Indian Government Bonds ਦੇ Yields ਫਿਲਹਾਲ ਇੱਕ ਤੰਗ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੀ ਘੁੰਮ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਦਾ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ Reserve Bank of India (RBI) ਵੱਲੋਂ ਬੈਂਕਿੰਗ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ liquidity ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਗਲੋਬਲ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਵਧਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਅਤੇ U.S. Treasury Yields ਨੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਸਾਵਧਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤੀ ਸਰਕਾਰੀ ਬਾਂਡ ਮਾਰਕੀਟ ਇਸ ਵੇਲੇ ਇੱਕ 'Wait-and-watch' ਮੋਡ ਵਿੱਚ ਹੈ। 8 ਸਤੰਬਰ, 2026 ਨੂੰ ਬੈਂਚਮਾਰਕ 6.94% 2036 ਬਾਂਡ ਦਾ Yield 6.96% ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਟ੍ਰੇਡਰ ਫਿਲਹਾਲ ਕਿਸੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਦਿਸ਼ਾ ਦੀ ਭਾਲ ਵਿੱਚ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਮਾਰਕੀਟ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਘਰੇਲੂ Liquidity ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਗਲੋਬਲ ਆਰਥਿਕ ਦਬਾਅ ਵਿਚਕਾਰ ਫਸੀ ਹੋਈ ਹੈ।
RBI ਦੀ Liquidity 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ
ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਸੁਸਤੀ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ RBI ਵੱਲੋਂ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚੋਂ ਸਰਪਲੱਸ ਨਕਦੀ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕੱਢਣਾ ਹੈ। 6 ਸਤੰਬਰ, 2026 ਤੱਕ ਬੈਂਕਿੰਗ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ₹11.16 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਦੀ ਭਾਰੀ Liquidity ਮੌਜੂਦ ਸੀ। ਇਸ ਵਾਧੂ ਨਕਦੀ ਕਾਰਨ ਮਹਿੰਗਾਈ ਨਾ ਵਧੇ, ਇਸ ਲਈ RBI ਲਗਾਤਾਰ Variable Rate Reverse Repo (VRRR) ਨੀਲਾਮੀ ਰਾਹੀਂ ₹8.5 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਦੀ ਰਾਸ਼ੀ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚੋਂ ਸੋਖ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਇਹ ਕਦਮ FCNR(B) ਡਿਪਾਜ਼ਿਟ ਰਾਹੀਂ ਆਏ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਫੰਡਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸੀ।
ਗਲੋਬਲ ਦਬਾਅ ਦਾ ਅਸਰ
ਘਰੇਲੂ ਸਥਿਤੀ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਗਲੋਬਲ ਕਾਰਕ ਵੀ ਬਾਂਡ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਚਿੰਤਾ ਵਿੱਚ ਪਾ ਰਹੇ ਹਨ:
- Crude Oil: Brent crude ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ $97 ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਦੇ ਨੇੜੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਊਰਜਾ ਆਯਾਤਕ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਤੇ, ਭਾਰਤ ਲਈ ਇਹ ਮਹਿੰਗਾਈ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲਾ ਕਾਰਕ ਹੈ।
- U.S. Treasury: ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ 10-ਸਾਲਾ Treasury Yield ਲਗਭਗ 4.78% 'ਤੇ ਸਥਿਰ ਹੈ। ਉੱਚੀਆਂ ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਕਾਰਨ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਉੱਥੇ ਹੀ ਪੈਸਾ ਰੱਖਣਾ ਪਸੰਦ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਭਾਰਤੀ ਬਾਂਡਾਂ ਲਈ ਜੋਖਮ ਵਧਦਾ ਹੈ।
ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਜੇਕਰ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ Liquidity ਦਾ ਪੱਧਰ ਵਧਦਾ ਰਿਹਾ, ਤਾਂ RBI Market Stabilization Bills ਵਰਗੇ ਹੋਰ ਸਖ਼ਤ ਕਦਮ ਚੁੱਕ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।