ਵੀਰਵਾਰ ਨੂੰ Indian Rupee ਵਿੱਚ ਵੱਡੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ। ਕਰੰਸੀ **26 ਪੈਸੇ** ਡਿੱਗ ਕੇ **95.99** ਦੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਬੰਦ ਹੋਈ। ਇਸ ਗਿਰਾਵਟ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਗਲੋਬਲ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਕੱਚੇ ਤੇਲ (Crude Oil) ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਉਛਾਲ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਡਾਲਰ ਦੀ ਮੰਗ ਵੱਧ ਗਈ ਹੈ।
ਰੁਪਏ 'ਤੇ ਤੇਲ ਦੀ ਮਾਰ
ਭਾਰਤ ਆਪਣੀ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਦਾ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਬਾਹਰੋਂ ਮੰਗਵਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਗਲੋਬਲ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਤੇਲ ਮਹਿੰਗਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਭਾਰਤੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਤੇਲ ਖਰੀਦਣ ਲਈ ਜ਼ਿਆਦਾ ਡਾਲਰ ਖਰਚਣੇ ਪੈਂਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਡਾਲਰ ਦੀ ਮੰਗ ਸਪਲਾਈ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਰੁਪਏ ਦੀ ਵੈਲਯੂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਘੱਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਆਰਥਿਕਤਾ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਇੰਪੋਰਟ ਬਿੱਲ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਸੈਕਟਰਾਂ 'ਤੇ ਅਸਰ
ਰੁਪਏ ਦੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਣ ਨਾਲ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੈਕਟਰਾਂ 'ਤੇ ਵੱਖਰਾ ਅਸਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। Indian Oil Corp (IOCL), Bharat Petroleum (BPCL), ਅਤੇ Hindustan Petroleum (HPCL) ਵਰਗੀਆਂ ਤੇਲ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਮੁਨਾਫੇ (Profit Margins) 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਪੇਂਟ, ਲੁਬਰੀਕੈਂਟਸ ਅਤੇ ਕੈਮੀਕਲ ਸੈਕਟਰ ਦੀਆਂ ਇਨਪੁਟ ਕੋਸਟ ਵੀ ਵਧਣ ਦਾ ਖਤਰਾ ਹੈ।
ਹਾਲਾਂਕਿ, IT ਅਤੇ ਫਾਰਮਾ ਵਰਗੇ ਐਕਸਪੋਰਟ-ਓਰੀਐਂਟਿਡ ਸੈਕਟਰਾਂ ਲਈ ਇਹ ਖ਼ਬਰ ਰਾਹਤ ਵਾਲੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਆਪਣੀ ਕਮਾਈ ਡਾਲਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਰਦੇ ਹਨ।
RBI ਦੀ ਨਜ਼ਰ
ਜਦੋਂ ਰੁਪਿਆ ਡਿੱਗਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕ (FIIs) ਆਪਣਾ ਪੈਸਾ ਕੱਢਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸ਼ੇਅਰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਆ ਸਕਦੀ ਹੈ। Reserve Bank of India (RBI) ਲਗਾਤਾਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਹਾਲਾਤਾਂ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਵੋਲੇਟਿਲਿਟੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਵਧਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ RBI ਆਪਣੇ ਫਾਰੇਨ ਐਕਸਚੇਂਜ ਰਿਜ਼ਰਵ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਕਰੰਸੀ ਨੂੰ ਸਟੇਬਲ ਕਰਨ ਲਈ ਦਖਲ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ।
