ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਰਾਬ ਉਦਯੋਗ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਬਦਲਾਅ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜੂਨ 2026 ਦੀ ਤਿਮਾਹੀ ਵਿੱਚ ਬੀਅਰ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਵਿੱਚ **17%** ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਸਪਿਰਿਟਸ (ਸਖ਼ਤ ਸ਼ਰਾਬ) ਸਿਰਫ਼ **2%** ਦੇ ਵਾਧੇ ਨਾਲ ਹੀ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਰਹੀ। ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ IMFL 'ਤੇ ਟੈਕਸਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਵਾਧੇ ਕਾਰਨ ਹੁਣ ਗਾਹਕ ਬੀਅਰ ਵੱਲ ਜ਼ਿਆਦਾ ਰੁਖ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਰਾਬ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਸਟ੍ਰਕਚਰਲ ਬਦਲਾਅ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜੂਨ 2026 ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਖਪਤਕਾਰ ਹੁਣ ਸਪਿਰਿਟਸ (ਵਿਸਕੀ ਆਦਿ) ਦੀ ਬਜਾਏ ਬੀਅਰ ਨੂੰ ਤਰਜੀਹ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਜਿੱਥੇ ਬੀਅਰ ਦੀ ਮੰਗ 17% ਵਧੀ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਸਪਿਰਿਟਸ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਮਾਤਰ 2% ਰਹੀ ਹੈ।
ਸਟੇਟ ਟੈਕਸ ਪਾਲਿਸੀ ਦਾ ਅਸਰ
ਇਸ ਬਦਲਾਅ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਰਾਜਾਂ ਦੀ ਐਕਸਾਈਜ਼ ਪਾਲਿਸੀ ਹੈ। ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ, ਕਰਨਾਟਕ, ਉੜੀਸਾ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਰਗੇ ਵੱਡੇ ਬਾਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ IMFL 'ਤੇ ਟੈਕਸ ਵਧਾ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਬੀਅਰ 'ਤੇ ਡਿਊਟੀ ਸਥਿਰ ਰੱਖੀ ਗਈ ਹੈ ਜਾਂ ਕੁਝ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਘਟਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਕੀਮਤ ਦੇ ਫਰਕ ਨੇ ਮਾਸ-ਮਾਰਕੀਟ ਵਿਸਕੀ ਨੂੰ ਵੱਡੀ ਸੱਟ ਮਾਰੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 1% ਦੀ ਗਿਰਾਵਟ ਦੇਖੀ ਗਈ ਹੈ।
ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਰਨਾਟਕ ਵਿੱਚ, 2026 ਵਿੱਚ ਅਲਕੋਹਲ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਟੈਕਸ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਨਾਲ ਬੀਅਰ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਆਈ ਹੈ। ਸਪਿਰਿਟ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਲਈ ਹੁਣ ਚੁਣੌਤੀ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਵਧੇ ਹੋਏ ਖਰਚਿਆਂ ਨੂੰ ਗਾਹਕਾਂ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਪਾ ਸਕਦੇ, ਕਿਉਂਕਿ ਖਪਤਕਾਰ ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਬਹੁਤ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਹਨ।
ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਸਮਾਂ ਅਤੇ ਜੋਖਮ
ਸ਼ਰਾਬ ਸੂਬਾਈ ਵਿਸ਼ਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਹਰ ਰਾਜ ਲਈ ਵੱਖਰੀ ਰਣਨੀਤੀ ਅਪਣਾਉਣੀ ਪੈਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੁਨਾਫੇ (Profit Margins) 'ਤੇ ਦਬਾਅ ਬਣਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ 'ਸਾਵਣ' ਦੇ ਮਹੀਨੇ ਦੌਰਾਨ ਅਕਸਰ ਮੰਗ ਘੱਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਇਸ ਗੱਲ 'ਤੇ ਹੈ ਕਿ ਸਾਵਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਾਜ਼ਾਰ ਕਿਵੇਂ ਰਿਕਵਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੀ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰਾਂ ਟੈਕਸਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਤਬਦੀਲੀ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਾਂ ਨਹੀਂ।