ਭਾਰਤ ਦੇ ਫੋਰੈਕਸ ਰਿਜ਼ਰਵ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਤੀਜੇ ਹਫ਼ਤੇ ਵੱਡੀ ਕਮੀ ਦੇਖੀ ਗਈ ਹੈ। ਰੁਪਏ ਦੀ ਕੀਮਤ ਨੂੰ ਡਿੱਗਣ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ Reserve Bank of India ਨੇ ਡਾਲਰਾਂ ਦੀ ਜ਼ਬਰਦਸਤ ਵਿਕਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ ਭੰਡਾਰ ਵਿੱਚ **$18.34 ਅਰਬ** ਦਾ ਘਾਟਾ ਪਿਆ ਹੈ।
25 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਖਤਮ ਹੋਏ ਹਫ਼ਤੇ ਤੱਕ ਭਾਰਤ ਦਾ ਕੁੱਲ ਫੋਰੈਕਸ ਰਿਜ਼ਰਵ ਘੱਟ ਕੇ $747.557 ਅਰਬ ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੈ। ਰੁਪਏ ਦੀ ਚਾਲ ਇਸ ਸਾਲ ਕਾਫੀ ਸੁਸਤ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਇਹ 6% ਤੋਂ ਵੱਧ ਡਿੱਗ ਚੁੱਕਾ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਏਸ਼ੀਆਈ ਮੁਦਰਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਕਮਜ਼ੋਰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ।
ਰਿਜ਼ਰਵ ਡਿੱਗਣ ਦੇ ਕਾਰਨ
ਗਲੋਬਲ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਉਤਰਾਅ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ Treasury Yields ਦੇ ਵਧਣ ਕਾਰਨ ਭਾਰਤੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਪੂੰਜੀ ਬਾਹਰ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਰੁਪਏ ਦੀ ਕਦਰ ਨੂੰ ਹੋਰ ਡਿੱਗਣ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ RBI ਲਗਾਤਾਰ ਡਾਲਰ ਵੇਚ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਹਫ਼ਤੇ ਦੇ ਕੁੱਲ ਘਾਟੇ ਵਿੱਚ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ ਸੰਪਤੀਆਂ (Foreign Currency Assets) ਵਿੱਚ $15.57 ਅਰਬ ਅਤੇ ਸੋਨੇ ਦੇ ਭੰਡਾਰ ਵਿੱਚ $2.59 ਅਰਬ ਦੀ ਕਮੀ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਮਾਰਕੀਟ 'ਤੇ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ ਅਸਰ?
ਜਦੋਂ RBI ਡਾਲਰ ਵੇਚਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚੋਂ ਰੁਪਏ ਦੀ ਲਿਕਵਿਡਿਟੀ (Liquidity) ਨੂੰ ਖਿੱਚ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਬਾਂਡ ਯੀਲਡ (Bond Yields) ਉੱਤੇ ਦਬਾਅ ਵਧ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਕਰਜ਼ਾ ਲੈਣਾ ਮਹਿੰਗਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੀਆਂ ਨਜ਼ਰਾਂ ਹੁਣ 5-7 ਅਕਤੂਬਰ 2026 ਨੂੰ ਹੋਣ ਵਾਲੀ RBI ਦੀ ਮੌਦਰਿਕ ਨੀਤੀ (Monetary Policy) ਮੀਟਿੰਗ 'ਤੇ ਟਿਕੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਰੇਪੋ ਰੇਟ ਅਤੇ ਲਿਕਵਿਡਿਟੀ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਬਾਰੇ ਅਹਿਮ ਫੈਸਲੇ ਲਏ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।