AI ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਚੱਲ ਰਹੀ ਗਲੋਬਲ 'Arms Race' ਵਿੱਚ ਉਲਝਣ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਭਾਰਤ ਲਈ ਅਸਲੀ ਮੌਕਾ ਆਪਣੀ ਮੌਜੂਦਾ Digital Infrastructure ਦਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਕੇ Productivity ਵਧਾਉਣ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਗਲੋਬਲ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਆਰਟੀਫਿਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ (AI) ਦੀ ਦੌੜ ਨੂੰ ਅਕਸਰ ਇੱਕ 'ਜਿੱਤੋ ਜਾਂ ਹਾਰੋ' ਵਾਲੀ ਮੁਕਾਬਲੇਬਾਜ਼ੀ ਵਜੋਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪਰ ਆਰਥਿਕ ਇਤਿਹਾਸ ਗਵਾਹ ਹੈ ਕਿ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੇ ਬਦਲਾਅ ਤੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਫਾਇਦਾ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਜੋ ਇਸਨੂੰ ਆਪਣੀ ਕੁਸ਼ਲਤਾ (Efficiency) ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤਦੇ ਹਨ, ਨਾ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਜੋ ਸਿਰਫ ਮਾਡਲ ਵਿਕਸਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਪੈਸਾ ਬਰਬਾਦ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਭਾਰਤੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਸਬਕ
IT ਸੈਕਟਰ ਦੀਆਂ ਭਾਰਤੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਹੁਣ ਸਮਾਂ ਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਅਮਰੀਕਾ ਜਾਂ ਚੀਨ ਦੀਆਂ ਦਿੱਗਜ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਮਹਿੰਗੇ ਰਿਸਰਚ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਵਿੱਚ ਪੈਸਾ ਫੂਕਣ ਦੀ ਬਜਾਏ 'ਐਬਸੋਰਪਸ਼ਨ ਫਰੰਟੀਅਰ' (Absorption Frontier) ਵੱਲ ਵਧਣ। ਭਾਰਤ ਕੋਲ UPI ਅਤੇ Aadhaar ਵਰਗਾ ਮਜ਼ਬੂਤ Digital Public Infrastructure (DPI) ਮੌਜੂਦ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ AI ਨੂੰ ਜੋੜ ਕੇ ਬੇਮਿਸਾਲ ਤਰੱਕੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਕੀ ਦੇਖਣ?
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਕੁਆਰਟਰਲੀ ਨਤੀਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦੇਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ AI ਨੂੰ ਸਿਰਫ ਰਿਸਰਚ ਲਈ ਵਰਤ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਾਂ ਇਸ ਨਾਲ:
- Profit Margins ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ?
- ਅੰਦਰੂਨੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ (Internal Processes) ਆਟੋਮੇਟ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਹਨ?
- ਗਾਹਕਾਂ ਲਈ ਵਧੇਰੇ ਵੈਲਯੂ ਵਾਲੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ?
ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਸਾਫ ਰੈਵੇਨਿਊ ਪਲਾਨ ਦੇ AI R&D ਉੱਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਖਰਚ ਕਰਨਾ ਕੰਪਨੀ ਦੇ Cash Flow ਲਈ ਖਤਰਾ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਭਵਿੱਖ ਉਹਨਾਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦਾ ਹੈ ਜੋ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਸਕੇਲੇਬਿਲਟੀ (Scalability) ਨੂੰ ਸਾਬਤ ਕਰਨਗੀਆਂ, ਨਾ ਕਿ ਸਿਰਫ ਰਿਸਰਚ ਬਜਟ ਦਿਖਾਉਣਗੀਆਂ।