ਨਵੇਂ ਟੈਕਸਾਂ ਨੇ ਮਾਰਕੀਟ ਨੂੰ ਹਿਲਾਇਆ
Union Budget 2026 ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਮਾਲੀਆ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਮਕਸਦ ਨਾਲ ਤਮਾਕੂ ਉਤਪਾਦਾਂ 'ਤੇ ਟੈਕਸਾਂ ਦਾ ਪੂਰਾ ਪੈਕੇਜ ਹੀ ਬਦਲ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। 1 ਫਰਵਰੀ, 2026 ਤੋਂ ਲਾਗੂ ਹੋਏ ਨਵੇਂ ਨਿਯਮਾਂ ਤਹਿਤ, ਸਿਗਰੇਟਾਂ 'ਤੇ GST ਦੀ ਦਰ ਨੂੰ ਵਧਾ ਕੇ 40% ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ 28% ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਸਿਗਰੇਟਾਂ ਦੀ ਲੰਬਾਈ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਨਵੀਂ ਐਕਸਾਈਜ਼ ਡਿਊਟੀ (Excise Duty) ਲਗਾਈ ਗਈ ਹੈ, ਜੋ ₹2,050 ਤੋਂ ₹8,500 ਪ੍ਰਤੀ 1,000 ਸਿਗਰੇਟ ਸਟਿਕਸ ਤੱਕ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਚਬਾਉਣ ਵਾਲੇ ਤਮਾਕੂ (Chewing Tobacco) ਵਰਗੇ ਉਤਪਾਦਾਂ 'ਤੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਕੈਲਮਿਟੀ ਕੰਟੀਜੈਂਟ ਡਿਊਟੀ (NCCD) ਦੀ ਦਰ ਵੀ 25% ਤੋਂ ਵਧਾ ਕੇ 60% ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਹ ਸਾਰੇ ਬਦਲਾਅ ਕੁੱਲ ਟੈਕਸ ਦੇ ਬੋਝ ਨੂੰ ਲਗਭਗ 40-50% ਤੱਕ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਹੈ।
ਸ਼ੇਅਰਾਂ 'ਚ ਭਾਰੀ ਗਿਰਾਵਟ, ਪ੍ਰੋਫਿਟ 'ਤੇ ਸੰਕਟ
ਇਸ ਟੈਕਸ ਝਟਕੇ ਦਾ ਅਸਰ ਤੁਰੰਤ ਬਾਜ਼ਾਰ 'ਤੇ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ। ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਤਮਾਕੂ ਕੰਪਨੀ ITC ਦੇ ਸ਼ੇਅਰਾਂ 'ਚ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੌਰਾਨ ਲਗਭਗ 10% ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇਖੀ ਗਈ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, Godfrey Phillips India Ltd. ਦੇ ਸ਼ੇਅਰਾਂ 'ਚ 17% ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਦੀ ਵੱਡੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ। ਜਾਣਕਾਰੀ ਮੁਤਾਬਕ, ITC ਦਾ ਮਾਰਕੀਟ ਕੈਪ (Market Cap) ਲਗਭਗ ₹4.03-4.05 ਲੱਖ ਕਰੋੜ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ TTM P/E ਲਗਭਗ 20.22 ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਹੀ, Godfrey Phillips ਦਾ ਮਾਰਕੀਟ ਕੈਪ ਲਗਭਗ ₹31.1-31.7 ਹਜ਼ਾਰ ਕਰੋੜ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦਾ P/E ਲਗਭਗ 25.26 ਹੈ।
ਮਾਹਿਰਾਂ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ: ਵਾਲੀਅਮ ਘਟੇਗਾ, ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਣਗੀਆਂ
ਬ੍ਰੋਕਰੇਜ ਫਰਮਾਂ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਟੈਕਸ ਵਾਧਿਆਂ ਕਾਰਨ ਅਗਲੇ ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ (FY27) ਵਿੱਚ ਸਿਗਰੇਟਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ (Volume) 6-8% ਤੱਕ ਘੱਟ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਮਾਰਜਿਨ (Margin) ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ 25% ਤੋਂ 40% ਤੱਕ ਦਾ ਵਾਧਾ ਕਰਨਾ ਪਵੇਗਾ। ਇਸ ਨਾਲ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਸਸਤੀਆਂ ਸਿਗਰੇਟਾਂ ਦੀ ਖਰੀਦਦਾਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਗਾਹਕਾਂ 'ਤੇ ਬੋਝ ਵਧੇਗਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਮਾਸ ਮਾਰਕੀਟ ਸੈਗਮੈਂਟ ਇੰਡਸਟਰੀ ਦੇ ਲਗਭਗ 40-45% ਵਾਲੀਅਮ ਨੂੰ ਕਵਰ ਕਰਦਾ ਹੈ। ITC, ਜਿਸਦਾ FMCG ਓਦਰ, ਪੇਪਰਬੋਰਡ ਅਤੇ ਐਗਰੀ ਬਿਜ਼ਨਸ ਵਰਗੇ ਹੋਰ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵੀ ਹਨ, ਉਹ Godfrey Phillips ਵਰਗੀਆਂ ਘੱਟ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਵਾਲੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨਾਲੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਜ਼ਬੂਤ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਪਿਛਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਅਜਿਹੇ ਭਾਰੀ ਟੈਕਸ ਵਾਧੇ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ (Illicit) ਸਿਗਰੇਟਾਂ ਦੇ ਵਪਾਰ ਨੂੰ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਕਾਨੂੰਨੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਦੋਵਾਂ ਲਈ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ। ITC ਦੇ Q3 FY26 ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਚੰਗੇ ਰਹੇ ਸਨ, ਪਰ ਇਹ ਨਵੇਂ ਟੈਕਸ ਇਸਦੇ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫਿਟ 'ਤੇ ਵੱਡਾ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਚਿੰਨ੍ਹ ਲਗਾ ਰਹੇ ਹਨ।