ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਚੀਨੀ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਉਛਾਲ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ FMCG ਦਿੱਗਜਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਾਉਣ ਜਾਂ ਪੈਕਟ ਦਾ ਸਾਈਜ਼ ਘਟਾਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। FY26 ਲਈ ਉਤਪਾਦਨ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਘਟ ਕੇ **306 ਲੱਖ ਮੀਟ੍ਰਿਕ ਟਨ** ਰਹਿ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ Britannia, Nestlé ਅਤੇ Varun Beverages ਵਰਗੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਮੁਨਾਫੇ 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਵਧ ਗਿਆ ਹੈ।
ਦੇਸ਼ ਦੇ FMCG ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸਮੇਂ ਹਫੜਾ-ਦਫੜੀ ਮੱਚੀ ਹੋਈ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਚੀਨੀ ਦੇ ਭਾਅ 30% ਤੋਂ 40% ਤੱਕ ਵਧ ਗਏ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਘਰੇਲੂ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਆਈ ਗਿਰਾਵਟ ਹੈ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ 343 ਲੱਖ ਮੀਟ੍ਰਿਕ ਟਨ ਅਨੁਮਾਨਿਤ ਸੀ ਪਰ ਹੁਣ ਘੱਟ ਕੇ 306 ਲੱਖ ਮੀਟ੍ਰਿਕ ਟਨ ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਵੱਡਾ ਕਾਰਨ ਖਰਾਬ ਮੌਸਮ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ 'ਰੈੱਡ ਰੌਟ' ਅਤੇ 'ਟੌਪ ਬੋਰਰ' ਵਰਗੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਫਸਲ ਨੂੰ ਭਾਰੀ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਹੈ।
ਮੁਨਾਫੇ 'ਤੇ ਦਬਾਅ (Profit Margin Pressure)
Varun Beverages, Nestlé, ITC, Britannia ਅਤੇ Dabur ਵਰਗੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਲਈ ਚੀਨੀ ਇੱਕ ਮੁੱਖ ਕੱਚਾ ਮਾਲ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਮੁਨਾਫੇ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਇਹ ਕੰਪਨੀਆਂ ਹੁਣ ਦੋ ਰਣਨੀਤੀਆਂ ਅਪਣਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ: ਜਾਂ ਤਾਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕਰਨਾ ਜਾਂ ਫਿਰ 'ਸ੍ਰਿੰਕਫਲੇਸ਼ਨ' (Shrinkflation), ਯਾਨੀ ਕੀਮਤ ਉਹੀ ਰੱਖ ਕੇ ਪੈਕਟ ਦਾ ਵਜ਼ਨ ਘਟਾਉਣਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦੇ ਸੀਜ਼ਨ ਦੌਰਾਨ ਮਹਿੰਗਾਈ ਦਾ ਅਸਰ ਸੇਲਜ਼ ਵੌਲਯੂਮ 'ਤੇ ਪੈਣ ਦਾ ਡਰ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਦਖਲਅੰਦਾਜ਼ੀ
ਮਹਿੰਗਾਈ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ ਸਰਕਾਰ ਨੇ 10 ਲੱਖ ਮੀਟ੍ਰਿਕ ਟਨ ਕੱਚੀ ਚੀਨੀ ਦੀ ਡਿਊਟੀ-ਫ੍ਰੀ ਦਰਾਮਦ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਵਪਾਰੀਆਂ ਲਈ ਸਟਾਕ ਦੀ ਹੱਦ 200-400 ਟਨ ਅਤੇ ਬਲਕ ਖਪਤਕਾਰਾਂ ਲਈ 15 ਦਿਨਾਂ ਦਾ ਸਟਾਕ ਸੀਮਾ ਤੈਅ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਜਮ੍ਹਾਂਖੋਰੀ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕੇ।
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਲਈ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਪਹਿਲੂ
ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਤਿਮਾਹੀਆਂ ਦੇ ਨਤੀਜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਆਪਰੇਟਿੰਗ ਮਾਰਜਿਨ (Operating Margins) 'ਤੇ ਖਾਸ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਚੀਨੀ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਉੱਚੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਤਾਂ ਇਹ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਮੁਨਾਫੇ ਨੂੰ ਹੋਰ ਨਿਚੋੜ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ।