6 ਅਗਸਤ, 2026 ਨੂੰ, ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਿਆ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ **95.13** 'ਤੇ ਸਥਿਰ ਰਿਹਾ। ਡਾਲਰ ਇੰਡੈਕਸ ਦੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣ ਅਤੇ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ 'ਚ ਗਿਰਾਵਟ ਨੇ ਸਥਾਨਕ ਮੁਦਰਾ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਘਟਾਇਆ ਹੈ।
ਰੁਪਏ ਦੀ ਸਥਿਰਤਾ ਦੇ ਕਾਰਨ
ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ ਟਰੇਡਿੰਗ ਸੈਸ਼ਨ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ 'ਚ ਭਾਰਤੀ ਰੁਪਿਆ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 95.13 'ਤੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਬਦਲਾਅ ਦੇ ਖੁੱਲ੍ਹਿਆ। ਇਹ ਸਥਿਰਤਾ ਏਸ਼ੀਆਈ ਮੁਦਰਾ ਬਾਜ਼ਾਰ 'ਚ ਵੀ ਦੇਖੀ ਗਈ, ਜਿੱਥੇ ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆਈ ਰੁਪਈਆ ਵਰਗੀਆਂ ਮੁਦਰਾਵਾਂ ਡਾਲਰ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋਈਆਂ।
ਰੁਪਏ ਦੀ ਸਥਿਰਤਾ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਡਾਲਰ ਦਾ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣਾ ਹੈ, ਜੋ ਲਗਭਗ ਛੇ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਪੱਧਰ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਡਾਲਰ ਇੰਡੈਕਸ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸ ਨਾਲ ਰੁਪਏ ਵਰਗੀਆਂ ਉੱਭਰਦੀਆਂ ਮੁਦਰਾਵਾਂ ਨੂੰ ਰਾਹਤ ਮਿਲਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ $80 ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਰਹਿਣ ਕਾਰਨ ਵੀ ਰੁਪਏ ਨੂੰ ਸਹਾਇਤਾ ਮਿਲੀ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਭਾਰਤ ਆਪਣੀ ਤੇਲ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਆਯਾਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਘੱਟ ਕੀਮਤਾਂ ਡਾਲਰ ਦੀ ਮੰਗ ਨੂੰ ਘਟਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਰੁਪਏ ਦਾ ਮੁੱਲ ਬਣਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ
ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਮੇਂ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ (Exporters) ਅਤੇ ਆਯਾਤਕਾਂ (Importers) ਵਿਚਕਾਰ ਇੱਕ ਖਿੱਚੋਤਾਣ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਨਿਰਯਾਤਕ ਆਪਣੀ ਆਮਦਨ ਨੂੰ ਬੁੱਕ ਕਰਨ ਲਈ ਡਾਲਰ ਵੇਚ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਰੁਪਿਆ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕਮਜ਼ੋਰ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਿਹਾ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਆਯਾਤਕ ਸਤੰਬਰ ਤੱਕ ਆਪਣੀਆਂ ਭੁਗਤਾਨ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ, ਜਦੋਂ ਵੀ ਰੁਪਿਆ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਡਾਲਰ ਖਰੀਦ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਗਾਤਾਰ ਤਰਲਤਾ (Liquidity) ਦੇ ਆਦਾਨ-ਪ੍ਰਦਾਨ ਨੇ ਮੁਦਰਾ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸੀਮਤ ਰੇਂਜ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਹੈ।
ਨੀਤੀ ਅਤੇ ਜੋਖਮ
ਭਾਰਤੀ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ (RBI) ਵੱਲੋਂ ਰੇਪੋ ਰੇਟ 5.25% 'ਤੇ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਨੇ ਵੀ ਮੁਦਰਾ ਲਈ ਇੱਕ ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਮਾਹੌਲ ਬਣਾਇਆ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਗਲੋਬਲ ਕਾਰਕ ਇਸ ਸੰਤੁਲਨ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਮੌਜੂਦਾ ਹਾਲਾਤ ਸਥਿਰ ਜਾਪਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਕੁਝ ਜੋਖਮ ਵੀ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤਣਾਅ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਆਯਾਤ ਲਾਗਤ ਅਚਾਨਕ ਵੱਧ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਅਮਰੀਕੀ ਟ੍ਰੇਜ਼ਰੀ ਯੀਲਡ (US Treasury yields) ਗਲੋਬਲ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਆਕਰਸ਼ਕ ਵਿਕਲਪ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਪੈਸੇ ਨੂੰ ਉੱਭਰ ਰਹੇ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਖਿੱਚ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਸੰਘੀ ਰਾਖਵੇਂ ਬੈਂਕ (Federal Reserve) ਦੀ ਨੀਤੀ ਜਾਂ ਅਮਰੀਕੀ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੀ ਅਚਾਨਕ ਬਦਲਾਅ ਡਾਲਰ ਨੂੰ ਮੁੜ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਰੁਪਏ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਫਿਲਹਾਲ, ਬਾਜ਼ਾਰ ਲਈ ਅਗਲੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੰਕੇਤ ਗਲੋਬਲ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਤੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਆਰਥਿਕ ਅੰਕੜੇ ਹੋਣਗੇ।