮ ਹਨ। ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, Small Modular Reactors (SMRs) ਦੀ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣਾ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋਵੇਗਾ।