ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ Gasoline ਦੀਆਂ ਐਕਸਪੋਰਟਾਂ ਵਿੱਚ **24%** ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਰਿਫਾਇਨਰੀਆਂ ਹੁਣ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮੁਨਾਫੇ ਲਈ Diesel ਬਣਾਉਣ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦੇ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਬਦਲਾਅ Reliance Industries, IOCL, BPCL ਅਤੇ HPCL ਵਰਗੀਆਂ ਦਿੱਗਜ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਮਾਰਜਿਨ (Margins) ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਗਲੋਬਲ ਐਨਰਜੀ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਮੇਂ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਤਬਦੀਲੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੀਆਂ ਰਿਫਾਇਨਰੀਆਂ ਹੁਣ Gasoline ਦੀ ਬਜਾਏ Diesel ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ 'ਤੇ ਫੋਕਸ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਤਾਂ ਜੋ ਬਿਹਤਰ ਮੁਨਾਫਾ ਕਮਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ। ਇਸ ਰਣਨੀਤੀ ਕਾਰਨ ਗਲੋਬਲ Gasoline ਐਕਸਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਸਾਲ-ਦਰ-ਸਾਲ 24% ਦੀ ਕਮੀ ਆਈ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਵੱਡਾ ਅੰਤਰ ਹੈ; ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ Diesel ਅਤੇ Gasoline ਵਿਚਕਾਰ ਕੀਮਤ ਦਾ ਅੰਤਰ $60 ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਤੋਂ ਪਾਰ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਸਿਰਫ $3 ਸੀ।
OECD ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਦੂਜੀ ਤਿਮਾਹੀ ਵਿੱਚ Gasoline ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ 2% ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਨਵੈਂਟਰੀ (Inventory) ਕਾਫੀ ਹੇਠਲੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਜੇਕਰ ਸਪਲਾਈ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੀ ਰੁਕਾਵਟ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਉਛਾਲ ਆ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਇਹ ਗੱਲ ਸਮਝਣੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਭ Gross Refining Margins (GRM) 'ਤੇ ਅਸਰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। Reliance Industries, IOCL, BPCL ਅਤੇ HPCL ਵਰਗੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਹਰ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੇ ਬੈਰਲ ਤੋਂ ਕਿਹੜਾ ਬਾਲਣ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਇਹ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, Naphtha ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਵਿੱਚ 30% ਦੀ ਕਮੀ ਨੇ ਬਲੈਂਡਿੰਗ ਖਰਚਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਮੱਧ ਪੂਰਬ (Middle East) ਅਤੇ ਰੂਸ-ਯੂਕਰੇਨ ਤਣਾਅ ਵਰਗੀਆਂ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵੀ ਇਸ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ ਪੈਦਾ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਤਿਮਾਹੀ ਨਤੀਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੰਪਨੀ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਦੇ ਬਿਆਨਾਂ ਅਤੇ 'Crack Spreads' 'ਤੇ ਖਾਸ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਿੱਧਾ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਮੁਨਾਫੇ ਨੂੰ ਤੈਅ ਕਰਦਾ ਹੈ।
