ਭਾਰਤ ਦੇ 10-ਸਾਲਾ ਸਰਕਾਰੀ ਬਾਂਡ (G-Sec) ਦੀ ਯੀਲਡ 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ **7%** ਦੇ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਛੂਹ ਗਈ ਹੈ। ਗਲੋਬਲ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਅਤੇ US Treasury yields ਦੇ ਚੜ੍ਹਨ ਕਾਰਨ ਭਾਰਤੀ ਬਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਕਰਜ਼ੇ ਦੀਆਂ ਦਰਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਦੇ ਮੁੱਲਾਂਕਣ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਵਧਣ ਦੇ ਸੰਕੇਤ ਮਿਲ ਰਹੇ ਹਨ।
ਬੁੱਧਵਾਰ, 2 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦੇ 10-ਸਾਲਾ ਸਰਕਾਰੀ ਬਾਂਡ ਦੀ ਯੀਲਡ 7% ਦੇ ਅਹਿਮ ਅੰਕੜੇ ਨੂੰ ਛੂਹ ਗਈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਹ 6.98% 'ਤੇ ਸੈਟਲ ਹੋ ਗਈ, ਪਰ ਇਹ ਮੂਵ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਮਹਿੰਗਾਈ ਅਤੇ ਗਲੋਬਲ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵਧ ਰਹੀ ਬੇਚੈਨੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਗਲੋਬਲ ਹਾਲਾਤਾਂ ਦਾ ਅਸਰ
ਇਸ ਤੇਜ਼ੀ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਗਲੋਬਲ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਈ ਹਲਚਲ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ 10-ਸਾਲਾ Treasury yields 4.81% ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਭੂ-ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਤਣਾਅ ਕਾਰਨ Brent crude oil ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ $95 ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਤੋਂ ਪਾਰ ਚਲੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਐਨਰਜੀ ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਮਹਿੰਗਾਈ ਵਧਣ ਦਾ ਡਰ ਪੈਦਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਹ ਉਮੀਦ ਬਣ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਉੱਚੀਆਂ ਰਹਿ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ 'ਤੇ ਕੀ ਪਵੇਗਾ ਪ੍ਰਭਾਵ?
- ਕਰਜ਼ਾ ਹੋਵੇਗਾ ਮਹਿੰਗਾ: G-Sec ਯੀਲਡ ਬੈਂਕਾਂ ਅਤੇ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਕਰਜ਼ਿਆਂ ਲਈ ਇੱਕ ਬੈਂਚਮਾਰਕ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਵਧਣ ਨਾਲ ਘਰ, ਕਾਰ ਅਤੇ ਪਰਸਨਲ ਲੋਨ 'ਤੇ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਧਣ ਦਾ ਖਤਰਾ ਹੈ।
- ਸ਼ੇਅਰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਲਈ ਚੁਣੌਤੀ: ਜਦੋਂ ਸਰਕਾਰੀ ਬਾਂਡ ਤੋਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਅਤੇ ਚੰਗਾ ਰਿਟਰਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਵਰਗੇ ਜੋਖਮ ਭਰੇ ਨਿਵੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਪੈਸਾ ਕੱਢਣ ਲੱਗਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉੱਚ ਯੀਲਡ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਮੁਨਾਫੇ ਦੇ ਮੌਜੂਦਾ ਮੁੱਲ (Discount rate) ਨੂੰ ਘਟਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਟਾਕ ਪ੍ਰਾਈਸ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਆਉਂਦਾ ਹੈ।
- FPIs ਦਾ ਰੁਖ: ਜੇਕਰ ਭਾਰਤੀ ਬਾਂਡ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਟ੍ਰੇਜ਼ਰੀ ਵਿਚਕਾਰ ਯੀਲਡ ਦਾ ਫਰਕ ਘੱਟਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕ (FPIs) ਭਾਰਤੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਆਪਣਾ ਪੈਸਾ ਘਟਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਹੁਣ ਸਭ ਦੀਆਂ ਨਜ਼ਰਾਂ Reserve Bank of India (RBI) 'ਤੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਕੀ ਕਦਮ ਚੁੱਕਦਾ ਹੈ। ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਤੇ RBI ਦੇ ਬਿਆਨਾਂ 'ਤੇ ਨੇੜਿਓਂ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ।