FY2026 ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਵੀਅਤਨਾਮ ਵਿਚਕਾਰ ਕੁੱਲ ਵਪਾਰ **$18.3 ਬਿਲੀਅਨ** ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਵਪਾਰਕ ਘਾਟਾ (Trade Deficit) ਵੱਧ ਕੇ **$4.9 ਬਿਲੀਅਨ** ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ ਦੀਆਂ ਵਧਦੀਆਂ ਦਰਾਮਦਾਂ (Imports) ਕਾਰਨ ਇਹ ਸੰਤੁਲਨ ਵਿਗੜ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਵੀਅਤਨਾਮ ਵਿਚਕਾਰ ਵਪਾਰਕ ਸਬੰਧ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2026 ਵਿੱਚ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਕੁੱਲ ਵਪਾਰ $18.3 ਬਿਲੀਅਨ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹ ਵਿਕਾਸ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ ਵੀ ਲੈ ਕੇ ਆਇਆ ਹੈ—ਵਪਾਰਕ ਘਾਟਾ, ਜੋ ਕਿ ਹੁਣ $4.9 ਬਿਲੀਅਨ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਅੰਤਰ 7 ਗੁਣਾ ਵੱਧ ਗਿਆ ਹੈ।
ਦਰਾਮਦ (Imports) ਵਿੱਚ ਕਿਉਂ ਆਇਆ ਉਛਾਲ?
ਪਿਛਲੇ 4 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵਪਾਰ ਦੀ ਰਫਤਾਰ 7% ਸਾਲਾਨਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਪਰ ਭਾਰਤ ਵੱਲੋਂ ਵੀਅਤਨਾਮ ਤੋਂ ਕੀਤੀ ਜਾਣ ਵਾਲੀ ਦਰਾਮਦ 12% ਦੀ ਰਫਤਾਰ ਨਾਲ ਵਧੀ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ $11.6 ਬਿਲੀਅਨ ਰਹੀ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਆਪਣੀ ਘਰੇਲੂ ਮੈਨੂਫੈਕਚਰਿੰਗ ਲਈ ਵੀਅਤਨਾਮ ਤੋਂ ਹਾਈ-ਟੈਕ ਪੁਰਜ਼ੇ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਫਲੈਟ-ਪੈਨਲ ਡਿਸਪਲੇਅ, ਕੰਪਿਊਟਿੰਗ ਪੈਰੀਫੇਰਲ ਅਤੇ ਟੈਲੀਕਾਮ ਉਪਕਰਣ ਮੰਗਵਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਬਦਲ ਰਹੀਆਂ ਐਕਸਪੋਰਟਸ (Exports)
ਭਾਰਤ ਹੁਣ ਸਿਰਫ਼ ਆਇਰਨ ਅਤੇ ਸਟੀਲ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਹੁਣ ਭਾਰਤ ਵੀਅਤਨਾਮ ਨੂੰ ਜੰਮਿਆ ਹੋਇਆ ਮੀਟ (Frozen bovine meat), ਐਲੂਮੀਨੀਅਮ ਅਤੇ ਸਮੁੰਦਰੀ ਉਤਪਾਦ ਨਿਰਯਾਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹ ਨਿਰਯਾਤ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕਸ ਦੀ ਮਹਿੰਗੀ ਦਰਾਮਦ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਕਾਫੀ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਭਵਿੱਖ ਦਾ ਟੀਚਾ
ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ 2030 ਤੱਕ ਵਪਾਰ ਨੂੰ $25 ਬਿਲੀਅਨ ਤੋਂ $30 ਬਿਲੀਅਨ ਤੱਕ ਲਿਜਾਣ ਦਾ ਟੀਚਾ ਰੱਖਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਮਈ 2026 ਵਿੱਚ Enhanced Comprehensive Strategic Partnership 'ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਜੋ ਲੌਜਿਸਟਿਕਸ ਅਤੇ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਵਿੱਚ ਸਹਿਯੋਗ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣਗੇ। ਹੁਣ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਹੈ ਕਿ ਕੀ ਭਾਰਤ ਆਪਣੇ ਵੈਲਿਊ-ਐਡਿਡ ਐਕਸਪੋਰਟਸ ਨੂੰ ਵਧਾ ਕੇ ਇਸ ਵਪਾਰਕ ਘਾਟੇ ਨੂੰ ਘਟਾ ਸਕੇਗਾ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।