California ਦੇ ਵੋਟਰ ਨਵੰਬਰ ਵਿੱਚ Proposition 40 ਬਾਰੇ ਫੈਸਲਾ ਕਰਨਗੇ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ **$1 ਬਿਲੀਅਨ** ਤੋਂ ਵੱਧ ਜਾਇਦਾਦ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ 'ਤੇ **5%** ਦਾ ਵਨ-ਟਾਈਮ ਟੈਕਸ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਤਜਵੀਜ਼ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀ ਇਸ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਟੈਕ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਦਿੱਗਜ ਇਸ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਖੜ੍ਹੇ ਹਨ।
ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਤਰਕ
ਇਸ ਨਵੀਂ ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਨੂੰ 6 ਨੋਬਲ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜੇਤੂ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਹਾਸਲ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ Abhijit Banerjee ਅਤੇ Joseph Stiglitz ਵਰਗੇ ਦਿੱਗਜ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਅਰਥਸ਼ਾਸਤਰੀਆਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਅਮੀਰ 0.001% ਲੋਕਾਂ ਕੋਲ $2.3 ਟ੍ਰਿਲੀਅਨ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਇਕੱਠੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਦਹਾਕੇ ਪਹਿਲਾਂ ਸਿਰਫ਼ $750 ਬਿਲੀਅਨ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਤਰਕ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਟੈਕਸ ਅਮੀਰੀ ਦੇ ਵਧਦੇ ਪਾੜੇ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਟੈਕ ਹੱਬ ਅਤੇ 'Capital Flight' ਦਾ ਡਰ
ਇਸ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਨੇ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਹਲਚਲ ਮਚਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। Google ਦੇ ਕੋ-ਫਾਊਂਡਰ Sergey Brin ਸਮੇਤ ਕਈ ਵੱਡੇ ਉਦਯੋਗਪਤੀ ਇਸ ਦਾ ਸਖਤ ਵਿਰੋਧ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਡਰ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਇਹ ਟੈਕਸ ਲਾਗੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਕਈ ਵੱਡੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਅਤੇ ਉੱਦਮੀ ਕੈਲੀਫੋਰਨੀਆ ਛੱਡ ਕੇ ਦੂਜੇ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। Larry Page, Peter Thiel, ਅਤੇ Travis Kalanick ਵਰਗੇ ਕਈ ਹਾਈ-ਪ੍ਰੋਫਾਈਲ ਲੋਕ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਰਾਜ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਜਾ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਰਾਜ ਦੇ ਟੈਕਸ ਆਧਾਰ (Tax Base) 'ਤੇ ਮਾੜਾ ਅਸਰ ਪੈਣ ਦਾ ਖਦਸ਼ਾ ਹੈ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਕੀ ਹੈ ਸੰਦੇਸ਼?
ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਮੁੱਦਾ ਸਥਾਨਕ ਹੈ, ਪਰ ਇਸ ਦਾ ਅਸਰ ਗਲੋਬਲ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ 'ਤੇ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਜੋ ਅਮਰੀਕੀ ਟੈਕ ਸਟਾਕਸ ਜਾਂ ਸਿਲੀਕਾਨ ਵੈਲੀ ਦੇ ਵੈਂਚਰ ਕੈਪੀਟਲ ਫੰਡਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਨਤੀਜੇ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇਹ ਨਿਯਮ ਪਾਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਵਿੱਚ ਨਵੀਂ ਫਿਸਕਲ ਪਾਲਿਸੀ (Fiscal Policy) ਦੀ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਲਹਿਰ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।