ਭਾਰਤ ਦੇ Finance Ministry ਨੇ ਸਤੰਬਰ 2026 ਦੀ ਆਪਣੀ Monthly Economic Review ਜਾਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੌਸਮੀ ਹਾਲਾਤ ਅਤੇ ਗਲੋਬਲ ਐਨਰਜੀ ਕੀਮਤਾਂ ਕਾਰਨ ਮਹਿੰਗਾਈ ਵਧਣ ਦਾ ਖਤਰਾ ਜਤਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ GDP ਗ੍ਰੋਥ ਸਥਿਰ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਰੁਖ ਸਾਵਧਾਨੀ ਵਾਲਾ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ 1 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਸ਼ੇਅਰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ।
1 ਅਕਤੂਬਰ 2026 ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਹੋਈ Finance Ministry ਦੀ ਇਸ ਰਿਪੋਰਟ ਨੇ ਮੈਕਰੋ-ਇਕਨਾਮਿਕ ਨਜ਼ਰੀਏ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਨਵੇਂ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਭਾਵੇਂ ਭਾਰਤੀ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਨੇ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਤਿਮਾਹੀ ਵਿੱਚ 7.8% ਦੀ GDP ਗ੍ਰੋਥ ਦਿਖਾਈ ਹੈ, ਪਰ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਹੁਣ ਅੱਗੇ ਦਾ ਰਸਤਾ ਚੁਣੌਤੀਪੂਰਨ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਮਹਿੰਗਾਈ ਅਤੇ ਫੂਡ ਸਪਲਾਈ ਦਾ ਖਤਰਾ
ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਸਾਫ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ El Niño ਦਾ ਅਸਰ ਰੱਬੀ ਦੀ ਫਸਲ 'ਤੇ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਫੂਡਗ੍ਰੇਨ ਉਤਪਾਦਨ ਦੇ ਟੀਚੇ ਨੂੰ 2.63 ਮਿਲੀਅਨ ਟਨ ਤੱਕ ਘਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਕੱਚੇ ਤੇਲ (Crude Oil) ਦੀਆਂ ਵਧਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਅਤੇ ਗਲੋਬਲ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਵਿੱਚ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਕਾਰਨ ਦਰਾਮਦ (Imports) ਮਹਿੰਗੇ ਹੋ ਗਏ ਹਨ, ਜੋ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਮੁਨਾਫੇ 'ਤੇ ਅਸਰ ਪਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਗਲੋਬਲ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਅਤੇ ਵਪਾਰ
Finance Ministry ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਅਜੇ ਤੱਕ Artificial Intelligence (AI) ਵਰਗੇ ਗਲੋਬਲ ਸੈਕਟਰਾਂ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਜੁੜ ਸਕਿਆ ਹੈ। ਨਾਲ ਹੀ, ਅਮਰੀਕਾ ਨਾਲ ਵਪਾਰਕ ਸਬੰਧਾਂ ਵਿੱਚ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾਵਾਂ ਗਲੋਬਲ ਇਨਵੈਸਟਰਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ ਬਣ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਬਾਜ਼ਾਰ 'ਤੇ ਅਸਰ
ਇਸ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇ ਆਉਂਦੇ ਹੀ Sensex ਅਤੇ Nifty ਨੇ ਅੱਜ ਕਮਜ਼ੋਰ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਹੁਣ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਨਜ਼ਰ Reserve Bank of India ਦੇ ਅਗਲੇ ਕਦਮਾਂ 'ਤੇ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਲਿਕਵਿਡਿਟੀ (Liquidity) ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਕਾਰੋਬਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਹੁਣ ਉੱਚ ਇਨਪੁਟ ਲਾਗਤਾਂ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰੋਫਿਟ ਮਾਰਜਿਨ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਸੰਘਰਸ਼ ਕਰਨਾ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।